Current Affairs 11th July 2025 : Daily GK Update in Marathi

1. 2025 मध्ये शहरी गरीबांसाठी परवडणाऱ्या घरांसाठी कोणत्या भारतीय राज्याने ‘मुख्यमंत्री शहरी गृहनिर्माण योजना’ सुरू केली?
a) महाराष्ट्र
b) उत्तर प्रदेश
c) बिहार
d) गुजरात
Answer: a) महाराष्ट्र
स्पष्टीकरण:
महाराष्ट्राने 2025 मध्ये PMAY-U अंतर्गत शहरी गरीबांसाठी परवडणारी घरे उपलब्ध करून देण्यासाठी ही योजना सुरू केली, ज्याचा उद्देश 2030 पर्यंत 10 लाख लाभार्थ्यांपर्यंत पोहोचणे आहे.
2. जुलै 2025 मध्ये ISRO ने हवामान अंदाज सुधारण्यासाठी कोणता नवीन उपग्रह प्रक्षेपित केला?
a) INSAT-4A
b) EOS-08
c) GSAT-32
d) RISAT-3
Answer: b) EOS-08
स्पष्टीकरण:
ISRO ने जुलै 2025 मध्ये श्रीहरीकोट्टा येथून EOS-08 उपग्रह प्रक्षेपित केला, ज्यामुळे हवामान अंदाज आणि आपत्ती व्यवस्थापन क्षमता सुधारल्या.
3. जून 2025 मध्ये न्यूयॉर्कमधील संयुक्त राष्ट्रांत भारताचे कायमस्वरूपी प्रतिनिधी म्हणून कोणाची नियुक्ती झाली?
a) विनय क्वात्रा
b) पार्वथनेनी हरीश
c) तरनजीत सिंग संधू
d) रुचिरा कंबोज
Answer: b) पार्वथनेनी हरीश
स्पष्टीकरण:
पार्वथनेनी हरीश यांची जून 2025 मध्ये न्यूयॉर्कमधील संयुक्त राष्ट्रांत भारताचे कायमस्वरूपी प्रतिनिधी म्हणून नियुक्ती झाली, त्यांनी रुचिरा कंबोज यांची जागा घेतली.
4. 2025 मध्ये NPCI ने नवीन डिजिटल पेमेंट प्रणाली कोणती सुरू केली?
a) UPI Lite
b) UPI Global
c) UPI Plus
d) UPI Circle
Answer: d) UPI Circle
स्पष्टीकरण:
NPCI ने 2025 मध्ये UPI Circle सुरू केले, जे वापरकर्त्यांना विश्वासू संपर्कांना पेमेंट परवानगी देण्याची सुविधा देते.
5. 2025 मध्ये आसाममध्ये उद्घाटन झालेल्या नवीन रेल्वे लाइनचे नाव काय आहे?
a) गुवाहाटी-डिब्रुगढ एक्सप्रेसवे
b) सिलचर-गुवाहाटी रेल्वे लिंक
c) जिरिबम-इंफाल रेल्वे लाइन
d) लमडिंग-तिनसुकिया कॉरिडॉर
Answer: c) जिरिबम-इंफाल रेल्वे लाइन
स्पष्टीकरण:
जिरिबम-इंफाल रेल्वे लाइनचे उद्घाटन 2025 मध्ये झाले, ज्यामुळे ईशान्य भारतातील कनेक्टिव्हिटी वाढली.
6. 2025 चा नोबेल शांतता पुरस्कार कोणाला मिळाला?
a) संयुक्त राष्ट्र शरणार्थी एजन्सी (UNHCR)
b) ग्रेटा थनबर्ग
c) मलाला युसुफझाई
d) वर्ल्ड फूड प्रोग्राम
Answer: a) संयुक्त राष्ट्र शरणार्थी एजन्सी (UNHCR)
स्पष्टीकरण:
UNHCR ला 2025 मध्ये शरणार्थी आणि विस्थापित व्यक्तींच्या संरक्षणासाठी केलेल्या प्रयत्नांसाठी नोबेल शांतता पुरस्कार मिळाला.
