Current Affairs in Gujarati 2nd November 2026 : Current GK
1. નવેમ્બર 2026ની શરૂઆતમાં બંગાળની ખાડીમાં તીવ્ર બનેલું ચક્રવાત ‘મુરાસુ’ કયા વિસ્તારની નજીક દરિયાકિનારે ટકરાય તેવી શક્યતા છે?
A. વિશાખાપટ્ટનમ
B. નેલ્લોર અને નરસાપુર વચ્ચે (ઓંગોલ નજીક), આંધ્રપ્રદેશ
C. ચેન્નાઈ
D. પુરી
Answer: B
स्पष्टीकरण: ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)ના અનુમાન મુજબ, ગંભીર ચક્રવાતી વાવાઝોડું મુરાસુ આંધ્રપ્રદેશના દક્ષિણ કિનારે નેલ્લોર અને નરસાપુર વચ્ચે, ઓંગોલ નજીક ટકરાય તેવી શક્યતા છે.
2. ‘મુરાસુ’ નામનો અર્થ શું થાય છે?
A. ગર્જના
B. યુદ્ધનો નગારું / ઢોલ (તમિલ ભાષામાં)
C. વાવાઝોડાની લહેર
D. ભારે વરસાદ
Answer: B
स्पष्टीकरण: ‘મુરાસુ’ તમિલ ભાષાનો શબ્દ છે, જેનો અર્થ યુદ્ધનો નગારું અથવા ઢોલ થાય છે. આ નામ ભારત દ્વારા પ્રાદેશિક ચક્રવાત નામકરણ યાદી માટે આપવામાં આવ્યું છે.
3. ઓક્ટોબર 2026માં કુલ GST વસૂલાત અંદાજે કેટલી રહી?
A. ₹1.88 લાખ કરોડ
B. ₹2.31 લાખ કરોડ
C. ₹2.03 લાખ કરોડ
D. ₹1.59 લાખ કરોડ
Answer: B
स्पष्टीकरण: ઓક્ટોબર 2026માં કુલ GST વસૂલાતમાં ગયા વર્ષની સરખામણીએ આશરે 22.9થી 23 ટકાનો વધારો થયો અને તે ₹2.31 લાખ કરોડથી વધુ રહી. આ અત્યાર સુધીની બીજી સૌથી મોટી માસિક વસૂલાત હતી. તેમાં સ્થાનિક અને ખાસ કરીને આયાત સંબંધિત આવકનું મહત્વપૂર્ણ યોગદાન રહ્યું.
4. વિશ્વ બેંકના ઓક્ટોબર 2026ના Poverty and Equity Brief અનુસાર, ભારતમાં અત્યંત ગરીબીનો દર ($3 પ્રતિ દિવસ, 2021 PPP) વર્ષ 2011ના 27.1%થી ઘટીને કેટલો થયો?
A. 16.1%
B. 2.6%
C. 12.1%
D. 14.2%
Answer: B
स्पष्टीकरण: ભારતમાં અત્યંત ગરીબીનો દર વર્ષ 2023 સુધીમાં ઘટીને 2.6 ટકા થયો. નીચલા મધ્યમ આવક જૂથની ગરીબી રેખા ($4.20 પ્રતિ દિવસ) હેઠળ જીવતી વસ્તીનું પ્રમાણ પણ 57.7 ટકાથી ઘટીને 16.1 ટકા થયું. આના કારણે અંદાજે 49.6 કરોડ લોકો ગરીબીમાંથી બહાર આવ્યા.
5. ISROએ 30 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ GSLV-F18 દ્વારા NavICને મજબૂત બનાવવા માટે કયો નેવિગેશન ઉપગ્રહ સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કર્યો?
A. NVS-01
B. NVS-02
C. NVS-03
D. IRNSS-1F
Answer: C
स्पष्टीकरण: NVS-03 આશરે 2,250 કિલોગ્રામ વજન ધરાવતો નવી પેઢીનો નેવિગેશન ઉપગ્રહ છે. તેને જીઓસિંક્રોનસ ટ્રાન્સફર ઓર્બિટમાં સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો. આનાથી NavICની ઓછામાં ઓછા ચાર ઉપગ્રહોની કાર્યક્ષમ ક્ષમતા ફરી સ્થાપિત કરવામાં મદદ મળી. તેમાં L1 સિગ્નલ ક્ષમતા અને સ્વદેશી એટોમિક ક્લોકનો પણ સમાવેશ થાય છે.
