Current Affairs 24th October 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. संयुक्त राष्ट्र दिन (United Nations Day) दरवर्षी कोणत्या तारखेला साजरा केला जातो?
A) 24 सप्टेंबर
B) 24 ऑक्टोबर
C) 10 डिसेंबर
D) 26 जून
Answer: B) 24 ऑक्टोबर
स्पष्टीकरण: 24 ऑक्टोबर 1945 रोजी संयुक्त राष्ट्रांच्या सनदेची अंमलबजावणी सुरू झाली. या घटनेच्या स्मरणार्थ संयुक्त राष्ट्र दिन साजरा केला जातो. 2026 मध्ये या संघटनेचा 81 वा वर्धापन दिन साजरा केला जात आहे.
2. संयुक्त राष्ट्र महासचिवांनी संयुक्त राष्ट्र दिन 2026 साठी कोणत्या विचारांवर विशेष भर दिला आहे?
A) आपला ग्रह, आपले भविष्य
B) विभाजनाऐवजी संवाद, संघर्षाऐवजी सहकार्य आणि भीतीऐवजी एकजूट
C) पोलिओचा अंत
D) हवामानविषयक महत्त्वाकांक्षी उद्दिष्टे
Answer: B) विभाजनाऐवजी संवाद, संघर्षाऐवजी सहकार्य आणि भीतीऐवजी एकजूट
स्पष्टीकरण: संयुक्त राष्ट्रांचे महासचिव अँटोनियो गुटेरेस यांनी संयुक्त राष्ट्र दिन 2026 च्या संदेशात या मूल्यांवर भर दिला. सशस्त्र संघर्ष, हवामान संकट आणि असमानता यांसारख्या समस्यांमध्ये संयुक्त राष्ट्रांचे महत्त्व कायम असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले.
3. ऑक्टोबर 2026 मध्ये कोणत्या दोन नेत्यांमध्ये चर्चा झाली आणि 2030 पर्यंत द्विपक्षीय व्यापार दुप्पट करण्याचे उद्दिष्ट निश्चित करण्यात आले?
A) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष
B) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क
C) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि जर्मनीचे चान्सलर
D) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि कॅनडाचे पंतप्रधान
Answer: B) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क
स्पष्टीकरण: पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क यांच्या भारत भेटीदरम्यान (सुमारे 21–23 ऑक्टोबर 2026) दोन्ही देशांनी 2030 पर्यंत द्विपक्षीय व्यापार दुप्पट करण्यावर सहमती दर्शवली. त्यावेळी दोन्ही देशांमधील व्यापार सुमारे 6 अब्ज अमेरिकी डॉलर होता.
4. अलीकडेच UNESCO च्या तात्पुरत्या यादीत (Tentative List) समाविष्ट करण्यात आलेले सिरपूर सांस्कृतिक आणि पुरातत्त्वीय क्षेत्र कोणत्या राज्यात आहे?
A) मध्य प्रदेश
B) ओडिशा
C) छत्तीसगड
D) बिहार
Answer: C) छत्तीसगड
स्पष्टीकरण: सिरपूर हे छत्तीसगडमधील महासमुंद जिल्ह्यात महानदीच्या काठावर वसलेले आहे. ते रायपूरपासून सुमारे 78 किलोमीटर अंतरावर आहे. ऑक्टोबर 2026 मध्ये या स्थळाचा UNESCO च्या तात्पुरत्या यादीत समावेश करण्यात आला. त्याचबरोबर अंदमानमधील दोन स्थळांचाही या यादीत समावेश करण्यात आला.
5. ऑक्टोबर 2026 मध्ये सिरपूरसोबत भारतातील इतर कोणत्या स्थळांचा UNESCO च्या तात्पुरत्या यादीत समावेश करण्यात आला?
A) केवळ बॅरन बेट
B) बाराटांग कार्स्ट-मड ज्वालामुखी संकुल आणि अंदमान सबडक्शन ज्वालामुखी (नारकोंडम व बॅरन बेटे)
C) खजुराहो आणि सांची
D) केवळ नारकोंडम बेट
Answer: B) बाराटांग कार्स्ट-मड ज्वालामुखी संकुल आणि अंदमान सबडक्शन ज्वालामुखी (नारकोंडम व बॅरन बेटे)
स्पष्टीकरण: या तीन स्थळांचा भारताच्या UNESCO तात्पुरत्या यादीत समावेश करण्यात आला. यामध्ये अंदमान आणि निकोबार बेटांवरील दोन भूवैज्ञानिक स्थळे आणि छत्तीसगडमधील एका सांस्कृतिक स्थळाचा समावेश आहे.