7. 2025 मध्ये इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालयाने कोणती नवीन AI-आधारित उपक्रम सुरू केला?
a) AI प्रज्ञा
b) डिजिटल भारत
c) AI सुरक्षा
d) AI विकास
Answer: a) AI प्रज्ञा
स्पष्टीकरण:
AI प्रज्ञा 2025 मध्ये वर्ल्ड बँकेच्या सहकार्याने 10 लाख तरुणांना AI कौशल्य प्रशिक्षण देण्यासाठी सुरू करण्यात आला.
8. 2025 मध्ये नव्या कर प्रणाली अंतर्गत करमुक्त उत्पन्नाची मर्यादा किती आहे?
a) ₹10 लाख
b) ₹12 लाख
c) ₹11 लाख
d) ₹13 लाख
Answer: b) ₹12 लाख
स्पष्टीकरण:
2025 च्या नव्या कर प्रणालीत करमुक्त उत्पन्नाची मर्यादा ₹12 लाख निश्चित करण्यात आली आहे.
9. 2025 मध्ये कृषी नवकल्पना वाढवण्यासाठी ‘UP AGREES’ कार्यक्रम कोणत्या भारतीय राज्याने सुरू केला?
a) गुजरात
b) हरियाणा
c) पंजाब
d) उत्तर प्रदेश
Answer: d) उत्तर प्रदेश
स्पष्टीकरण:
उत्तर प्रदेश सरकारने वर्ल्ड बँकेच्या समर्थनाने 2025 मध्ये UP AGREES सुरू केला, ज्याचा उद्देश झांसी आणि वाराणसीसह 28 जिल्ह्यांमध्ये कृषी उत्पादकता वाढवणे आहे.
10. जुलै 2025 मध्ये नोंदवलेल्या माहितीनुसार, IPL 2025 चा खिताब कोणी जिंकला?
a) चेन्नई सुपर किंग्स
b) मुंबई इंडियन्स
c) रॉयल चॅलेंजर्स बेंगलोर
d) कोलकाता नाइट रायडर्स
Answer: c) रॉयल चॅलेंजर्स बेंगलोर
स्पष्टीकरण:
रॉयल चॅलेंजर्स बेंगलोरने 2025 मध्ये फायनलमध्ये कोलकाता नाइट रायडर्सला हरवून पहिला IPL खिताब जिंकला.
11. 2025 मध्ये इंटरनॅशनल एअर ट्रान्सपोर्ट असोसिएशन (IATA) ची वार्षिक सर्वसाधारण सभा कोणत्या भारतीय शहरात होणार आहे?
a) मुंबई
b) नवी दिल्ली
c) बेंगलोर
d) हैदराबाद
Answer: b) नवी दिल्ली
स्पष्टीकरण:
नवी दिल्ली 1-3 जून 2025 दरम्यान IATA ची 81वी AGM आणि वर्ल्ड एअर ट्रान्सपोर्ट समिटचे आयोजन करेल, ज्यामध्ये इंडिगो मेजबान एअरलाइन असेल.
12. 1 जुलै 2025 रोजी RAW चे सचिव म्हणून कोणाची नियुक्ती झाली?
a) पराग जैन
b) समंत गोयल
c) तपन डेका
d) विक्रम सैनी
Answer: a) पराग जैन
स्पष्टीकरण:
पराग जैन यांची 1 जुलै 2025 रोजी रिसर्च अँड अॅनालिसिस विंग (RAW) चे सचिव म्हणून नियुक्ती झाली.