6. INDIA ગઠબંધને નવી દિલ્હીના રામલીલા મેદાનમાં મુખ્યત્વે કોના રાજીનામાની માંગ સાથે મોટી રેલી યોજી?
A. વડાપ્રધાન
B. મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર
C. ગૃહમંત્રી
D. ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ
Answer: B
स्पष्टीकरण: વિપક્ષી નેતાઓએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર પર મતદાર યાદીની વિશેષ સઘન સમીક્ષા (SIR)માં ગેરરીતિઓ અને મતચોરીના આરોપો લગાવ્યા. તેમણે તેમને પદ પરથી હટાવવાની અને રાજીનામું આપવાની માંગ કરી.
7. લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર વિશે શું નિવેદન આપ્યું?
A. તેમને સેવાનો સમયગાળો વધારી આપવામાં આવશે
B. તેમને જેલમાં જવું પડશે
C. તેઓ સ્વેચ્છાએ રાજીનામું આપશે
D. તેમની બદલી કરવામાં આવશે
Answer: B
स्पष्टीकरण: INDIA ગઠબંધનની રેલીમાં રાહુલ ગાંધીએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર પર નાગરિકોનો અવાજ ચોરવાનો આરોપ લગાવ્યો અને તેને દેશદ્રોહ ગણાવ્યો. તેમણે કહ્યું કે તેમને પદ પરથી હટાવવામાં આવશે અને જેલમાં જવું પડશે.
8. આગામી ચક્રવાતને કારણે 2 નવેમ્બર 2026ના રોજ કયા જિલ્લાઓમાં શાળાઓ અને કોલેજો બંધ રાખવાની જાહેરાત કરવામાં આવી?
A. માત્ર ઓડિશાના જિલ્લાઓ
B. ચેન્નાઈ અને તિરુવલ્લુર (તમિલનાડુ) સહિત અન્ય વિસ્તારો
C. માત્ર તેલંગાણા
D. સમગ્ર આંધ્રપ્રદેશ
Answer: B
स्पष्टीकरण: ચક્રવાત મુરાસુને કારણે ભારે વરસાદની શક્યતાને ધ્યાનમાં રાખીને ચેન્નાઈ અને તિરુવલ્લુરના જિલ્લા કલેક્ટરોએ 2 નવેમ્બરના રોજ શાળાઓ અને કોલેજોમાં રજા જાહેર કરી. તેલંગાણા અને આંધ્રપ્રદેશના કેટલાક વિસ્તારોમાં પણ ચેતવણી જાહેર કરવામાં આવી.
9. NVS-03માં L5/S ઉપરાંત કયો નવો ફ્રિક્વન્સી બેન્ડ સામેલ કરવામાં આવ્યો છે?
A. C-બેન્ડ
B. L1
C. Ku-બેન્ડ
D. X-બેન્ડ
Answer: B
स्पष्टीकरण: NVS-03માં L1 સિગ્નલ ઉમેરવાથી વધુ રિસીવર્સ અને સામાન્ય ગ્રાહક ઉપકરણો સાથે તેની સુસંગતતામાં સુધારો થશે.
10. વિશ્વ બેંક અનુસાર, ભારતમાં ગરીબી ઝડપથી ઘટવાના મુખ્ય કારણો કયા હતા?
A. માત્ર કૃષિ વિકાસ
B. વપરાશમાં મજબૂત વૃદ્ધિ, રોજગારમાં વધારો (ખાસ કરીને મહિલાઓ માટે) અને ખાદ્ય સબસિડી સહિત સામાજિક સહાયનો વિસ્તાર
C. માત્ર વિદેશી રોકાણ
D. માત્ર શહેરીકરણ
Answer: B
स्पष्टीकरण: વિશ્વ બેંક અનુસાર, વપરાશમાં મજબૂત વૃદ્ધિ, રોજગારીની વધતી તકો, ખાસ કરીને મહિલાઓની રોજગારમાં ભાગીદારી અને ખાદ્ય સબસિડી જેવી સામાજિક યોજનાઓએ ભારતમાં ગરીબી ઘટાડવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી.
