Current Affairs 03rd September 2025 : Daily GK Update in Marathi
1. 3 सप्टेंबर 2025 रोजी एका भव्य सैन्य परेडमध्ये प्रथमच आधुनिक शस्त्रास्त्रांचे प्रदर्शन कोणत्या देशाने केले?
A) भारत
B) चीन
C) रशिया
D) संयुक्त राज्य अमेरिका
उत्तर: B) चीन
स्पष्टीकरण: 3 सप्टेंबर 2025 रोजी, चीनने आपली सैन्य शक्ती दाखवताना जेट फायटर्स, मिसाइल्स आणि इलेक्ट्रॉनिक युद्ध हार्डवेअरसह आधुनिक शस्त्रास्त्रांचे एका भव्य सैन्य परेडमध्ये अनावरण केले.
2. दिल्ली येथे 3-4 सप्टेंबर 2025 रोजी राष्ट्रीय आयुष मिशनवर आयोजित विभागीय शिखर परिषद'25 चा प्राथमिक फोकस काय आहे?
A) डिजिटल पेमेंट पायाभूत सुविधा
B) सर्वसमावेशक आरोग्यसेवा मजबूत करणे
C) अंतराळ तंत्रज्ञान प्रगती
D) कृषी पुरवठा साखळी सुधारणा
उत्तर: B) सर्वसमावेशक आरोग्यसेवा मजबूत करणे
स्पष्टीकरण: आयुष मंत्रालयाची शिखर परिषद'25, दिल्ली येथील AIIA येथे 3-4 सप्टेंबर रोजी आयोजित, राष्ट्रीय आयुष मिशनला मजबूत करण्यावर आणि राज्ये-केंद्रशासित प्रदेश यांच्यातील सहकार्य वाढवण्यावर केंद्रित आहे.
3. 2025 मध्ये आदिवासी भाषा संरक्षणासाठी आदिवासी व्यवहार मंत्रालयाने कोणती योजना सुरू केली?
A) आदि वाणी
B) ज्ञान भारतम
C) TARA अॅप
D) स्वास्थ सathi
उत्तर: A) आदि वाणी
स्पष्टीकरण: आदिवासी व्यवहार मंत्रालयाने आदि वाणी, भारताचा पहिला AI-आधारित अनुवाद मंच, सुरू केला ज्याचा उद्देश आदिवासी भाषांमधील संवादातील अंतर कमी करणे आणि आदिवासी समुदायांना सक्षम करणे आहे.
4. 2 सप्टेंबर 2025 रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी उद्घाटन केलेल्या सेमिकॉन इंडिया 2025 चा मुख्य उद्देश काय होता?
A) पर्यटनाला चालना देणे
B) सेमिकंडक्टर तंत्रज्ञान प्रगती
C) डिजिटल पेमेंट्स वाढवणे
D) कृषी निर्यातीला समर्थन देणे
उत्तर: B) सेमिकंडक्टर तंत्रज्ञान प्रगती
स्पष्टीकरण: सेमिकॉन इंडिया 2025, ज्याचे उद्घाटन पंतप्रधान मोदी यांनी 2 सप्टेंबर रोजी यशोभूमी, नवी दिल्ली येथे केले, याचा उद्देश भारताच्या सेमिकंडक्टर क्षेत्राला पुढे नेणे आणि तंत्रज्ञान विकासात महत्त्वपूर्ण प्रगती करणे आहे.
5. प्रजासत्ताक दिन परेड 2025 मध्ये राज्ये/केंद्रशासित प्रदेश श्रेणीत प्रथम क्रमांक कोणत्या भारतीय राज्याच्या झांकीने जिंकला?
A) ओडिशा
B) गुजरात
C) केरळ
D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
उत्तर: D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
स्पष्टीकरण: टारगेट डिफेन्स अकादमीने प्रजासत्ताक दिन परेड 2025 च्या झांकी पुरस्कारांचा उल्लेख केला आहे, परंतु प्रथम क्रमांक जिंकणाऱ्या विशिष्ट राज्याचा तपशील प्रदान केलेल्या संदर्भांमध्ये नाही.
6. सप्टेंबर 2025 मध्ये G7 च्या कोणत्या देशाने पॅलेस्टाईनला मान्यता देण्याची घोषणा केली?
