Current Affairs in Gujarati 5th November 2026 : Current GK
1. કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે તાજેતરમાં ચાર વર્ષનો કાર્યકાળ પૂર્ણ કર્યા પછી નિયમિત સેવામાં સામેલ ન કરાયેલા અગ્નિવીરોમાંથી કેટલા ટકાને બે વર્ષનું સેવા વિસ્તરણ આપવાની મંજૂરી આપી?
A) 50%
B) 60%
C) 75%
D) 90%
Answer: C) 75%
स्पष्टीकरण: કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે ચાર વર્ષનો કાર્યકાળ પૂર્ણ કર્યા પછી નિયમિત સેવા માટે પસંદ ન થયેલા 75% અગ્નિવીરોને બે વર્ષનું સેવા વિસ્તરણ આપવાની મંજૂરી આપી છે. આના કારણે તેમને પોતાની ઇચ્છા અને યોગ્યતાના આધારે કાયમી સેવામાં સામેલ થવાની વધુ એક તક મળશે.
2. ગ્રિડ સ્તરે ઊર્જા સંગ્રહ ક્ષમતા વિકસાવવા માટે કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ દ્વારા મંજૂર કરવામાં આવેલી વાયબિલિટી ગેપ ફંડિંગ (VGF) યોજનાનું કુલ બજેટ કેટલું છે?
A) ₹10,000 કરોડ
B) ₹14,500 કરોડ
C) ₹20,000 કરોડ
D) ₹25,000 કરોડ
Answer: B) ₹14,500 કરોડ
स्पष्टीकरण: આ યોજનાનો ઉદ્દેશ 2026-27 થી 2030-31 દરમિયાન લગભગ 92 GWh ની ગ્રિડ સ્તરની ઊર્જા સંગ્રહ ક્ષમતા વિકસાવવાનો છે. તેમાં પમ્પ્ડ હાઇડ્રો અને બેટરી સ્ટોરેજનો સમાવેશ થાય છે. આના દ્વારા નવીનીકરણીય ઊર્જાને વીજળીના ગ્રિડમાં સામેલ કરવામાં મદદ મળશે.
3. કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે સ્થાનિક પ્રોસેસિંગ ઉદ્યોગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ₹2,814 કરોડની કઈ મહત્વપૂર્ણ ખનિજ યોજનાને મંજૂરી આપી?
A) તાંબું અને જસત
B) લિથિયમ અને નિકલ
C) કોબાલ્ટ અને મેંગેનીઝ
D) દુર્લભ પૃથ્વી તત્ત્વો અને ટાઇટેનિયમ
Answer: B) લિથિયમ અને નિકલ
स्पष्टीकरण: આ યોજના હેઠળ લિથિયમ અને નિકલની સ્થાનિક પ્રોસેસિંગ ક્ષમતા વિકસાવવા માટે મૂડી ખર્ચમાં નાણાકીય સહાય આપવામાં આવશે. આ બંને ખનિજો બેટરી અને સ્વચ્છ ઊર્જા ટેક્નોલોજી માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
4. કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ દ્વારા મંજૂર કરવામાં આવેલી VISTAR યોજનાનું સંપૂર્ણ નામ શું છે?
A) વિકસિત ભારત ઇનિશિયેટિવ ફોર સ્ટેટિસ્ટિકલ ટ્રાન્સફોર્મેશન, એનાલિટિક્સ એન્ડ રિસર્ચ
B) વિઝન ફોર ઇન્ટિગ્રેટેડ સ્ટેટિસ્ટિકલ ટ્રેકિંગ એન્ડ એનાલિસિસ
C) વિકસિત ઇન્ડિયા સ્ટેટિસ્ટિકલ ટ્રાન્સફોર્મેશન એન્ડ રિપોર્ટિંગ
D) વેલ્યૂ એડેડ ઇન્ડિયન સ્ટેટિસ્ટિકલ ટ્રેકિંગ એન્ડ રિસર્ચ
Answer: A) વિકસિત ભારત ઇનિશિયેટિવ ફોર સ્ટેટિસ્ટિકલ ટ્રાન્સફોર્મેશન, એનાલિટિક્સ એન્ડ રિસર્ચ
स्पष्टीकरण: ₹4,371 કરોડની આ યોજના ભારતની આંકડાકીય વ્યવસ્થાને આધુનિક બનાવવા માટે શરૂ કરવામાં આવી છે. આ યોજના હેઠળ વધુ સારી રીતે ડેટા એકત્રિત કરવો, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) નો ઉપયોગ અને અસંગઠિત ક્ષેત્રના આંકડાઓ એકત્રિત કરવા પર ધ્યાન આપવામાં આવશે.