6. शांघाय सहकार्य संघटनेच्या (SCO) शासनप्रमुख परिषदेची 25 वी बैठक कुठे आयोजित करण्यात आली?
A) भारत
B) ताजिकिस्तान (दुशान्बे)
C) चीन
D) रशिया
Answer: B) ताजिकिस्तान (दुशान्बे)
स्पष्टीकरण: ही बैठक ऑक्टोबर 2026 मध्ये सुमारे 19–20 ऑक्टोबर रोजी ताजिकिस्तानच्या अध्यक्षतेखाली आयोजित करण्यात आली.
7. UNEP च्या उत्सर्जन अंतर अहवाल 2026 (Emissions Gap Report 2026) चे शीर्षक काय आहे?
A) द क्लोजिंग विंडो (The Closing Window)
B) द पॉइंट ऑफ रिटर्न (The Point of Return)
C) ब्रोकन रेकॉर्ड (Broken Record)
D) एमिशन्स गॅप 2026 (Emissions Gap 2026)
Answer: B) द पॉइंट ऑफ रिटर्न (The Point of Return)
स्पष्टीकरण: या अहवालाच्या 17 व्या आवृत्तीत इशारा देण्यात आला की तातडीने उपाययोजना न केल्यास जागतिक तापमानवाढ काही काळासाठी 1.5°C च्या मर्यादेपेक्षा जास्त होणे टाळणे आता अशक्य होऊ शकते. अहवालात हरितगृह वायूंचे उत्सर्जन मोठ्या प्रमाणात कमी करण्याचे आवाहन करण्यात आले.
8. ऑक्टोबर 2026 मध्ये 7.0 तीव्रतेचा भूकंप झाला, ज्यामध्ये किमान 16 लोकांचा मृत्यू झाला. हा भूकंप कोणत्या भागात झाला?
A) नेपाळ
B) तिबेटमधील नागचू शहर (चीन)
C) अफगाणिस्तान
D) म्यानमार
Answer: B) तिबेटमधील नागचू शहर (चीन)
स्पष्टीकरण: या भूकंपामुळे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले. वृत्तांनुसार, 12,000 हून अधिक लोकांना सुरक्षित ठिकाणी हलवण्यात आले आणि अनेक घरे कोसळली.
9. अमेरिकेच्या प्रथम महिला मेलानिया ट्रम्प यांनी रशियाच्या ताब्यात असलेल्या युक्रेनमधील कोणत्या शहरात तात्पुरता युद्धविराम घडवून आणण्यासाठी मदत केल्याचे वृत्त आहे?
A) मारियुपोल
B) ओलेश्की
C) खेरसॉन
D) डोनेत्स्क
Answer: B) ओलेश्की
स्पष्टीकरण: हा तात्पुरता युद्धविराम सुमारे 29 ऑक्टोबर 2026 पासून सुरू होणार होता. मानवतावादी मदत पोहोचवणे आणि नागरिकांना सुरक्षितपणे बाहेर काढणे हा त्यामागील उद्देश होता.
10. ऑक्टोबर 2026 च्या अखेरीस दिल्लीमध्ये झालेली आंदोलने प्रामुख्याने कशाच्या विरोधात होती?
A) कृषी कायदे
B) मतदार याद्यांचे विशेष सखोल पुनरीक्षण (SIR)
C) नवीन शैक्षणिक धोरण
D) इंधनाच्या किमतीतील वाढ
Answer: B) मतदार याद्यांचे विशेष सखोल पुनरीक्षण (SIR)
स्पष्टीकरण: भारताच्या निवडणूक आयोगाच्या मुख्यालयाकडे जाणाऱ्या SIR विरोधी मोर्चादरम्यान दिल्ली पोलिसांनी अनेक आंदोलकांना ताब्यात घेतले.
11. सिंगापूर-भारत सागरी द्विपक्षीय सराव (SIMBEX-2026) ची 33 वी आवृत्ती कुठे सुरू झाली?
