Current Affairs 9th October 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. वर्ष 2026 चा साहित्याचा नोबेल पुरस्कार कोणाला प्रदान करण्यात आला?
A) मार्गारेट अ‍ॅटवुड
B) ॲन कार्सन
C) काझुओ इशिगुरो
D) ओल्गा टोकार्चुक
Answer: B) ॲन कार्सन
स्पष्टीकरण: कॅनडाच्या कवयित्री, निबंधकार आणि अभिजात साहित्याच्या अभ्यासक ॲन कार्सन यांना साहित्याचा नोबेल पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.
2. 57 व्या GST परिषदेच्या बैठकीत (8 ऑक्टोबर 2026) कोणता निर्णय घेण्यात आला?
A) चैनीच्या वस्तूंवरील GST दर वाढवणे
B) कर अधिकाऱ्यांचे अटक करण्याचे अधिकार काढून घेणे आणि खटला चालवण्याची मर्यादा ₹5 कोटी करणे
C) 28% ची नवीन GST श्रेणी लागू करणे
D) सर्व ई-कॉमर्स विक्रेत्यांसाठी GST नोंदणी अनिवार्य करणे
Answer: B) कर अधिकाऱ्यांचे अटक करण्याचे अधिकार काढून घेणे आणि खटला चालवण्याची मर्यादा ₹5 कोटी करणे
स्पष्टीकरण: परिषदेने करदात्यांच्या हितासाठी अनेक सुधारणा मंजूर केल्या. यामध्ये कर अधिकाऱ्यांचे अटक करण्याचे अधिकार काढून घेणे, खटला चालवण्याची मर्यादा पाच पटीने वाढवून ₹5 कोटी करणे आणि स्वयंचलित परतावा प्रक्रिया जलद करणे यांचा समावेश होता.
3. ऑक्टोबर 2026 मध्ये अमेरिकेने ग्रीन कार्डशी संबंधित Permanent Labour Certification Programme मधून कोणत्या IT कंपन्यांना निलंबित केले?
A) फक्त ॲक्सेंचर
B) कॉग्निझंट, इन्फोसिस, टाटा, विप्रो, HCL, मायक्रोसॉफ्ट आणि ॲडोबी
C) फक्त भारतीय स्टार्टअप कंपन्या
D) गुगल आणि ॲमेझॉन
Answer: B) कॉग्निझंट, इन्फोसिस, टाटा, विप्रो, HCL, मायक्रोसॉफ्ट आणि ॲडोबी
स्पष्टीकरण: अमेरिकेने अनेक प्रमुख IT आणि तंत्रज्ञान कंपन्यांना या कार्यक्रमातून निलंबित केले. या कार्यक्रमांतर्गत कंपन्यांना H-1B व्हिसाधारक कर्मचाऱ्यांसाठी ग्रीन कार्ड मिळवण्याकरिता अर्ज करता येतो.
4. ऑक्टोबर 2026 च्या सुरुवातीला अमेरिकेच्या आखाती किनारपट्टीकडे जाताना हरिकेन इसायस (Hurricane Isaias) कोणत्या श्रेणीचे वादळ बनले?
A) श्रेणी 1
B) श्रेणी 2
C) श्रेणी 3
D) श्रेणी 4
Answer: B) श्रेणी 2
स्पष्टीकरण: इसायस हे अटलांटिक महासागरातील श्रेणी 2 चे हरिकेन बनले. त्याच्या वाऱ्यांचा सातत्यपूर्ण वेग ताशी सुमारे 105 मैल होता.
5. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी कोणत्या घटनेपूर्वी अमेरिकन सैन्य इराणवर हल्ला करणार नसल्याचे सांगितले?