13. 1 जुलै 2025 रोजी रशियातील यंतार शिपयार्ड येथे भारताने कोणत्या प्रगत स्टील्थ फ्रिगेटचे कमिशनिंग केले?
a) INS विक्रांत
b) INS सूरत
c) INS नीलगिरी
d) INS तमाल
Answer: d) INS तमाल
स्पष्टीकरण:
INS तमाल, एक प्रगत स्टील्थ फ्रिगेट, 1 जुलै 2025 रोजी रशियातील कालिनिनग्राड येथील यंतार शिपयार्ड येथे कमिशन करण्यात आले, ज्यामुळे भारताची नौदल क्षमता वाढली.
14. 2025 मध्ये 17व्या BRICS शिखर परिषदेचे आयोजन कोणत्या देशाने केले?
a) भारत
b) ब्राझील
c) रशिया
d) दक्षिण आफ्रिका
Answer: b) ब्राझील
स्पष्टीकरण:
17वी BRICS शिखर परिषद 2025 मध्ये रियो डी जनेरियो, ब्राझील येथे आयोजित झाली, ज्यामध्ये ग्लोबल साउथ सहकार्यावर लक्ष केंद्रित केले गेले.
15. वर्ल्ड बँकेच्या 2025 Gini Index अहवालानुसार, भारताचा उत्पन्न समानतेतील जागतिक क्रमांक कोणता आहे?
a) दुसरा
b) तिसरा
c) चौथा
d) पाचवा
Answer: c) चौथा
स्पष्टीकरण:
वर्ल्ड बँकेच्या 2025 Gini Index अहवालानुसार, भारत उत्पन्न समानतेत जागतिक स्तरावर चौथ्या क्रमांकावर आहे.
16. जुलै 2025 मध्ये झाग्रेब येथील ग्रँड चेस टूर 2025 च्या रॅपिड विभागात कोणी जिंकले?
a) विश्वनाथन आनंद
b) प्रगनानंद रमेशबाबू
c) अर्जुन एरिगैसी
d) गुकेश डोम्माराजू
Answer: d) गुकेश डोम्माराजू
स्पष्टीकरण:
भारतीय बुद्धिबळ प्रतिभा गुकेश डोम्माराजू यांनी जुलै 2025 मध्ये झाग्रेब येथील ग्रँड चेस टूर 2025 च्या रॅपिड विभागात विजय मिळवला.
17. जून 2025 मध्ये भारताने इराणमधून नागरिकांना बाहेर काढण्यासाठी कोणता ऑपरेशन सुरू केला?
a) ऑपरेशन राहत
b) ऑपरेशन सिंधू
c) ऑपरेशन वंदे भारत
d) ऑपरेशन गंगा
Answer: b) ऑपरेशन सिंधू
स्पष्टीकरण:
भारत सरकारने प्रादेशिक तणावामुळे जून 2025 मध्ये इराणमधून नागरिकांना बाहेर काढण्यासाठी ऑपरेशन सिंधू सुरू केला.
18. महाकुंभ 2025 साठी कलाग्राम उपक्रमासाठी कोणते मंत्रालय जबाबदार आहे?
a) पर्यटन मंत्रालय
b) परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालय
c) संस्कृती मंत्रालय
d) गृह मंत्रालय
Answer: c) संस्कृती मंत्रालय
स्पष्टीकरण:
भारत सरकारचे संस्कृती मंत्रालय महाकुंभ 2025 साठी कलाग्राम उपक्रमाचे निरीक्षण करते, ज्यामुळे सांस्कृतिक वारसा वाढवला जातो.
19. 2025 मध्ये निर्यात वाढवण्यासाठी नवीन चामड्याची आणि फूटवेअर धोरण तयार करणारे भारतीय राज्य कोणते आहे?
a) उत्तर प्रदेश
b) तमिळनाडू
c) गुजरात
d) कर्नाटक
Answer: a) उत्तर प्रदेश
स्पष्टीकरण:
उत्तर प्रदेशने 2030 पर्यंत भारताच्या $50 बिलियन निर्यात लक्ष्यासह संरेखित करण्यासाठी 2025 मध्ये नवीन चामड्याची आणि फूटवेअर धोरण तयार केले.
