Current Affairs 18th June 2025 : Daily GK Update in Marathi
1. १८ जून २०२५ रोजी कोणत्या भारतीय राज्याने महिला उद्योजकांना पाठिंबा देण्यासाठी ‘मुख्यमंत्री महिला उद्यमिता योजना’ सुरू केली?
a) मध्य प्रदेश
b) गुजरात
c) उत्तर प्रदेश
d) आसाम
Answer: c) उत्तर प्रदेश
स्पष्टीकरण: उत्तर प्रदेशने ही योजना सुरू केली जेणेकरून महिला उद्योजकांना आर्थिक सहाय्य आणि प्रशिक्षण दिले जाईल, यामुळे राज्यात आर्थिक सक्षमीकरण आणि रोजगार निर्मितीला चालना मिळेल.
2. १८ जून २०२५ रोजी भारताच्या नवीन परराष्ट्र सचिवपदी कोणाची नियुक्ती झाली?
a) विनय मोहन क्वात्रा
b) विक्रम मिस्री
c) हर्ष वर्धन श्रृंगला
d) एस. जयशंकर
Answer: b) विक्रम मिस्री
स्पष्टीकरण: अनुभवी मुत्सद्दी विक्रम मिस्री यांनी विनय मोहन क्वात्रा यांच्या जागी परराष्ट्र सचिवपद स्वीकारले, त्यांना चीन आणि अमेरिकेतील पूर्व अनुभव आहे.
3. १८ जून २०२५ रोजी SCO शिखर परिषदेचे आयोजन कोणत्या देशाने केले?
a) चीन
b) कझाकस्तान
c) भारत
d) उझबेकिस्तान
Answer: b) कझाकस्तान
स्पष्टीकरण: कझाकस्तानने शांघाय सहकार्य संघटनेच्या शिखर परिषदेचे आयोजन केले, ज्यामध्ये प्रादेशिक सुरक्षा, व्यापार आणि दहशतवादविरोधी कारवायांवर लक्ष केंद्रित केले गेले, ज्यात भारताने सक्रिय सहभाग घेतला.
4. १८ जून २०२५ रोजी साजऱ्या झालेल्या आंतरराष्ट्रीय द्वेषपूर्ण भाषण विरोधी दिनाची थीम काय होती?
a) विविधतेत एकता
b) सत्य बोला, द्वेष थांबवा
c) डिजिटल शांतता
d) संवादातून सुसंवाद
Answer: d) संवादातून सुसंवाद
स्पष्टीकरण: २०२५ ची थीम विशेषतः डिजिटल क्षेत्रात द्वेषपूर्ण भाषणाचा सामना करण्यासाठी रचनात्मक संवादाला प्रोत्साहन देण्यावर भर देते, जसे संयुक्त राष्ट्रांनी जाहीर केले.
5. १८ जून २०२५ रोजी प्रसिद्ध झालेल्या ‘स्वच्छ सर्वेक्षण २०२५’ मध्ये कोणते भारतीय शहर प्रथम क्रमांकावर होते?
a) इंदूर
b) सूरत
c) नवी मुंबई
d) भोपाळ
Answer: a) इंदूर
स्पष्टीकरण: इंदूरने सलग नवव्या वर्षी प्रथम स्थान कायम ठेवले, जे त्याच्या उत्कृष्ट कचरा व्यवस्थापन, सार्वजनिक स्वच्छता आणि नागरी सहभागाच्या उपक्रमांमुळे आहे.
6. १८ जून २०२५ रोजी ISRO ने शुक्र ग्रहाच्या अभ्यासासाठी कोणते अंतराळ मिशन प्रक्षेपित केले?
a) शुक्रयान-१
b) मंगलयान-२
c) आदित्य-L1
d) चंद्रयान-४
Answer: a) शुक्रयान-१
स्पष्टीकरण: शुक्रयान-१, भारताचे पहिले शुक्र ऑर्बिटर, ग्रहाच्या वातावरण आणि पृष्ठभागाचा अभ्यास करण्यासाठी प्रक्षेपित केले गेले, जे ISRO च्या ग्रहीय संशोधनात एक महत्त्वाचा टप्पा आहे.