A) थँक्सगिव्हिंग 2026
B) नोव्हेंबर 2026 मधील मध्यावधी निवडणुका
C) 2028 मधील राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुका
D) ख्रिसमस 2026
Answer: B) नोव्हेंबर 2026 मधील मध्यावधी निवडणुका
स्पष्टीकरण: डोनाल्ड ट्रम्प यांनी घोषणा केली की 3 नोव्हेंबर रोजी होणाऱ्या मध्यावधी निवडणुकांपूर्वी अमेरिका इराणवरील लष्करी हल्ले पुन्हा सुरू करणार नाही.
6. मध्यपूर्वेत जवळपास सात महिने तैनात राहिल्यानंतर USS अब्राहम लिंकन हे विमानवाहू युद्धनौका कोणत्या बंदरावर परतले?
A) नॉरफोक, व्हर्जिनिया
B) सॅन दिएगो, कॅलिफोर्निया
C) पर्ल हार्बर, हवाई
D) योकोसुका, जपान
Answer: B) सॅन दिएगो, कॅलिफोर्निया
स्पष्टीकरण: USS अब्राहम लिंकन ही विमानवाहू युद्धनौका दीर्घकाळ तैनात राहिल्यानंतर सॅन दिएगो येथील नॉर्थ आयलंड नौदल हवाई तळावर परतली.
7. ज्येष्ठ भारतीय अभिनेते नाना पाटेकर यांचे किती वय असताना निधन झाले?
A) 70 वर्षे
B) 72 वर्षे
C) 75 वर्षे
D) 78 वर्षे
Answer: C) 75 वर्षे
स्पष्टीकरण: नाना पाटेकर हे हिंदी आणि मराठी चित्रपटसृष्टीतील प्रभावी अभिनयासाठी प्रसिद्ध होते. त्यांना तीन राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार आणि पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते.
8. जागतिक टपाल दिन दरवर्षी कधी साजरा केला जातो?
A) 9 सप्टेंबर
B) 9 ऑक्टोबर
C) 9 नोव्हेंबर
D) 9 डिसेंबर
Answer: B) 9 ऑक्टोबर
स्पष्टीकरण: जागतिक टपाल दिन दरवर्षी 9 ऑक्टोबर रोजी साजरा केला जातो. हा दिवस युनिव्हर्सल पोस्टल युनियन (UPU) च्या स्थापनेच्या वर्धापनदिनानिमित्त साजरा केला जातो.
9. भारताने 9 ऑक्टोबर 2026 रोजी दुसऱ्या T20 आंतरराष्ट्रीय सामन्यात वेस्ट इंडिजचा सामना कोणत्या मैदानावर केला?
A) वानखेडे स्टेडियम, मुंबई
B) JSCA आंतरराष्ट्रीय स्टेडियम कॉम्प्लेक्स, रांची
C) ईडन गार्डन्स, कोलकाता
D) एम. चिन्नास्वामी स्टेडियम, बेंगळुरू
Answer: B) JSCA आंतरराष्ट्रीय स्टेडियम कॉम्प्लेक्स, रांची
स्पष्टीकरण: भारत आणि वेस्ट इंडिज यांच्यातील T20 आंतरराष्ट्रीय मालिकेतील दुसरा सामना रांची येथे नियोजित होता. हा सामना भारतीय प्रमाणवेळेनुसार संध्याकाळी 7 वाजता सुरू होणार होता.
10. ऑक्टोबर 2026 च्या सुरुवातीला RBI च्या मौद्रिक धोरण समितीने रेपो दर वाढवून किती केला?
A) 5.25%
B) 5.50%
C) 5.75%
D) 6.00%
Answer: B) 5.50%
स्पष्टीकरण: मौद्रिक धोरण समितीने (MPC) एकमताने रेपो दरात 25 आधारभूत अंकांची वाढ करून तो 5.50% केला. यासोबतच मौद्रिक धोरणाचा दृष्टिकोन हळूहळू अधिक कठोर करण्याच्या दिशेने बदलण्यात आला.
11. ऑक्टोबर 2026 मध्ये आसाममधील कोणत्या व्याघ्र प्रकल्पाला CA|TS (Conservation Assured | Tiger Standards) मान्यताप्राप्त दर्जा मिळाला?