5. વર્ષ 2026ની અમેરિકાની મધ્યસત્ર ચૂંટણીમાં કયા રાજકીય પક્ષે પ્રતિનિધિ સભા અને સેનેટ બંને પર નિયંત્રણ મેળવ્યું?
A) રિપબ્લિકન પાર્ટી
B) ડેમોક્રેટિક પાર્ટી
C) અપક્ષ ઉમેદવારો
D) કોઈપણ પક્ષને સ્પષ્ટ બહુમતી મળી નથી
Answer: B) ડેમોક્રેટિક પાર્ટી
स्पष्टीकरण: ડેમોક્રેટિક પાર્ટીએ મોટી જીત મેળવીને અમેરિકન કોંગ્રેસનાં બંને ગૃહો પર પોતાનું નિયંત્રણ સ્થાપિત કર્યું. આ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને રિપબ્લિકન પાર્ટી માટે મોટો રાજકીય ઝટકો માનવામાં આવ્યો.
6. વર્ષ 2026ની મધ્યસત્ર ચૂંટણીમાં અમેરિકાના કોઈપણ રાજ્યની ગવર્નર તરીકે ચૂંટાનારી પ્રથમ અશ્વેત મહિલા કોણ બની?
A) કમલા હેરિસ
B) કીશા લાન્સ બોટમ્સ
C) સ્ટેસી અબ્રામ્સ
D) ડેબ હેલેન્ડ
Answer: B) કીશા લાન્સ બોટમ્સ
स्पष्टीकरण: એટલાન્ટાના ભૂતપૂર્વ મેયર અને બાઇડન વહીવટીતંત્રના સલાહકાર કીશા લાન્સ બોટમ્સે જ્યોર્જિયાની ગવર્નર ચૂંટણીમાં જીત મેળવી. આ સાથે તેઓ અમેરિકાના કોઈપણ રાજ્યનાં પ્રથમ અશ્વેત મહિલા ગવર્નર બન્યાં.
7. મિશિગનમાં ચૂંટણી જીત્યા પછી અમેરિકાના પ્રથમ મુસ્લિમ સેનેટર કોણ બન્યા?
A) ઇલ્હાન ઓમર
B) રશીદા તલૈબ
C) અબ્દુલ અલ-સયદ
D) કીથ એલિસન
Answer: C) અબ્દુલ અલ-સયદ
स्पष्टीकरण: પ્રગતિશીલ ડેમોક્રેટિક નેતા ડૉ. અબ્દુલ અલ-સયદે પોતાના રિપબ્લિકન પ્રતિસ્પર્ધીને હરાવીને જીત મેળવી. આ જીત સાથે તેઓ અમેરિકાના ઇતિહાસમાં પ્રથમ મુસ્લિમ સેનેટર બન્યા.
8. જેમ્સ તલારિકો કયા વર્ષ પછી ટેક્સાસમાંથી સેનેટની બેઠક જીતનારા પ્રથમ ડેમોક્રેટ બન્યા?
A) 1980
B) 1988
C) 1994
D) 2000
Answer: B) 1988
स्पष्टीकरण: જેમ્સ તલારિકોની જીતને ડેમોક્રેટિક પાર્ટી માટે ઐતિહાસિક સફળતા માનવામાં આવી. ટેક્સાસ લાંબા સમયથી રિપબ્લિકન પાર્ટીનો મજબૂત ગઢ રહ્યો છે.
9. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે મધ્યસત્ર ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીની હારનું મુખ્ય કારણ કયા પરિબળને ગણાવ્યું?
A) આર્થિક મોંઘવારી
B) ઈરાન યુદ્ધ
C) ઇમિગ્રેશન નીતિ
D) આરોગ્ય સેવાઓમાં સુધારા
Answer: B) ઈરાન યુદ્ધ
स्पष्टीकरण: ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે સ્વીકાર્યું કે ઈરાન સંઘર્ષે મધ્યસત્ર ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીની હારમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી હતી. જોકે, તેમણે લશ્કરી કાર્યવાહીને યોગ્ય પણ ગણાવી હતી.
10. ઈરાનની સંસદના અધ્યક્ષ મોહમ્મદ બાઘેર ગાલિબાફે અમેરિકાની મધ્યસત્ર ચૂંટણીનાં પરિણામોને અમેરિકન લોકો દ્વારા શાની અસ્વીકાર તરીકે ગણાવ્યાં?