A) चेन्नई
B) विशाखापट्टणम, आंध्र प्रदेश
C) कोची
D) मुंबई
Answer: B) विशाखापट्टणम, आंध्र प्रदेश
स्पष्टीकरण: SIMBEX हा भारतीय नौदल आणि सिंगापूर प्रजासत्ताकाच्या नौदलादरम्यान आयोजित केला जाणारा एक महत्त्वाचा द्विपक्षीय नौदल सराव आहे. या सरावाचा उद्देश दोन्ही देशांच्या नौदलांमधील सहकार्य आणि समन्वय वाढवणे हा आहे.
12. 2026 च्या आशियाई पॅरा क्रीडा स्पर्धांमध्ये (आइची-नागोया) स्पर्धेच्या मध्यावधीतील वृत्तांनुसार, सुमारे 88 पदकांसह भारताने पदकतालिकेत कोणते स्थान मिळवले?
A) दुसरे
B) तिसरे
C) चौथे
D) पाचवे
Answer: C) चौथे
स्पष्टीकरण: भारताने या स्पर्धेत उत्कृष्ट कामगिरी केली. सलग काही दिवस भारतीय खेळाडूंनी अनेक सुवर्णपदके जिंकली. मध्यावधीतील वृत्तांनुसार, एकूण पदकांच्या संख्येच्या आधारे भारत चौथ्या स्थानावर होता.
13. डिसेंबर 2026 च्या सुमारास लागू होणाऱ्या तीन वर्षांच्या कार्यकाळासाठी ONGC चे पुढील अध्यक्ष म्हणून कोणाची नियुक्ती करण्यात आली?
A) अरुण कुमार सिंह
B) सुनील कुमार
C) एका नवीन बाह्य उमेदवाराची
D) रामेश्वर तेली
Answer: B) सुनील कुमार
स्पष्टीकरण: मंत्रिमंडळाच्या नियुक्ती समितीने (ACC) सुनील कुमार यांच्या नियुक्तीला मंजुरी दिली. ते त्यावेळी ONGC मध्ये कार्यकारी संचालक होते आणि अरुण कुमार सिंह यांच्यानंतर पदभार स्वीकारणार होते.
14. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी ₹200 चे स्मारक नाणे कोणाच्या 200 व्या जयंतीनिमित्त जारी केले?
A) एका स्वातंत्र्यसैनिकाच्या
B) माता साहिब हसी देवी जी (सिंधी संत)
C) एका शास्त्रीय संगीतकाराच्या
D) एका शास्त्रज्ञाच्या
Answer: B) माता साहिब हसी देवी जी (सिंधी संत)
स्पष्टीकरण: राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी छत्तीसगडमधील रायपूर येथे हे स्मारक नाणे जारी केले. षडाणी दरबाराच्या पाचव्या आध्यात्मिक प्रमुख माता साहिब हसी देवी जी यांच्या 200 व्या जयंतीनिमित्त हे नाणे जारी करण्यात आले.
15. जागतिक पोलिओ दिन हा संयुक्त राष्ट्र दिनाच्याच दिवशी साजरा केला जातो. 2026 मध्ये त्याचा मुख्य संदेश कोणता आहे?
A) प्रत्येक मुलाचे लसीकरण करा
B) एकत्र येऊन पोलिओचा अंत करूया
C) पोलिओमुक्त जग
D) पोलिओचे त्वरित उच्चाटन करा
Answer: B) एकत्र येऊन पोलिओचा अंत करूया
स्पष्टीकरण: जागतिक पोलिओ दिन दरवर्षी 24 ऑक्टोबर रोजी साजरा केला जातो. पोलिओचे उच्चाटन करण्यासाठी जागतिक स्तरावर सहकार्य वाढवणे हा त्याचा मुख्य उद्देश आहे. भारताने अनेक वर्षांपासून पोलिओमुक्त देशाचा दर्जा कायम राखला आहे.
16. ऑक्टोबर 2026 मध्ये बिहारमधील कोणत्या जिल्ह्यात फटाक्यांच्या भीषण स्फोटात चार जणांचा मृत्यू झाला?