7. कोणत्या भारतीय राज्याने १८ जून २०२५ रोजी ‘हवामान-संनादी कृषी धोरण’ सुरू केले?
a) पंजाब
b) ओडिशा
c) आंध्र प्रदेश
d) महाराष्ट्र
Answer: b) ओडिशा
स्पष्टीकरण: ओडिशाच्या धोरणाचा उद्देश हवामान बदलाच्या परिणामांना कमी करण्यासाठी शाश्वत शेती पद्धतींना प्रोत्साहन देणे आहे, ज्यामध्ये दुष्काळ-प्रतिरोधक पिके आणि जलसंरक्षण यावर लक्ष केंद्रित आहे.
8. २०२५ मध्ये महिला बुद्धिबळ विश्व चॅम्पियनशिपचे विजेतेपद कोणी जिंकले?
a) जू वेनजुन
b) हम्पी कोनेरू
c) लेई टिंगजी
d) अ‍ॅना मुज्यचुक
Answer: b) हम्पी कोनेरू
स्पष्टीकरण: भारतीय ग्रँडमास्टर हम्पी कोनेरूने लेई टिंगजीला हरवून विजेतेपद मिळवले, जे भारतीय बुद्धिबळासाठी जागतिक व्यासपीठावर ऐतिहासिक कामगिरी आहे.
9. जून २०२५ मध्ये कोणत्या आंतरराष्ट्रीय अहवालाने भारताच्या नवीकरणीय ऊर्जेतील प्रगतीवर प्रकाश टाकला?
a) वर्ल्ड एनर्जी आउटलूक
b) ग्लोबल रिन्यूएबल्स रिपोर्ट
c) IRENA रिन्यूएबल एनर्जी स्टॅटिस्टिक्स
d) युनायटेड नेशन्स एनर्जी प्रोग्रेस रिपोर्ट
Answer: c) IRENA रिन्यूएबल एनर्जी स्टॅटिस्टिक्स
स्पष्टीकरण: IRENA च्या अहवालाने भारताच्या सौर आणि पवन ऊर्जेच्या वेगवान विस्ताराची प्रशंसा केली, ज्याने भारताला नवीकरणीय ऊर्जा स्वीकारण्यात जागतिक अग्रणी बनवले.
10. १८ जून २०२५ रोजी सर्वोच्च न्यायालयाने कोणती भारतीय नदी ‘जिवंत घटक’ म्हणून घोषित केली?
a) यमुना
b) ब्रह्मपुत्रा
c) कावेरी
d) गोदावरी
Answer: d) गोदावरी
स्पष्टीकरण: सर्वोच्च न्यायालयाने गोदावरीला प्रदूषण आणि अतिक्रमणापासून वाचवण्यासाठी कायदेशीर व्यक्तिमत्त्व प्रदान केले, जे गंगा आणि यमुनासाठी स्थापित केलेल्या पायंड्याचे पालन करते.
11. ‘ग्लोबल जेंडर गॅप रिपोर्ट २०२५’ कोणत्या संस्थेने प्रकाशित केला?
a) युनायटेड नेशन्स वुमन
b) वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरम
c) UNDP
d) UNESCO
Answer: b) वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरम
स्पष्टीकरण: WEF च्या २०२५ च्या अहवालात भारतातील शिक्षण आणि राजकीय प्रतिनिधित्वात लैंगिक समानतेची सुधारणा नोंदवली गेली, तरी आर्थिक सहभागात अंतर कायम आहे.
12. आशियाई ऍथलेटिक्स चॅम्पियनशिप २०२५ मध्ये पुरुषांच्या ४०० मीटर स्पर्धेत सुवर्णपदक कोणी जिंकले?
a) अविनाश साबळे
b) अमोज जेकब
c) तजिंदरपाल सिंग तूर
d) मुरली श्रीशंकर
Answer: b) अमोज जेकब
स्पष्टीकरण: अमोज जेकबने ४०० मीटर स्पर्धेत सुवर्णपदक जिंकले, जे प्रादेशिक स्तरावर भारताच्या ट्रॅक इव्हेंटमधील वाढत्या ताकदीचे द्योतक आहे.