A) काझीरंगा
B) मानस
C) नामेरी
D) ओरांग
Answer: C) नामेरी
स्पष्टीकरण: व्याघ्र संवर्धन आणि संरक्षित क्षेत्र व्यवस्थापनासाठी निर्धारित केलेले निकष पूर्ण केल्यानंतर नामेरी व्याघ्र प्रकल्पाला CA|TS मान्यताप्राप्त दर्जा देण्यात आला.
12. केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दल (सामान्य प्रशासन) अधिनियम, 2026 कोणत्या तारखेपासून लागू झाला?
A) 1 ऑक्टोबर 2026
B) 8 ऑक्टोबर 2026
C) 15 ऑक्टोबर 2026
D) 1 नोव्हेंबर 2026
Answer: B) 8 ऑक्टोबर 2026
स्पष्टीकरण: केंद्रीय गृह मंत्रालयाने अधिसूचना जारी करून केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दल (सामान्य प्रशासन) अधिनियम, 2026 हा 8 ऑक्टोबर 2026 पासून लागू झाल्याचे जाहीर केले.
13. जागतिक अंतराळ सप्ताह 2026 कोणत्या कालावधीत साजरा करण्यात आला?
A) 1 ते 7 ऑक्टोबर
B) 4 ते 10 ऑक्टोबर
C) 10 ते 16 ऑक्टोबर
D) 15 ते 21 ऑक्टोबर
Answer: B) 4 ते 10 ऑक्टोबर
स्पष्टीकरण: जागतिक अंतराळ सप्ताह दरवर्षी 4 ते 10 ऑक्टोबर या कालावधीत साजरा केला जातो. 2026 मध्येही तो याच कालावधीत साजरा करण्यात आला.
14. सप्टेंबर 2026 मध्ये तैवानची निर्यात विक्रमी पातळीवर पोहोचण्याचे मुख्य कारण काय होते?
A) पारंपरिक सेमीकंडक्टरची मागणी
B) कृत्रिम बुद्धिमत्तेशी (AI) संबंधित हार्डवेअरची मागणी
C) फक्त ग्राहक इलेक्ट्रॉनिक्सची मागणी
D) वाहनांचे सुटे भाग
Answer: B) कृत्रिम बुद्धिमत्तेशी (AI) संबंधित हार्डवेअरची मागणी
स्पष्टीकरण: तैवानच्या वित्त मंत्रालयानुसार, सप्टेंबर 2026 मध्ये देशाची निर्यात 87.2 अब्ज अमेरिकी डॉलर या विक्रमी पातळीवर पोहोचली. AI शी संबंधित हार्डवेअरच्या जागतिक मागणीत झालेली वाढ हे त्यामागील प्रमुख कारण होते. परिणामी, व्यापार अधिशेषानेही विक्रमी पातळी गाठली.
15. लक्षणीय पावसाची तूट झाल्यानंतर आंध्र प्रदेशने किती जिल्ह्यांमध्ये दुष्काळ जाहीर केला?
A) 10
B) 15
C) 21
D) 25
Answer: C) 21
स्पष्टीकरण: आंध्र प्रदेशमध्ये पावसाची तूट 53.4% नोंदवण्यात आली. त्यानंतर राज्य सरकारने 21 जिल्ह्यांमध्ये दुष्काळ जाहीर केला.
16. ऑक्टोबर 2026 च्या सुरुवातीला हुथी सैन्याने सौदी अरेबियातील कोणत्या विमानतळांवर हल्ले केल्याचा दावा केला?
A) जेद्दाह आणि मदिना
B) आभा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आणि रियाध येथील किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
C) दमाम आणि धहरान
D) फक्त रियाध विमानतळ
Answer: B) आभा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आणि रियाध येथील किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
स्पष्टीकरण: हुथी सैन्याने सौदी अरेबियातील आभा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आणि रियाध येथील किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर हल्ले केल्याचा दावा केला. या घटनांमध्ये तीन नागरिकांचा मृत्यू झाला आणि अनेक जण जखमी झाल्याचे वृत्त समोर आले.
17. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी कोणत्या समस्येचा सामना करण्यासाठी जागतिक स्तरावरील चौकट तयार करण्याचे आवाहन केले?
A) फक्त हवामान बदल
B) सीमापार सायबर फसवणूक आणि डीपफेक
C) तेलाच्या किमतींमधील चढ-उतार
D) निर्वासितांचे संकट
Answer: B) सीमापार सायबर फसवणूक आणि डीपफेक
स्पष्टीकरण: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी एका कार्यक्रमात सीमापार सायबर फसवणूक आणि डीपफेकसारख्या समस्यांचा सामना करण्यासाठी जागतिक सहकार्यावर भर दिला. या समस्यांना आळा घालण्यासाठी सरकारे, तंत्रज्ञान कंपन्या, दूरसंचार सेवा पुरवठादार आणि वित्तीय संस्थांनी एकत्र काम करण्याचे आवाहन त्यांनी केले.
18. वर्ष 2026 च्या नोबेल शांतता पुरस्काराच्या विजेत्याची घोषणा कोणत्या दिवशी होणार होती?
A) 8 ऑक्टोबर
B) 9 ऑक्टोबर
C) 10 ऑक्टोबर
D) 12 ऑक्टोबर
Answer: B) 9 ऑक्टोबर
स्पष्टीकरण: नॉर्वेजियन नोबेल समितीकडून 2026 च्या नोबेल शांतता पुरस्काराच्या विजेत्याची घोषणा शुक्रवार, 9 ऑक्टोबर रोजी ओस्लो येथे केली जाणार होती.
19. युगांडा आपला स्वातंत्र्यदिन दरवर्षी कधी साजरा करतो?
A) 9 सप्टेंबर
B) 9 ऑक्टोबर
C) 9 नोव्हेंबर
D) 12 ऑक्टोबर
Answer: B) 9 ऑक्टोबर
स्पष्टीकरण: युगांडा दरवर्षी 9 ऑक्टोबर रोजी आपला स्वातंत्र्यदिन साजरा करतो. 1962 मध्ये याच दिवशी युगांडाला ब्रिटिश राजवटीपासून स्वातंत्र्य मिळाले होते.
20. 2026 मधील सिंगापूर ग्रां प्री स्पर्धेचा सप्ताहांत 9 ऑक्टोबर रोजी कोणत्या सत्रांनी सुरू झाला?
A) मुख्य शर्यत
B) प्रॅक्टिस 1 आणि स्प्रिंट क्वालिफाइंग
C) फक्त क्वालिफाइंग
D) फक्त फ्री प्रॅक्टिस
Answer: B) प्रॅक्टिस 1 आणि स्प्रिंट क्वालिफाइंग
स्पष्टीकरण: 2026 मधील फॉर्म्युला 1 सिंगापूर ग्रां प्री स्पर्धेचे आयोजन मरीना बे स्ट्रीट सर्किट येथे नियोजित होते. या स्पर्धेचा कार्यक्रम 9 ऑक्टोबर रोजी प्रॅक्टिस 1 आणि स्प्रिंट क्वालिफाइंग या सत्रांनी सुरू झाला.
21. पूर्व युक्रेनमधील क्रामाटोर्स्क येथे बसांवर झालेल्या रशियन गाइडेड बॉम्ब हल्ल्यात अंदाजे किती लोकांचा मृत्यू झाला?
A) 15
B) सुमारे 30 ते 33
C) 50
D) 100 पेक्षा जास्त
Answer: B) सुमारे 30 ते 33
स्पष्टीकरण: अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, पूर्व युक्रेनमधील क्रामाटोर्स्क येथे सार्वजनिक बसजवळ रशियन गाइडेड बॉम्बचा शक्तिशाली स्फोट झाला. या घटनेत किमान 30 ते 33 लोकांचा मृत्यू झाला आणि अनेक जण जखमी झाले.