A) पाटणा
B) सिवान
C) गया
D) मुझफ्फरपूर
Answer: B) सिवान
स्पष्टीकरण: सिवानमध्ये फटाके विक्रेत्याच्या घरात झालेल्या स्फोटात चार जणांचा मृत्यू झाला. अन्य तीन जणांचा शोध लागला नव्हता. या घटनेमुळे फटाक्यांचा साठा आणि सुरक्षा व्यवस्थेबाबत चिंता वाढली.
17. भारतीय हवामान विभागाच्या (IMD) अंदाजानुसार, बंगालच्या उपसागरातील कमी दाबाचे क्षेत्र 24 ऑक्टोबर 2026 च्या सुमारास तीव्र होऊन अवदाबात रूपांतरित होण्याची शक्यता होती. यामुळे कोणत्या भागांना धोका निर्माण होऊ शकत होता?
A) गुजरात आणि महाराष्ट्र
B) उत्तर किनारी आंध्र प्रदेश आणि दक्षिण ओडिशा
C) केवळ पश्चिम बंगाल आणि बांगलादेश
D) केवळ केरळ आणि तमिळनाडू
Answer: B) उत्तर किनारी आंध्र प्रदेश आणि दक्षिण ओडिशा
स्पष्टीकरण: हवामानविषयक माहितीनुसार, बंगालच्या उपसागरातील कमी दाबाचे क्षेत्र अधिक तीव्र होण्याची शक्यता होती. त्यामुळे संबंधित किनारी भागांमध्ये मुसळधार पाऊस आणि चक्रीवादळासारख्या हवामानाचा धोका निर्माण होऊ शकत होता.
18. ओडिशामध्ये कोणत्या गटातील लोकांमध्ये उद्योजकतेला प्रोत्साहन देण्यासाठी NSTFDC, NSDC आणि SAIL च्या राउरकेला स्टील प्लांटने त्रिपक्षीय सामंजस्य करारावर (MoU) स्वाक्षऱ्या केल्या?
A) महिला उद्योजक
B) अनुसूचित जमातीतील (ST) तरुण
C) दिव्यांग व्यक्ती
D) शहरी तरुण
Answer: B) अनुसूचित जमातीतील (ST) तरुण
स्पष्टीकरण: या कराराचा उद्देश कौशल्य विकास, रोजगार आणि उपजीविकेच्या संधी तसेच उद्योजकतेला प्रोत्साहन देणे हा आहे. राउरकेला येथील Livelihood Business Incubation Centre च्या माध्यमातून अनुसूचित जमातीतील तरुणांना मदत केली जाणार आहे.
19. भारतीय लष्कराला सुपूर्द करण्यात आलेले स्वदेशी नागास्त्र-2 (Nagastra 2) हे कोणत्या प्रकारचे शस्त्र आहे?
A) मुख्य युद्ध रणगाडा
B) रणगाडाविरोधी लोटरिंग म्युनिशन (कामिकाझे UAV)
C) जमिनीवरून हवेत मारा करणारे क्षेपणास्त्र
D) तोफ
Answer: B) रणगाडाविरोधी लोटरिंग म्युनिशन (कामिकाझे UAV)
स्पष्टीकरण: नागास्त्र-2 हे सोलर डिफेन्स अँड एरोस्पेस लिमिटेडने विकसित केले आहे. यात टँडम शेप्ड-चार्ज वॉरहेड आहे. याचा वापर चिलखती लक्ष्यांवर अचूक हल्ले करण्यासाठी केला जातो.
20. BSE ने MMTC-PAMP सोबत भारतातील कोणत्या बाजारपेठेचा विकास आणि विस्तार करण्यासाठी करार केला?
A) क्रिप्टोकरन्सी बाजार
B) इलेक्ट्रॉनिक गोल्ड रिसीट्स (EGRs) बाजार
C) केवळ सार्वभौम सुवर्ण रोखे बाजार
D) चांदीच्या वायदे व्यवहारांचा बाजार
Answer: B) इलेक्ट्रॉनिक गोल्ड रिसीट्स (EGRs) बाजार
स्पष्टीकरण: या भागीदारीचा उद्देश भारतातील इलेक्ट्रॉनिक गोल्ड रिसीट्स बाजाराला चालना देणे हा आहे. यामुळे बाजारातील तरलता आणि पारदर्शकता वाढण्यास तसेच प्रत्यक्ष सोन्याचे इलेक्ट्रॉनिक पावत्यांमध्ये रूपांतर करण्याची प्रक्रिया सुलभ होण्यास मदत होईल.