A) इटली
B) जर्मनी
C) फ्रान्स
D) जपान
उत्तर: C) फ्रान्स
स्पष्टीकरण: फ्रान्स, एक G7 सदस्य, याने सप्टेंबर 2025 मध्ये पॅलेस्टाईनला मान्यता देण्याची घोषणा केली, ज्याला टारगेट डिफेन्स अकादमीच्या चालू घडामोडी क्विझनुसार महत्त्वपूर्ण कूटनीतिक पाऊल मानले जाते.
7. 2025 मध्ये भारताच्या पहिल्या स्वदेशी फोटोनिक रडारचे विकास कोणी केले?
A) भारत डायनॅमिक्स
B) ब्रह्मोस एरोस्पेस
C) DRDO
D) लार्सन अँड टुब्रो
उत्तर: C) DRDO
स्पष्टीकरण: संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्था (DRDO) ने भारताचा पहिला स्वदेशी फोटोनिक रडार विकसित केला, ज्यामुळे संरक्षण तंत्रज्ञान क्षमता वाढली.
8. 2025-29 साठी राष्ट्रीय सहकारी विकास निगम (NCDC) योजनेसाठी मंजूर एकूण खर्च किती आहे?
A) ₹1,500 कोटी
B) ₹2,000 कोटी
C) ₹3,000 कोटी
D) ₹5,000 कोटी
उत्तर: B) ₹2,000 कोटी
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने सहकारी संस्थांना प्रकल्प आणि आधुनिकीकरणासाठी आर्थिक सहाय्य प्रदान करण्यासाठी NCDC साठी 2025-29 साठी ₹2,000 कोटींच्या योजनेची मंजूरी दिली.
9. सिंगापूरसोबत SIMBEX 2025 अभ्यासात कोणत्या भारतीय नौदल जहाजाने भाग घेतला?
A) INS तलवार
B) INS शिवालिक
C) INS विक्रमादित्य
D) INS सतपुड़ा
उत्तर: D) INS सतपुड़ा
स्पष्टीकरण: INS सतपुड़ा, एक शिवालिक-वर्ग फ्रिगेट, याने ऑगस्ट 2025 मध्ये आयोजित 32व्या सिंगापूर-भारत समुद्री द्विपक्षीय अभ्यासात (SIMBEX) भाग घेतला, ज्यामुळे नौदल संबंध मजबूत झाले.
10. तेलंगाना येथे 2025 मध्ये 7,600 पेक्षा जास्त मुलांना वाचवण्यासाठी कोणत्या योजनेंतर्गत कारवाई केली गेली?
A) मिशन वात्सल्य
B) ऑपरेशन स्माइल
C) स्वच्छ भारत
D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
उत्तर: D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
स्पष्टीकरण: मध्ये तेलंगाना येथे 7,600 पेक्षा जास्त मुलांचे बचाव केल्याचा उल्लेख केला आहे, परंतु योजनेचे नाव निर्दिष्ट केलेले नाही.
11. 2016HO3 क्षुद्रग्रहातून नमुने गोळा करण्यासाठी 2025 मध्ये तियानवेन-2 प्रोब कोणत्या देशाने प्रक्षेपित केले?
A) यूएसए
B) चीन
C) जपान
D) भारत
उत्तर: B) चीन
स्पष्टीकरण: चीनने 2025 मध्ये तियानवेन-2 प्रोब प्रक्षेपित केले ज्याचा उद्देश 2016HO3 क्षुद्रग्रहातून नमुने गोळा करणे आणि मुख्य-पट्टा धूमकेतूचा शोध घेणे आहे.
12. 2025 मध्ये भारताचा पहिला पूर्ण डिजिटल साक्षर राज्य कोणता ठरला?
A) केरळ
B) कर्नाटक
C) तमिळनाडू
D) आंध्र प्रदेश
उत्तर: A) केरळ
स्पष्टीकरण: केरळला 2025 मध्ये त्याच्या व्यापक डिजिटल शिक्षण उपक्रमांमुळे भारताचा पहिला पूर्ण डिजिटल साक्षर राज्य घोषित केले गेले.
13. 2025 मध्ये मंजूर केलेल्या फोर्टिफाइड राइस योजनेचा प्राथमिक उद्देश काय आहे?