A) આબોહવા નીતિઓ
B) યુદ્ધ
C) વેપાર ટેરિફ
D) ઇમિગ્રેશન
Answer: B) યુદ્ધ
स्पष्टीकरण: મોહમ્મદ બાઘેર ગાલિબાફે ડેમોક્રેટિક પાર્ટીની જીતને લશ્કરી સંઘર્ષો સામે અમેરિકન લોકોની નારાજગી સાથે જોડી હતી. તેમણે ખાસ કરીને ઈરાન સાથે સંબંધિત લશ્કરી સંઘર્ષોનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો.
11. નવેમ્બર 2026ની શરૂઆતમાં ભારતે પોતાની વનડે શ્રેણીની પ્રથમ મેચમાં કઈ ટીમને હરાવી હતી?
A) ઓસ્ટ્રેલિયા
B) ન્યૂઝીલેન્ડ
C) દક્ષિણ આફ્રિકા
D) ઇંગ્લેન્ડ
Answer: B) ન્યૂઝીલેન્ડ
स्पष्टीकरण: ભારતે ઓકલેન્ડના ઈડન પાર્કમાં રમાયેલી પ્રથમ વનડે મેચમાં સુધારેલા લક્ષ્યના આધારે ન્યૂઝીલેન્ડને 5 વિકેટે હરાવ્યું અને શ્રેણીમાં 1-0ની સરસાઈ મેળવી. વિરાટ કોહલીએ 74 રન બનાવ્યા હતા.
12. આંધ્રપ્રદેશ અને તેલંગાણાને અસર કરનાર ચક્રવાત મુરાસુ નબળો પડીને શામાં પરિવર્તિત થયો?
A) ગંભીર ચક્રવાતી વાવાઝોડું
B) ડિપ્રેશન (અવદાબ)
C) માત્ર લો પ્રેશર વિસ્તાર
D) સુપર સાયક્લોન
Answer: B) ડિપ્રેશન (અવદાબ)
स्पष्टीकरण: ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) અનુસાર, ચક્રવાત મુરાસુ તેલંગાણા અને તેની નજીકના આંધ્રપ્રદેશ ઉપર નબળો પડીને ડિપ્રેશનમાં પરિવર્તિત થયો હતો. ત્યારબાદ તે લો પ્રેશર વિસ્તારમાં ફેરવાય તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી.
13. વિશેષ સઘન સુધારણા (SIR) પ્રક્રિયા ચાલી રહી હોય તેવા રાજ્યોમાં ભારતીય ચૂંટણી પંચ (ECI) એ કયા ફોર્મને તેની સાથે જોડાયેલા ઘોષણાપત્રથી અલગ કર્યું?
A) ફોર્મ 6
B) ફોર્મ 7
C) ફોર્મ 8
D) ફોર્મ 6A
Answer: A) ફોર્મ 6
स्पष्टीकरण: ભારતીય ચૂંટણી પંચે SIR પ્રક્રિયા ચાલી રહી હોય તેવા રાજ્યોમાં ઓનલાઇન અરજી દરમિયાન નવા મતદારોની નોંધણી માટે ઉપયોગમાં લેવાતા ફોર્મ 6 ને ઘોષણાપત્રથી અલગ કર્યું છે.
14. સ્વચ્છ ભારત મિશન (ગ્રામીણ) ના બીજા તબક્કાને કયા વર્ષ સુધી લંબાવવામાં આવ્યો છે?
A) 2027
B) 2028
C) 2029
D) 2030
Answer: B) 2028
स्पष्टीकरण: કેન્દ્ર સરકારે સ્વચ્છ ભારત મિશન (ગ્રામીણ) ના બીજા તબક્કાને માર્ચ 2028 સુધી લંબાવ્યો છે. વધારાની નાણાકીય સહાય સાથે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં સ્વચ્છતા અભિયાન ચાલુ રાખવાનો આનો મુખ્ય હેતુ છે.
15. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી 5 નવેમ્બર 2026ના રોજ કઈ બહુ-રમત સ્પર્ધાના મેડલ વિજેતાઓ સાથે વાતચીત કરવાના હતા?
A) એશિયન ગેમ્સ
B) એશિયન પેરા ગેમ્સ 2026
C) કોમનવેલ્થ ગેમ્સ
D) ઓલિમ્પિક ગેમ્સ
Answer: B) એશિયન પેરા ગેમ્સ 2026
स्पष्टीकरण: પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી ભારતીય પેરા ખેલાડીઓ સાથે વાતચીત કરવાના હતા. આ કાર્યક્રમનો હેતુ મેડલ વિજેતાઓને અભિનંદન આપવા અને તેમને ભવિષ્યમાં વધુ સારું પ્રદર્શન કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવાનો હતો.