21. डॉ. एल. मुरुगन यांनी ऑक्टोबर 2026 मध्ये कोणत्या मंत्रालयांमधील राज्यमंत्री पदाचा राजीनामा दिला?
A) गृह आणि संरक्षण मंत्रालय
B) माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय तसेच संसदीय कार्य मंत्रालय
C) कृषी आणि ग्रामीण विकास मंत्रालय
D) परराष्ट्र व्यवहार आणि वाणिज्य मंत्रालय
Answer: B) माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय तसेच संसदीय कार्य मंत्रालय
स्पष्टीकरण: तामिळनाडूमधील तळागाळातील राजकारणावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी डॉ. एल. मुरुगन यांनी आपल्या पदाचा राजीनामा दिला. त्यानंतर राज्यसभेच्या पोटनिवडणुकीची घोषणा करण्यात आली.
22. शमोंडा विषाणूमुळे (Shamonda Virus) मानवाला झालेल्या संसर्गाची आणि मृत्यूची पहिली नोंद कुठे झाली?
A) भारत
B) फ्रान्स (ल्योन)
C) आफ्रिका
D) चीन
Answer: B) फ्रान्स (ल्योन)
स्पष्टीकरण: जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) रोगप्रतिकारशक्ती कमी असलेल्या एका रुग्णामध्ये या संसर्गाची पुष्टी केली. शमोंडा हा झुनोटिक ऑर्थोबुन्याव्हायरस आहे. झुनोटिक म्हणजे प्राण्यांपासून मानवांमध्ये पसरणारा विषाणू.
23. भारतातील आतापर्यंतचा सर्वात मोठा IPO म्हणून वर्णन करण्यात आलेला जिओ प्लॅटफॉर्म्सचा IPO साधारणपणे कधी बंद झाला?
A) ऑक्टोबर 2026 च्या सुरुवातीला
B) 21–23 ऑक्टोबर 2026
C) नोव्हेंबर 2026
D) सप्टेंबर 2026
Answer: B) 21–23 ऑक्टोबर 2026
स्पष्टीकरण: जिओ प्लॅटफॉर्म्सचा IPO ऑक्टोबर 2026 च्या शेवटच्या आठवड्यात बाजारातील एक महत्त्वाची घटना म्हणून चर्चेत होता. उपलब्ध माहितीनुसार, ही समभाग विक्री साधारणपणे 21–23 ऑक्टोबरदरम्यान बंद झाली.
24. कोलकात्यातील कोणत्या कार्यक्रमादरम्यान झालेल्या चेंगराचेंगरीची चौकशी करण्यासाठी कलकत्ता उच्च न्यायालयाच्या निवृत्त न्यायाधीशांच्या अध्यक्षतेखाली सहा सदस्यीय विशेष तपास पथक (SIT) स्थापन करण्यात आले?
A) कालीपूजा
B) चोरबागान दुर्गापूजा मंडप
C) नवीन वर्षाचे उत्सव
D) पुस्तक मेळा
Answer: B) चोरबागान दुर्गापूजा मंडप
स्पष्टीकरण: पश्चिम बंगाल सरकारने या घटनेची चौकशी करण्यासाठी सहा सदस्यीय विशेष तपास पथक स्थापन केले. या पथकाचे नेतृत्व न्यायमूर्ती अनिंदिता रॉय सरस्वती यांनी केले. चौकशी पूर्ण करण्यासाठी तीन महिन्यांची मुदत निश्चित करण्यात आली.
25. ITBP च्या महासंचालकांनी चीनसोबतचे समोरासमोरचे तणावपूर्ण प्रसंग भारतातील कोणत्या राज्यात किंवा प्रदेशात सुरू असल्याची पुष्टी केली?
A) केवळ लडाख
B) अरुणाचल प्रदेश
C) सिक्कीम
D) उत्तराखंड
Answer: B) अरुणाचल प्रदेश
स्पष्टीकरण: वृत्तांनुसार, अरुणाचल प्रदेशातील असाफिला यांसारख्या भागांमध्ये चीनसोबतचा तणाव कायम होता. दोन्ही देशांदरम्यान राजनैतिक चर्चा सुरू असूनही ही परिस्थिती कायम असल्याचे सांगण्यात आले.