A) तांदूळ निर्यात वाढवणे
B) कुपोषणाशी लढा देणे
C) तांदूळ आयात वाढवणे
D) उत्पादन खर्च कमी करणे
उत्तर: B) कुपोषणाशी लढा देणे
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने मंजूर केलेली फोर्टिफाइड राइस योजना कुपोषण, विशेषतः लोह, व्हिटॅमिन B12 आणि फॉलिक असिडच्या कमतरतेचा सामना करण्याचा उद्देश ठेवते.
14. 2025 मध्ये UDISE प्लस अहवाल कोणत्या मंत्रालयाने जारी केला?
A) अर्थ मंत्रालय
B) संस्कृती मंत्रालय
C) शिक्षण मंत्रालय
D) शहरी विकास मंत्रालय
उत्तर: C) शिक्षण मंत्रालय
स्पष्टीकरण: शिक्षण मंत्रालयाने UDISE प्लस अहवाल जारी केला, ज्यामध्ये 2023-24 मध्ये एक कोटीहून अधिक विद्यार्थ्यांच्या नोंदणीमध्ये घट झाल्याचे नमूद केले आहे.
15. राष्ट्रीय SARAS मेला 2025 कोणत्या भारतीय राज्यात आयोजित होतो?
A) कर्नाटक
B) केरळ
C) महाराष्ट्र
D) गुजरात
उत्तर: B) केरळ
स्पष्टीकरण: राष्ट्रीय SARAS मेला 2025, 20-31 जानेवारी दरम्यान चेंगन्नूर, केरळ येथे आयोजित होतो, जो ग्रामीण उत्पादनांना प्रोत्साहन देतो.
16. 2025 मध्ये वाढत्या हिंसाचारामुळे कोणत्या कॅरिबियन देशाने आपत्काल घोषित केला?
A) जमैका
B) त्रिनिदाद आणि टोबॅगो
C) बार्बाडोस
D) गयाना
उत्तर: A) जमैका
स्पष्टीकरण: जमैकाने 2025 मध्ये वाढत्या हिंसाचारामुळे आपत्काल घोषित केला, जो प्रादेशिक सुरक्षा आव्हानांना दर्शवतो.
17. IMF च्या वर्ल्ड इकॉनॉमिक आउटलूक 2025 नुसार, FY26 मध्ये भारताची अंदाजित जीडीपी वाढीचा दर काय आहे?
A) 6.5%
B) 7.0%
C) 7.5%
D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
उत्तर: D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
स्पष्टीकरण: Guidely ने IMF च्या वर्ल्ड इकॉनॉमिक आउटलूक अपडेटचा उल्लेख केला आहे, परंतु FY26 साठी विशिष्ट जीडीपी वाढीचा दर प्रदान केलेल्या डेटामध्ये नाही.
18. ऑगस्ट 2025 मध्ये गिलेन-बॅरे सिंड्रोम (GBS) प्रकरणांमध्ये वाढ कोणत्या शहराने नोंदवली?
A) जेरुसलेम
B) गाझा
C) तेहरान
D) दमास्कस
उत्तर: B) गाझा
स्पष्टीकरण: गाझाने ऑगस्ट 2025 मध्ये गिलेन-बॅरे सिंड्रोम प्रकरणांमध्ये वाढ नोंदवली, ज्यामुळे क्षेत्रातील सार्वजनिक आरोग्य चिंता अधोरेखित झाल्या.
19. गोवा शिपयार्ड लिमिटेडने जुलै 2025 मध्ये दुसऱ्या स्वदेशी प्रदूषण नियंत्रण पोताचे नाव काय आहे?
A) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
B) समुद्र प्रताप
C) हिमगिरी
D) रुद्रास्त्र
उत्तर: A) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
स्पष्टीकरण: Guidely ने जुलै 2025 मध्ये गोवा शिपयार्ड लिमिटेडद्वारे प्रदूषण नियंत्रण पोताचे प्रक्षेपण नमूद केले आहे, परंतु नाव प्रदान केलेल्या डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही.
20. 2025 मध्ये जागतिक मानवतावादी मदतीसाठी फोर्टिफाइड राइस पुरवठ्यासाठी कोणत्या संस्थेने इरादा पत्रावर स्वाक्षरी केली?