13. १८ जून २०२५ रोजी कोणत्या डिजिटल पेमेंट प्लॅटफॉर्मने १५ आफ्रिकन देशांमध्ये विस्ताराची घोषणा केली?
a) Paytm
b) PhonePe
c) UPI Global
d) Google Pay
Answer: c) UPI Global
स्पष्टीकरण: NPCI द्वारे व्यवस्थापित UPI Global ने आफ्रिकेत विस्तार केला जेणेकरून सीमापार व्यवहार सुलभ होतील, यामुळे भारताच्या डिजिटल पेमेंटचा प्रभाव वाढला.
14. जून २०२५ मध्ये कोणत्या भारतीय राज्याने हत्तींच्या संख्येत लक्षणीय वाढ नोंदवली?
a) आसाम
b) कर्नाटक
c) केरळ
d) तमिळनाडू
Answer: b) कर्नाटक
स्पष्टीकरण: पश्चिम घाटातील प्रभावी संरक्षण उपायांमुळे २०२५ च्या वन्यजीव गणनेनुसार कर्नाटकातील हत्तींची संख्या वाढली.
15. २०२५ मध्ये राष्ट्रव्यापी AI-आधारित ट्रॅफिक व्यवस्थापन प्रणाली लागू करणारा पहिला देश कोणता ठरला?
a) सिंगापूर
b) जर्मनी
c) संयुक्त अरब अमिराती
d) दक्षिण कोरिया
Answer: a) सिंगापूर
स्पष्टीकरण: सिंगापूरच्या AI प्रणालीमुळे वाहतूक प्रवाह अनुकूल होतो आणि गर्दी कमी होते, जे स्मार्ट शहरी वाहतुकीसाठी जागतिक मानक ठरवते.
16. NIRF रँकिंग २०२५ मध्ये ‘अभियांत्रिकी’ श्रेणीत कोणते भारतीय संस्थान अव्वल ठरले?
a) IIT मद्रास
b) IIT दिल्ली
c) IIT मुंबई
d) IIT कानपूर
Answer: a) IIT मद्रास
स्पष्टीकरण: IIT मद्रासने संशोधन, नवसंशोधन आणि उद्योग सहकार्यामधील उत्कृष्टतेसाठी अव्वल स्थान मिळवले, जसे NIRF २०२५ रँकिंगमध्ये नमूद आहे.
17. १८ जून २०२५ रोजी अँटीमायक्रोबियल रेझिस्टन्सला सामोरे जाण्यासाठी कोणती जागतिक आरोग्य उपक्रम सुरू झाला?
a) WHO AMR फ्रेमवर्क
b) ग्लोबल AMR ऍक्शन प्लॅन
c) युनायटेड नेशन्स हेल्थ अलायन्स
d) वन हेल्थ इनिशिएटिव्ह
Answer: b) ग्लोबल AMR ऍक्शन प्लॅन
स्पष्टीकरण: WHO आणि भागीदारांनी सुरू केलेल्या या उपक्रमाचा उद्देश जागतिक समन्वय आणि संशोधनाद्वारे अँटीमायक्रोबियल रेझिस्टन्सच्या वाढत्या धोक्याचा सामना करणे आहे.
18. कोणत्या भारतीय क्रिकेटपटूला जून २०२५ साठी ICC महिला खेळाडू म्हणून नामांकित करण्यात आले?
a) हरमनप्रीत कौर
b) स्मृती मंधाना
c) जेमिमा रॉड्रिग्ज
d) दीप्ती शर्मा
Answer: c) जेमिमा रॉड्रिग्ज
स्पष्टीकरण: जेमिमा रॉड्रिग्जने इंग्लंडविरुद्धच्या T20I मालिकेतील उत्कृष्ट कामगिरीसाठी हा पुरस्कार जिंकला, ज्यामध्ये तिची फलंदाजीची ताकद दिसून आली.
19. १८ जून २०२५ रोजी कोणत्या भारतीय राज्याने ‘ड्रोन-आधारित आपत्ती व्यवस्थापन प्रणाली’ सुरू केली?
a) उत्तराखंड
b) हिमाचल प्रदेश
c) अरुणाचल प्रदेश
d) सिक्कीम
Answer: a) उत्तराखंड
स्पष्टीकरण: उत्तराखंडच्या प्रणालीत भूस्खलन आणि पूर यांसारख्या नैसर्गिक आपत्तींसाठी ड्रोन्सचा वापर केला जातो, ज्यामुळे बचाव आणि मदत कार्यांना गती मिळते.