16. તાજેતરમાં સમાચારોમાં રહેલું નેટવર્ક અનુભવ પ્લેટફોર્મ (Network Anubhav Platform) કઈ સંસ્થા દ્વારા શરૂ કરવામાં આવ્યું?
A) દૂરસંચાર વિભાગ (DoT)
B) ભારતીય દૂરસંચાર નિયમનકારી સત્તામંડળ (TRAI)
C) ભારત સંચાર નિગમ લિમિટેડ (BSNL)
D) ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને માહિતી ટેક્નોલોજી મંત્રાલય (MeitY)
Answer: B) ભારતીય દૂરસંચાર નિયમનકારી સત્તામંડળ (TRAI)
स्पष्टीकरण: ભારતીય દૂરસંચાર નિયમનકારી સત્તામંડળ (TRAI) દ્વારા નેટવર્ક અનુભવ પ્લેટફોર્મ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ પ્લેટફોર્મ નેટવર્ક અનુભવ અને દૂરસંચાર સેવાઓની ગુણવત્તા પર દેખરેખ રાખવા સાથે સંબંધિત છે.
17. વર્ષ 2026ની યુથ ઓલિમ્પિક રમતોમાં વુશુ સ્પર્ધામાં ભારતનો પ્રથમ મેડલ કોણે જીત્યો?
A) રાજકુમારી લાનચેન્બી ચાનુ
B) નાઓરેમ રોશિબિના દેવી
C) યુમનામ સનાથોઈ દેવી
D) પૂજા કાદિયાન
Answer: A) રાજકુમારી લાનચેન્બી ચાનુ (અહેવાલો અનુસાર નામની જોડણીમાં થોડો ફેરફાર હોઈ શકે છે.)
स्पष्टीकरण: રાજકુમારી લાનચેન્બી ચાનુની આ સિદ્ધિથી ભારતને વુશુ રમતમાં યુથ ઓલિમ્પિકનો પ્રથમ મેડલ મળ્યો. આ ભારતીય રમતગમતના ઇતિહાસમાં એક મહત્વપૂર્ણ સિદ્ધિ માનવામાં આવી હતી.
18. શિલ્પ સમાગમ મેળો 2026નું આયોજન કયા મંત્રાલય દ્વારા કરવામાં આવે છે?
A) કાપડ મંત્રાલય
B) સંસ્કૃતિ મંત્રાલય
C) સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલય
D) ગ્રામીણ વિકાસ મંત્રાલય
Answer: C) સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલય
स्पष्टीकरण: શિલ્પ સમાગમ મેળો 2026નું આયોજન સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલય દ્વારા કરવામાં આવે છે. આ મેળાનો હેતુ મંત્રાલયની કલ્યાણકારી યોજનાઓ હેઠળ હસ્તકલા, કારીગરો અને તેમનાં ઉત્પાદનોને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.
19. સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલયે 'વયો સન્માન રાષ્ટ્રીય અભિયાન' કઈ યોજના હેઠળ શરૂ કર્યું?
A) પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય યોજના (PM-JAY)
B) અટલ વયો અભ્યુદય યોજના (AVYAY)
C) પ્રધાનમંત્રી શ્રમ યોગી માનધન યોજના (PM-SYM)
D) દીનદયાળ અંત્યોદય યોજના - રાષ્ટ્રીય ગ્રામીણ આજીવિકા મિશન (DAY-NRLM)
Answer: B) અટલ વયો અભ્યુદય યોજના (AVYAY)
स्पष्टीकरण: વયો સન્માન રાષ્ટ્રીય અભિયાન અટલ વયો અભ્યુદય યોજના હેઠળ શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. આ અભિયાનનો મુખ્ય હેતુ વરિષ્ઠ નાગરિકોના કલ્યાણ, સન્માન અને જીવનધોરણમાં સુધારો કરવાનો છે.
20. નવીનતમ QS એશિયા રેન્કિંગમાં એશિયાની ટોચની 100 યુનિવર્સિટીઓમાં ભારતની છ સંસ્થાઓનો સમાવેશ થયો. આમાંથી સૌથી ઊંચું સ્થાન મેળવનારી ભારતીય સંસ્થા કઈ હતી?
A) ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ સાયન્સ (IISc), બેંગલુરુ
B) IIT બોમ્બે
C) IIT દિલ્હી
D) IIT મદ્રાસ
Answer: C) IIT દિલ્હી
स्पष्टीकरण: QS એશિયા યુનિવર્સિટી રેન્કિંગમાં IIT દિલ્હી ભારતની સૌથી ઊંચી રેન્કિંગ ધરાવતી સંસ્થા બની હતી. આ સિદ્ધિથી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારતીય ઉચ્ચ શિક્ષણ સંસ્થાઓની સ્થિતિ વધુ મજબૂત બની છે.
21. વિદેશ સચિવ વિક્રમ મિસરીએ દ્વિપક્ષીય સંબંધો અને આગામી પ્રધાનમંત્રીની મુલાકાત અંગે ચર્ચા કરવા માટે કયા પડોશી દેશની મુલાકાત લીધી?
A) ભૂટાન
B) નેપાળ
C) બાંગ્લાદેશ
D) શ્રીલંકા
Answer: B) નેપાળ
स्पष्टीकरण: વિદેશ સચિવ વિક્રમ મિસરીએ નેપાળની મુલાકાત લીધી હતી. આ મુલાકાતનો મુખ્ય હેતુ ભારત અને નેપાળ વચ્ચેના દ્વિપક્ષીય સંબંધોને મજબૂત બનાવવાનો અને આગામી પ્રધાનમંત્રીની મુલાકાત સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવાનો હતો.
22. વર્ષ 2026માં વ્યાપક કાંપ વ્યવસ્થાપન નીતિ લાગુ કરનાર ભારતનું પ્રથમ રાજ્ય કયું બન્યું?
A) ઉત્તર પ્રદેશ
B) બિહાર
C) આસામ
D) પશ્ચિમ બંગાળ
Answer: B) બિહાર
स्पष्टीकरण: બિહાર સરકારે બિહાર જળ સ્ત્રોત પુનઃસ્થાપન અને કાંપ વ્યવસ્થાપન નીતિ, 2026 લાગુ કરી હતી. આ સાથે વ્યાપક કાંપ વ્યવસ્થાપન નીતિ લાગુ કરનાર બિહાર દેશનું પ્રથમ રાજ્ય બન્યું.
23. દિલ્હી સરકારે મોટી માત્રામાં અસ્વચ્છ ખોયાનો નાશ કર્યો હતો. તેની અંદાજિત માત્રા કેટલી હતી?
A) 2,000 કિલોગ્રામ
B) 5,000 કિલોગ્રામ
C) 7,000 કિલોગ્રામ
D) 10,000 કિલોગ્રામ
Answer: C) 7,000 કિલોગ્રામ
स्पष्टीकरण: દિલ્હી સરકારે મોરી ગેટ બજારમાં ખાદ્ય સુરક્ષા તપાસ દરમિયાન લગભગ 7,000 કિલોગ્રામ અસ્વચ્છ ખોયાનો નાશ કર્યો હતો. મુખ્યમંત્રી રેખા ગુપ્તાએ આ અભિયાનનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું.
24. IIM ઇન્દોરે CAT 2026ના એડમિટ કાર્ડ જાહેર કરવાની તારીખ આગળ વધારીને કઈ તારીખ કરી?
A) 4 નવેમ્બર
B) 5 નવેમ્બર
C) 6 નવેમ્બર
D) 7 નવેમ્બર
Answer: C) 6 નવેમ્બર
स्पष्टीकरण: CAT 2026ના એડમિટ કાર્ડ અગાઉ 4 નવેમ્બરે જાહેર થવાના હતા. પરંતુ IIM ઇન્દોરે એડમિટ કાર્ડ જાહેર કરવાની તારીખ બે દિવસ આગળ વધારીને 6 નવેમ્બર કરી હતી.
25. કર્ણાટકે KSRTC બસના ભાડામાં વધારો કર્યો. સામાન્ય બસના ભાડામાં મહત્તમ કેટલો વધારો કરવામાં આવ્યો?
A) ₹5 સુધી
B) ₹9 સુધી
C) ₹15 સુધી
D) ₹20 સુધી
Answer: B) ₹9 સુધી
स्पष्टीकरण: કર્ણાટકમાં KSRTC બસના ભાડામાં વધારો કરવામાં આવ્યો છે. સામાન્ય બસના ભાડામાં મહત્તમ ₹9 સુધીનો વધારો કરવામાં આવ્યો હતો. પરિવહન નિગમે ડીઝલના વધતા ભાવને આ નિર્ણયનું મુખ્ય કારણ ગણાવ્યું હતું.