A) भारतीय अन्न महामंडळ
B) वर्ल्ड फूड प्रोग्राम
C) राष्ट्रीय सहकारी विकास निगम
D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
उत्तर: D) उपलब्ध डेटामध्ये निर्दिष्ट नाही
स्पष्टीकरण: Guidely ने जागतिक मानवतावादी मदतीसाठी फोर्टिफाइड राइस पुरवठ्यासाठी इरादा पत्राचा
उल्लेख केला आहे, परंतु विशिष्ट संस्थेचे नाव प्रदान केलेल्या संदर्भांमध्ये नाही.
21. केरळस्थित कोणत्या सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमाने 29 ऑगस्ट 2025 रोजी झिम्बाब्वेसोबत 3,000 कोकोनिक्स लॅपटॉप पुरवठा आणि कौशल्य विकास केंद्र स्थापन करण्यासाठी MoU वर स्वाक्षरी केली?
A) केल्ट्रॉन
B) इन्फोपार्क केरळ
C) टेक्नोपार्क
D) KSIDC
उत्तर: A) केल्ट्रॉन
स्पष्टीकरण: केरळ स्टेट इलेक्ट्रॉनिक्स डेव्हलपमेंट कॉर्पोरेशन (KELTRON) ने झिम्बाब्वेच्या उद्योग आणि वाणिज्य उपमंत्र्यांसोबत MoU वर स्वाक्षरी केली, ज्यामध्ये लॅपटॉप पुरवठा, ट्रॅफिक लाइट्स, सौर प्रणाली आणि कौशल्य केंद्रांद्वारे क्षमता निर्माण यावर लक्ष केंद्रित केले आहे.
22. 2025 मध्ये उद्यम सखी पोर्टल कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केले?
A) सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्रालय
B) अर्थ मंत्रालय
C) विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
D) वाणिज्य मंत्रालय
उत्तर: A) सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्रालय
स्पष्टीकरण: उद्यम सखी पोर्टल, ज्याचा उद्देश महिला उद्योजकांना सक्षम करणे आहे, सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्रालयाने सुरू केले.
23. NPCI डेटानुसार, जुलै 2025 मध्ये भारतातील UPI व्यवहारांचे मूल्य किती होते?
A) ₹24.03 लाख कोटी
B) ₹25.08 लाख कोटी
C) ₹25.14 लाख कोटी
D) ₹26.00 लाख कोटी
उत्तर: B) ₹25.08 लाख कोटी
स्पष्टीकरण: NPCI डेटानुसार, जुलै 2025 मध्ये UPI व्यवहार 19.47 बिलियनच्या विक्रमी उच्च स्तरावर पोहोचले, ज्याचे मूल्य ₹25.08 लाख कोटी होते, मे 2025 च्या ₹25.14 लाख कोटी नंतर दुसरे सर्वाधिक आहे.
24. 2025 मध्ये सिंधू नदीसाठी 12 ऑगस्टला सफाई आंदोलन दिवस कोणत्या राज्याने घोषित केला?
A) जम्मू आणि काश्मीर
B) लडाख
C) हिमाचल प्रदेश
D) उत्तराखंड
उत्तर: B) लडाख
स्पष्टीकरण: लडाखने सिंधू नदीच्या स्वच्छतेला आणि संरक्षणाला प्रोत्साहन देण्यासाठी 12 ऑगस्टला सफाई आंदोलन दिवस घोषित केला, ज्यामध्ये विविध भागधारकांचा समावेश आहे.
25. 1-7 सप्टेंबर दरम्यान साजरा होणाऱ्या राष्ट्रीय पोषण सप्ताह 2025 ची थीम कोणती आहे?
A) चांगल्या जीवनासाठी योग्य खा
B) सर्वांसाठी पोषण
C) निरोगी भारत, निरोगी भविष्य
D) वाढीसाठी संतुलित आहार
उत्तर: A) चांगल्या जीवनासाठी योग्य खा
स्पष्टीकरण: थीम संतुलित आहार, सुरक्षित अन्न पद्धती आणि सजग खाण्यावर जोर देते, जे पोषण अभियान आणि मिड-डे मील यासारख्या योजनांशी जोडलेले आहे, ज्यामुळे आरोग्य आणि कल्याण सुधारते.