22. ड्रॅकोनिड उल्कावर्षाव (Draconid Meteor Shower) कोणत्या वेळी शिखरावर पोहोचण्याची अपेक्षा होती?
A) 1 ते 2 ऑक्टोबर
B) 8 ते 9 ऑक्टोबर 2026 ची रात्र
C) 15 ते 16 ऑक्टोबर
D) ऑक्टोबरचा शेवट
Answer: B) 8 ते 9 ऑक्टोबर 2026 ची रात्र
स्पष्टीकरण: ड्रॅकोनिड उल्कावर्षाव साधारणपणे ऑक्टोबरच्या सुरुवातीला शिखरावर पोहोचतो. 2026 मध्ये तो 8 ते 9 ऑक्टोबरच्या रात्री शिखरावर पोहोचण्याची अपेक्षा होती. हा कालावधी जागतिक अंतराळ सप्ताहाशी जुळत होता.
23. दूरसंचार विभागाने (DoT) कोणते आरोप फेटाळल्यानंतर एलन मस्क आणि भारत सरकार यांच्यात शाब्दिक वाद झाला?
A) स्टारलिंकला विशेष प्राधान्य दिले जात आहे
B) देशांतर्गत व्यावसायिक हितसंबंधांमुळे स्टारलिंकच्या सॅटेलाइट इंटरनेट सेवा रोखल्या जात आहेत
C) स्टारलिंकला विशेष अधिकार देण्यात आले आहेत
D) स्टारलिंकच्या सेवा असुरक्षित आहेत
Answer: B) देशांतर्गत व्यावसायिक हितसंबंधांमुळे स्टारलिंकच्या सॅटेलाइट इंटरनेट सेवा रोखल्या जात आहेत
स्पष्टीकरण: दूरसंचार विभागाने हे आरोप फेटाळल्यानंतर एलन मस्क यांनी वादग्रस्त टिप्पणी केली. त्यांनी प्रश्न उपस्थित केला की, “अंबानी हेच भारताचे खरे बॉस आहेत का?” हा वाद भारतातील सॅटेलाइट इंटरनेट सेवा आणि व्यावसायिक स्पर्धेशी संबंधित होता.
24. या कालावधीत ऊर्जा किमती, कर्ज आणि AI मुळे जागतिक आर्थिक विकासाला निर्माण होणाऱ्या धोक्यांबाबत कोणत्या संस्थेने इशारा दिला?
A) जागतिक बँक
B) आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF)
C) आर्थिक सहकार्य आणि विकास संघटना (OECD)
D) आशियाई विकास बँक (ADB)
Answer: B) आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF)
स्पष्टीकरण: आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीने जागतिक आर्थिक विकासासमोरील अनेक धोके अधोरेखित केले. यामध्ये ऊर्जा किमतींमधील चढ-उतार, वाढते कर्ज आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या क्षेत्रात वेगाने होत असलेल्या प्रगतीचे संभाव्य परिणाम यांचा समावेश होता.
25. इंडिया मोबाइल काँग्रेस (IMC) 2026 चे नवी दिल्ली येथे उद्घाटन करण्यात आले. या कार्यक्रमाचा मुख्य भर कोणत्या विषयांवर होता?
A) फक्त 4G नेटवर्कचा विस्तार
B) 5G चा विस्तार, 6G आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI)
C) फक्त पारंपरिक दूरसंचार
D) फक्त सॅटेलाइट इंटरनेट
Answer: B) 5G चा विस्तार, 6G आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI)
स्पष्टीकरण: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी नवी दिल्ली येथे इंडिया मोबाइल काँग्रेस 2026 चे उद्घाटन केले. यावेळी डिजिटल इंडियाच्या माध्यमातून डिजिटल दरी कमी करणे, 5G नेटवर्कचा विस्तार करणे तसेच 6G आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता यांसारख्या उदयोन्मुख तंत्रज्ञानाच्या विकासावर भर देण्यात आला.