20. १८ जून २०२५ रोजी ‘स्टेट ऑफ ग्लोबल एअर २०२५’ अहवाल कोणत्या संस्थेने प्रकाशित केला?
a) WHO
b) UNEP
c) हेल्थ इफेक्ट्स इन्स्टिट्यूट
d) IPCC
Answer: c) हेल्थ इफेक्ट्स इन्स्टिट्यूट
स्पष्टीकरण: या अहवालाने भारताच्या वायू प्रदूषण कमी करण्याच्या प्रयत्नांवर प्रकाश टाकला, तरी शहरी भागात PM2.5 पातळीच्या आव्हानांचा सामना आहे.
21. २०२५ मध्ये कोणते भारतीय शहर ‘युनेस्को क्रिएटिव्ह सिटी फॉर क्राफ्ट्स अँड फोल्क आर्ट’ म्हणून नामांकित झाले?
a) वाराणसी
b) जयपूर
c) मदुराई
d) भुवनेश्वर
Answer: b) जयपूर
स्पष्टीकरण: जयपूरला कापड आणि दागिन्यांसारख्या हस्तकलेच्या समृद्ध वारशासाठी मान्यता मिळाली, जे युनेस्कोच्या क्रिएटिव्ह सिटीज नेटवर्कमध्ये सामील झाले.
22. जून २०२५ मध्ये झालेल्या पुरुष हॉकी आशिया कप २०२५ कोणी जिंकले?
a) भारत
b) दक्षिण कोरिया
c) मलेशिया
d) पाकिस्तान
Answer: a) भारत
स्पष्टीकरण: भारताने अंतिम सामन्यात दक्षिण कोरियाला पराभूत करून पुरुष हॉकी आशिया कपचे विजेतेपद मिळवले, ज्याने आशियाई हॉकीतील आपले वर्चस्व मजबूत केले.
23. १८ जून २०२५ रोजी ग्रामीण पायाभूत सुविधांना पाठिंबा देण्यासाठी कोणती भारतीय योजना २०३५ पर्यंत वाढवण्यात आली?
a) प्रधानमंत्री ग्राम सडक योजना
b) मनरेगा
c) PMAY-ग्रामीण
d) जल जीवन मिशन
Answer: a) प्रधानमंत्री ग्राम सडक योजना
स्पष्टीकरण: ही योजना ग्रामीण भागात सर्व-हवामान रस्ते जोडणी सुनिश्चित करण्यासाठी वाढवण्यात आली, ज्यामुळे आर्थिक आणि सामाजिक विकासाला चालना मिळाली.
24. कोणत्या भारतीय शास्त्रज्ञाला २०२५ मध्ये गणितातील ब्रेकथ्रू पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले?
a) मंजूल भार्गव
b) अक्षय वेंकटेश
c) एस.आर. श्रीनिवास वरधन
d) नीना गुप्ता
Answer: d) नीना गुप्ता
स्पष्टीकरण: नीना गुप्ताने बीजगणितीय भूमितीतील अभूतपूर्व कार्यासाठी हा प्रतिष्ठित पुरस्कार जिंकला, ती पहिली भारतीय महिला ठरली.
25. १८ जून २०२५ रोजी ‘हवामान वित्तपुरवठ्यावर’ केंद्रित कोणती आंतरराष्ट्रीय परिषद झाली?
a) COP30
b) युनायटेड नेशन्स क्लायमेट फायनान्स समिट
c) G20 पर्यावरण समिट
d) वर्ल्ड बँक क्लायमेट फोरम
Answer: b) युनायटेड नेशन्स क्लायमेट फायनान्स समिट
स्पष्टीकरण: ही परिषद हवामान अनुकूलन आणि शमनासाठी वित्तपुरवठा यंत्रणांवर चर्चा करते, ज्यामध्ये भारताने विकसनशील देशांसाठी समान आर्थिक पाठबळाची वकिली केली.