Current Affairs 14st August 2025 : Daily GK Update in Marathi

1. भारतीय ऑलिम्पिक असोसिएशनने 2030 राष्ट्रकुल खेळांच्या आयोजनासाठी कोणत्या शहराचा प्रस्ताव दिला आहे?
a) मुंबई
b) अहमदाबाद
c) नवी दिल्ली
d) पुणे
Answer: b) अहमदाबाद
स्पष्टीकरण:
भारतीय ऑलिम्पिक असोसिएशन (IOA) ने 2030 राष्ट्रकुल खेळांच्या आयोजनासाठी अहमदाबादचा प्रस्ताव दिला आहे, जे 2010 मध्ये नवी दिल्लीत झालेल्या खेळांनंतर 20 वर्षांनी आहे. हा निर्णय भारताच्या वाढत्या क्रीडा पायाभूत सुविधा दाखवण्याच्या उद्देशाने आहे.
2. ‘झेप्टो नोव्हा’ इनोव्हेशन चॅलेंज सुरू करण्यासाठी DPIIT सोबत कोणत्या कंपनीने सामंजस्य करार केला?
a) टाटा समूह
b) रिलायन्स
c) झेप्टो
d) अदानी
Answer: c) झेप्टो
स्पष्टीकरण:
झेप्टो प्रायव्हेट लिमिटेडने उद्योग आणि अंतर्गत व्यापार प्रोत्साहन विभाग (DPIIT) सोबत भागीदारी करून ‘झेप्टो नोव्हा’ इनोव्हेशन चॅलेंज सुरू केले, ज्याचा उद्देश उत्पादन क्षेत्रातील प्रारंभिक टप्प्यातील स्टार्टअप्सना समर्थन देणे आहे.
3. भारतातील पहिल्या ड्रोन-आधारित कृत्रिम पाऊस चाचणी कोणत्या राज्य सरकारने सुरू केली?
a) राजस्थान
b) गुजरात
c) पंजाब
d) हरियाणा
Answer: a) राजस्थान
स्पष्टीकरण:
12 ऑगस्ट 2025 रोजी, राजस्थान सरकारने जयपूरजवळील रामगढ धरणावर भारतातील पहिली ड्रोन-आधारित कृत्रिम पाऊस चाचणी घेतली, यासाठी 60 AI-निर्देशित ड्रोन्सचा वापर करून ढग बियाणे पेरण्यासाठी पावसाला प्रेरित करणारे कण पसरवले.
4. ओडिशाच्या हातमाग उद्योगासाठी ब्रँड अॅम्बेसेडर म्हणून कोणाची नियुक्ती झाली?
a) अमिताभ बच्चन
b) मिताली राज
c) माधुरी दीक्षित
d) भूमी पेडणेकर
Answer: c) माधुरी दीक्षित
स्पष्टीकरण:
ओडिशा सरकारने राष्ट्रीय हातमाग दिनी EKTA कार्यक्रमादरम्यान बॉलिवूड अभिनेत्री माधुरी दीक्षित यांची हातमाग उद्योगासाठी ब्रँड अॅम्बेसेडर म्हणून नियुक्ती केली, ज्याचा उद्देश पारंपारिक विणकरांना जागतिक स्तरावर प्रोत्साहन देणे आहे.
5. डिजिटल पेमेंट गेटवे सुरू करण्यासाठी CAMSPay सोबत कोणत्या भारतीय बँकेने भागीदारी केली?
a) SBI
b) ICICI बँक
c) RBL बँक
d) HDFC
Answer: c) RBL बँक
स्पष्टीकरण:
RBL बँकेने CAMSPay सोबत भागीदारी करून CAMSPay न्यू पेमेंट गेटवे सुरू केले, ज्यामध्ये RBL मर्चंट अधिग्रहण आणि सेटलमेंट सेवा हाताळेल, यामुळे डिजिटल पेमेंट पायाभूत सुविधा सुधारेल.
6. ‘गरुड दृष्टी’ सायबर निगरानी प्रकल्प कोणत्या राज्य सरकारने सुरू केला?
a) महाराष्ट्र
b) कर्नाटक
c) गुजरात
d) पंजाब
Answer: a) महाराष्ट्र
स्पष्टीकरण:
महाराष्ट्र सरकारने 10 ऑगस्ट 2025 रोजी ‘गरुड दृष्टी’ सायबर निगरानी प्रणाली सुरू केली, ज्याचा उद्देश ऑनलाइन द्वेष, बनावट बातम्या आणि सायबर गुन्ह्यांशी लढणे आहे, आणि याचा विस्तार सर्व जिल्ह्यांमध्ये करण्याची योजना आहे.
7. भारत 15 ऑगस्ट 2025 रोजी कोणता स्वातंत्र्यदिन साजरा करेल?
a) 78 वा
b) 79 वा
c) 80 वा
d) 77 वा
Answer: b) 79 वा
स्पष्टीकरण:
भारत 15 ऑगस्ट 2025 रोजी आपला 79 वा स्वातंत्र्यदिन साजरा करेल, ज्यामुळे 1947 मध्ये ब्रिटिश राजवटीपासून स्वातंत्र्य मिळाल्याच्या 79 वर्षांचा उत्सव साजरा होईल.
8. युद्ध क्षेत्रात ड्रोन तंत्रज्ञानाची चाचणी घेण्यासाठी कोणत्या देशाने ‘ड्रोन प्रहार सराव’ आयोजित केला?
a) चीन
b) रशिया
c) अमेरिका
d) भारत
Answer: d) भारत
स्पष्टीकरण:
भारताने युद्ध परिस्थितीत ड्रोन तंत्रज्ञानाची चाचणी आणि सुधारणा करण्यासाठी ‘ड्रोन प्रहार सराव’ आयोजित केला, ज्यामुळे संरक्षण क्षमता आधुनिकीकरणावर लक्ष केंद्रित केले आहे.