11. NVS-03માં કયો મહત્વપૂર્ણ સ્વદેશી ઘટક સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો છે?
A. માત્ર વિદેશી એટોમિક ક્લોક
B. સ્વદેશી એટોમિક ક્લોક (ખરીદેલી ક્લોક સાથે)
C. સોલર સેઇલ્સ
D. માત્ર સંચાર પેલોડ
Answer: B
स्पष्टीकरण: NVS-03 ઉપગ્રહમાં સ્વદેશી એટોમિક ક્લોકની સાથે ખરીદેલી એટોમિક ક્લોક પણ સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. આ ઉપગ્રહ વધુ સારી NavIC સેવાઓ માટે L1, L5 અને S બેન્ડમાં સિગ્નલ પ્રસારિત કરે છે.
12. કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે SIR સંબંધિત મુદ્દા પર 2 નવેમ્બર 2026ના રોજ કયા રાજ્યમાં પદયાત્રા કરવાની યોજના બનાવી?
A. દિલ્હી
B. તેલંગાણા (હૈદરાબાદ વિસ્તાર)
C. મહારાષ્ટ્ર
D. પશ્ચિમ બંગાળ
Answer: B
स्पष्टीकरण: તેલંગાણામાં ભાજપના પ્રચાર અભિયાનના ભાગરૂપે અમિત શાહે પદયાત્રાની યોજના બનાવી. તેનો હેતુ SIR પ્રક્રિયા અંગે કોંગ્રેસ દ્વારા લગાવવામાં આવેલા આરોપોનો જવાબ આપવાનો હતો.
13. ઓક્ટોબરના અંતમાં અને નવેમ્બર 2026ની શરૂઆતમાં યોજાયેલી મેક્સિકન ગ્રાન્ડ પ્રી પછી ઇતિહાસના સૌથી યુવા Formula 1 વિશ્વ ચેમ્પિયન કોણ બન્યા?
A. મેક્સ વર્સ્ટાપેન
B. ચાર્લ્સ લેક્લેર્ક
C. કિમી એન્ટોનેલી
D. લેન્ડો નોરિસ
Answer: C
स्पष्टीकरण: મર્સિડીઝના ડ્રાઇવર કિમી એન્ટોનેલીએ 20 વર્ષ અને 68 દિવસની ઉંમરે મેક્સિકન ગ્રાન્ડ પ્રીમાં ત્રીજું સ્થાન મેળવીને 2026 F1 ખિતાબ જીત્યો. આ સાથે તેઓ ઇતિહાસના સૌથી યુવા વિશ્વ ચેમ્પિયન અને 1953 પછી ખિતાબ જીતનાર પ્રથમ ઇટાલિયન ખેલાડી બન્યા.
14. વિશ્વ બેંકની 2026ની રિપોર્ટમાં નીચલા મધ્યમ આવક જૂથ માટે ગરીબી રેખા કેટલી નક્કી કરવામાં આવી છે?
A. $2.15 પ્રતિ દિવસ
B. $3.00 પ્રતિ દિવસ
C. $4.20 પ્રતિ દિવસ (2021 PPP)
D. $5.50 પ્રતિ દિવસ
Answer: C
स्पष्टीकरण: વિશ્વ બેંકના અહેવાલ અનુસાર, વર્ષ 2011થી 2023 દરમિયાન $4.20 પ્રતિ દિવસની ગરીબી રેખા હેઠળ જીવતી ભારતીય વસ્તીનું પ્રમાણ 57.7 ટકાથી ઘટીને 16.1 ટકા થયું.
15. ભારતની પ્રાદેશિક નેવિગેશન સિસ્ટમ NavIC ભારતીય ભૂમિની સાથે આશરે કેટલા વિસ્તારને આવરી લે છે?