20. जानेवारी 2025 मध्ये BRICS मध्ये पूर्ण सदस्य म्हणून कोणता देश अधिकृतपणे सामील झाला?
a) सिंगापूर
b) मॉरिशस
c) मलेशिया
d) इंडोनेशिया
Answer: d) इंडोनेशिया
स्पष्टीकरण:
इंडोनेशियाने जानेवारी 2025 मध्ये BRICS मध्ये पूर्ण सदस्य म्हणून प्रवेश केला, ज्यामुळे ग्लोबल साउथ गठबंधन मजबूत झाले.
21. 2025 मध्ये अस्ताना, कझाकस्तान येथील वर्ल्ड बॉक्सिंग कपमध्ये कोणत्या भारतीय महिला बॉक्सर्सनी सुवर्णपदक जिंकली?
a) मेरी कोम, लव्हलिना बोरगोहैन, निखत झरीन
b) सिमरनजीत कौर, पूजा राणी, अनुपमा
c) साक्षी, जैस्मिन, नुपूर
d) लैशराम सरिता देवी, कविता गोयत, स्वीटी बोरा
Answer: c) साक्षी, जैस्मिन, नुपूर
स्पष्टीकरण:
साक्षी, जैस्मिन आणि नुपूर यांनी 2025 वर्ल्ड बॉक्सिंग कपमध्ये सुवर्णपदक जिंकले, ज्यामुळे भारताच्या 11 पदकांच्या यादीत योगदान दिले.

22. जून 2025 मध्ये अल्पसंख्याक कल्याण मंत्रालयाने एकीकृत डिजिटल मंचाचे नाव काय आहे?

a) UMEED सेंट्रल पोर्टल
b) समृद्धी पोर्टल
c) विकास पोर्टल
d) प्रगती पोर्टल
Answer: a) UMEED सेंट्रल पोर्टल
स्पष्टीकरण:
UMEED सेंट्रल पोर्टल 6 जून 2025 रोजी अल्पसंख्याक कल्याण योजनांसाठी एकल-खिडकी प्रवेश प्रदान करण्यासाठी सुरू करण्यात आले.
23. 2025 मध्ये पंडित दीनदयाल उपाध्याय गरीबीमुक्त गाव योजना कोणत्या भारतीय राज्याने सुरू केली?
a) राजस्थान
b) उत्तर प्रदेश
c) मध्य प्रदेश
d) बिहार
Answer: a) राजस्थान
स्पष्टीकरण:
राजस्थानने 2025 मध्ये 5,000 गावांमध्ये गरीबी निर्मूलनासाठी आर्थिक सहाय्य आणि रोजगार समर्थनाद्वारे ही योजना सुरू केली.
24. QS वर्ल्ड युनिव्हर्सिटी रँकिंग 2026 मध्ये सर्वोच्च क्रमांकाचे भारतीय विद्यापीठ कोणते आहे?
a) IIT मुंबई
b) IIT दिल्ली
c) IISc बेंगलोर
d) IIT मद्रास
Answer: b) IIT दिल्ली
स्पष्टीकरण:
IIT दिल्लीने QS वर्ल्ड युनिव्हर्सिटी रँकिंग 2026 मध्ये भारतीय विद्यापीठांमध्ये सर्वोच्च स्थान मिळवले, जे त्याच्या शैक्षणिक आणि संशोधन उत्कृष्टतेचे प्रतिबिंब आहे.
25. वर्ल्ड एनर्जी 2025 च्या सांख्यिकीय पुनरावलोकनानुसार, 2024 मध्ये जगातील चौथा सर्वात मोठा बायोफ्यूल ग्राहक कोणता देश ठरला?
a) USA
b) ब्राझील
c) चीन
d) भारत
Answer: d) भारत
स्पष्टीकरण:
वर्ल्ड एनर्जी 2025 च्या सांख्यिकीय पुनरावलोकनानुसार, भारत 2024 मध्ये चौथा सर्वात मोठा बायोफ्यूल ग्राहक म्हणून उदयास आला.