A. માત્ર હિંદ મહાસાગર
B. ભારતની ભૌગોલિક સરહદથી આશરે 1,500 કિલોમીટર સુધીનો વિસ્તાર
C. સમગ્ર એશિયા-પેસિફિક વિસ્તાર
D. સમગ્ર વિશ્વ
Answer: B
स्पष्टीकरण: NavIC ભારતની પ્રાદેશિક નેવિગેશન સિસ્ટમ છે. તે ભારત અને તેની સરહદોથી આશરે 1,500 કિલોમીટર સુધીના વિસ્તારમાં સ્થાન નિર્ધારણ, નેવિગેશન અને સમય સંબંધિત સેવાઓ પૂરી પાડે છે.
16. ઓક્ટોબર 2026માં મુખ્ય રાજ્યોમાં કયા રાજ્યએ સૌથી વધુ સ્થાનિક GST વસૂલાત નોંધાવી?
A. કર્ણાટક
B. ગુજરાત
C. મહારાષ્ટ્ર
D. તમિલનાડુ
Answer: C
स्पष्टीकरण: ઓક્ટોબર 2026માં મહારાષ્ટ્ર સ્થાનિક GST વસૂલાતના મામલે પ્રથમ સ્થાને રહ્યું. રાજ્યની સ્થાનિક GST વસૂલાત આશરે ₹35,150 કરોડ રહી.
17. INDIA ગઠબંધનની રામલીલા મેદાન રેલી કયા અભિયાનનો ભાગ હતી અને તે મુખ્યત્વે કયા મુદ્દા પર કેન્દ્રિત હતી?
A. બજેટ ફાળવણી
B. મતદાર યાદીની વિશેષ સઘન સમીક્ષા (SIR)
C. ન્યાયિક નિમણૂકો
D. વિદેશ નીતિ
Answer: B
स्पष्टीकरण: INDIA ગઠબંધનની આ રેલી ‘ચલો દિલ્હી’ અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર વિરુદ્ધના અભિયાનનો ભાગ હતી. તેમાં મતદાર યાદીમાં ફેરફાર, મતદારોનાં નામ દૂર કરવા અને ચૂંટણી પંચની કામગીરી અંગે આરોપો લગાવવામાં આવ્યા.
18. ઓક્ટોબર 2026 સુધી ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં કેટલા મહિનાઓ દરમિયાન GST વસૂલાત ₹2 લાખ કરોડના આંકડાને પાર કરી હતી?
A. એક
B. બે
C. ચાર
D. સાત
Answer: C
स्पष्टीकरण: ઓક્ટોબર 2026 ચાલુ નાણાકીય વર્ષનો ચોથો મહિનો હતો, જેમાં GST વસૂલાત ₹2 લાખ કરોડથી વધુ રહી. આ પહેલાં એપ્રિલ, જુલાઈ અને સપ્ટેમ્બરમાં પણ આ આંકડો પાર થયો હતો.
19. વિશ્વ બેંક અનુસાર, વર્ષ 2011થી 2023 દરમિયાન ભારતમાં નીચલા મધ્યમ આવક જૂથની ગરીબી રેખામાંથી આશરે કેટલા લોકો બહાર આવ્યા?
A. 10 કરોડ
B. 25 કરોડ
C. 49.6 કરોડ
D. 60 કરોડ
Answer: C
स्पष्टीकरण: વિશ્વ બેંકના અહેવાલ અનુસાર, વર્ષ 2011થી 2023 દરમિયાન ભારતમાં અંદાજે 49.6 કરોડ લોકો $4.20 પ્રતિ દિવસની ગરીબી રેખાથી ઉપર આવ્યા.
20. NVS-03ના પ્રક્ષેપણથી NavICમાં સ્વતંત્ર સેવાઓ માટે ઓછામાં ઓછા કેટલા કાર્યરત ઉપગ્રહોની સંખ્યા ફરી સ્થાપિત થઈ?
A. બે
B. ત્રણ
C. ચાર
D. સાત
Answer: C
स्पष्टीकरण: NVS-03ના સફળ પ્રક્ષેપણથી NavIC ઉપગ્રહ સમૂહમાં ઓછામાં ઓછા ચાર કાર્યરત ઉપગ્રહોની સંખ્યા ફરી સ્થાપિત થઈ. વિશ્વસનીય સ્વતંત્ર સ્થાન નિર્ધારણ સેવાઓ માટે આ સંખ્યા જરૂરી છે.
21. ચક્રવાત મુરાસુને કારણે કયા રાજ્યના છ જિલ્લાઓમાં ઓરેન્જ એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું?
A. ઓડિશા
B. તમિલનાડુ
C. તેલંગાણા
D. કર્ણાટક
Answer: C
स्पष्टीकरण: ચક્રવાત મુરાસુને કારણે તેલંગાણાના છ જિલ્લાઓમાં ઓરેન્જ એલર્ટ અને પાંચ જિલ્લાઓમાં યેલો એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું. આ ઉપરાંત તમિલનાડુ અને આંધ્રપ્રદેશના કેટલાક વિસ્તારોમાં પણ હવામાન સંબંધિત ચેતવણીઓ જાહેર કરવામાં આવી.
22. નવેમ્બર 2026ની શરૂઆતમાં યોજાયેલી ન્યૂયોર્ક સિટી મેરેથોનમાં પોતાની પ્રથમ મેરેથોન દોડમાં પુરુષ વર્ગનું ખિતાબ કોણે જીત્યું?
A. એલિયુડ કિપચોગે
B. એન્ડ્રિયાસ અલ્મગ્રેન (સ્વીડન)
C. કેલ્વિન કિપ્ટમ
D. એક કેન્યાના દોડવીર
Answer: B
स्पष्टीकरण: સ્વીડનના એન્ડ્રિયાસ અલ્મગ્રેને પોતાની પ્રથમ મેરેથોન દોડમાં 2:06:01ના સમય સાથે પુરુષ વર્ગનું ખિતાબ જીત્યું. કેન્યાની શીલા ચેપકિરુઈએ 2:24:36ના સમય સાથે મહિલા વર્ગનું ખિતાબ ફરીથી જીત્યું.
23. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ વિશ્વ બેંકના અહેવાલનો ઉલ્લેખ કરીને ભારતમાં કયા ક્ષેત્રમાં ઐતિહાસિક ઘટાડો થયો હોવાનું જણાવ્યું?
A. મોંઘવારી
B. અતિ ગરીબી
C. માત્ર બેરોજગારી
D. નાણાકીય ખાધ
Answer: B
स्पष्टीकरण: વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ વિશ્વ બેંકના અહેવાલનો ઉલ્લેખ કરીને ભારતમાં અતિ ગરીબીમાં થયેલા ઐતિહાસિક ઘટાડાને ઉજાગર કર્યો. અહેવાલ અનુસાર, ભારત વિશ્વમાં સૌથી ઝડપથી ગરીબી ઘટાડતા દેશોમાં સામેલ છે.
24. NVS-03નું પ્રક્ષેપણ ક્યાંથી કરવામાં આવ્યું હતું?
A. થુમ્બા
B. સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટર, શ્રીહરિકોટા
C. ISRO મુખ્યાલય, બેંગલુરુ
D. કુલશેખરપટ્ટિનમ
Answer: B
स्पष्टीकरण: NVS-03 ઉપગ્રહને GSLV-F18 રોકેટ દ્વારા આંધ્રપ્રદેશના શ્રીહરિકોટા સ્થિત સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટરના બીજા લોન્ચ પેડ પરથી સફળતાપૂર્વક પ્રક્ષેપિત કરવામાં આવ્યો હતો.
25. ઓક્ટોબર 2026માં સ્થાનિક GST આવકમાં આશરે કેટલો વધારો નોંધાયો?
A. 42.2%
B. 15.8%
C. 25.6%
D. 6.5%
Answer: B
स्पष्टीकरण: ઓક્ટોબર 2026માં સ્થાનિક GST વસૂલાતમાં આશરે 15.8 ટકાનો વધારો થયો અને તે લગભગ ₹1.59 લાખ કરોડ સુધી પહોંચી.