9. 2028 UN हवामान परिषदेच्या आयोजनासाठी COP-33 सेल कोणी स्थापन केला?
a) जर्मनी
b) रशिया
c) भारत
d) ब्राझील
Answer: c) भारत
स्पष्टीकरण:
भारताने 2028 UN हवामान परिषदेच्या आयोजनासाठी तयारी म्हणून COP-33 सेल स्थापन केला, ज्यामुळे जागतिक हवामान नेतृत्वाप्रती त्याची बांधिलकी दिसून येते.
10. किफायती डोळ्यांच्या काळजीसाठी ‘ग्लोबल स्पेक्स 2030’ उपक्रम कोणत्या संस्थेने सुरू केला?
a) युनिसेफ
b) वर्ल्ड बँक
c) वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन
d) गूगल
Answer: c) वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन
स्पष्टीकरण:
WHO ने 2030 पर्यंत जागतिक स्तरावर किफायती डोळ्यांची काळजी प्रदान करण्यासाठी ‘ग्लोबल स्पेक्स 2030’ उपक्रम सुरू केला, ज्यामुळे दृष्टीशी संबंधित आव्हानांचे निराकरण केले जाते.
11. 2025 मध्ये किती मुलांना प्रधानमंत्री राष्ट्रीय बाल पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले?
a) 15
b) 17
c) 18
d) 20
Answer: b) 17
स्पष्टीकरण:
राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी विविध क्षेत्रांत अपवादात्मक कामगिरीसाठी 17 मुलांना 2025 मध्ये प्रधानमंत्री राष्ट्रीय बाल पुरस्काराने सन्मानित केले.
12. IGNOU च्या पहिल्या महिला कुलगुरू म्हणून कोणाची नियुक्ती झाली?
a) नजमा अख्तर
b) राधा शर्मा
c) उमा कांजीलाल
d) गौतमी शर्मा
Answer: c) उमा कांजीलाल
स्पष्टीकरण:
उमा कांजीलाल यांची IGNOU च्या पहिल्या महिला कुलगुरू म्हणून नियुक्ती झाली, ज्यामुळे संस्थेच्या इतिहासात एक महत्त्वाचा टप्पा गाठला गेला.
13. 2025 मध्ये किती व्यक्तींना पद्म विभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले?
a) 4
b) 5
c) 7
d) 6
Answer: c) 7
स्पष्टीकरण:
2025 मध्ये सात व्यक्तींना विविध क्षेत्रांत उत्कृष्ट योगदानासाठी पद्म विभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.
14. जितेंद्र पाल सिंह यांची कोणत्या देशात भारताचे नवे राजदूत म्हणून नियुक्ती झाली?
a) युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका
b) इस्रायल
c) फ्रान्स
d) जर्मनी
Answer: b) इस्रायल
स्पष्टीकरण:
जितेंद्र पाल सिंह यांची इस्रायलमध्ये भारताचे नवे राजदूत म्हणून नियुक्ती झाली, ज्यामुळे दोन्ही देशांमधील राजनैतिक संबंध मजबूत होतील.
15. UTT 86 वी राष्ट्रीय आणि आंतर-राज्य टेबल टेनिस चॅम्पियनशिप 2024 कुठे आयोजित झाली?
a) भोपाळ
b) सुरत
c) मुंबई
d) नवी दिल्ली
Answer: b) सुरत
स्पष्टीकरण:
UTT 86 वी राष्ट्रीय आणि आंतर-राज्य टेबल टेनिस चॅम्पियनशिप 2024 सुरत येथे आयोजित झाली, ज्यामुळे भारताच्या वाढत्या क्रीडा पायाभूत सुविधा दिसून येतात.
16. रक्ताच्या कर्करोगाच्या उपचारासाठी दुसरे जिवंत औषध, Qartemi, कोणत्या संस्थेने मंजूर केले?
a) भारतीय वैद्यकीय संशोधन परिषद
b) केंद्रीय औषध मानक नियंत्रण संस्था
c) अखिल भारतीय वैद्यकीय विज्ञान संस्था
d) आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय
Answer: b) केंद्रीय औषध मानक नियंत्रण संस्था
स्पष्टीकरण:
CDSCO ने रक्ताच्या कर्करोगाच्या उपचारासाठी दुसरे जिवंत औषध Qartemi मंजूर केले, ज्यामुळे भारताच्या वैद्यकीय नवाचारात प्रगती झाली.
17. जगातील सर्वात मोठा डेटा सेंटर कोणत्या राज्यात बांधला जाईल?
a) गुजरात
b) ओडिशा
c) महाराष्ट्र
d) उत्तर प्रदेश
Answer: a) गुजरात
स्पष्टीकरण:
गुजरातला जगातील सर्वात मोठ्या डेटा सेंटरसाठी निवडले गेले आहे, ज्यामुळे भारताची डिजिटल पायाभूत सुविधा वाढेल.
18. ICC पुरुष टेस्ट क्रिकेटर ऑफ द इयर 2024 कोणी जिंकला?
a) अजमतुल्लाह ओमरझाई
b) अर्शदीप सिंह
c) जसप्रीत बुमराह
d) ट्रॅव्हिस हेड
Answer: c) जसप्रीत बुमराह
स्पष्टीकरण:
जसप्रीत बुमराह यांना टेस्ट क्रिकेटमधील अपवादात्मक कामगिरीसाठी ICC पुरुष टेस्ट क्रिकेटर ऑफ द इयर 2024 पुरस्कार मिळाला.
19. अलीकडेच मॉरिशसचे हायड्रोग्राफिक सर्वेक्षण कोणत्या भारतीय नौदल जहाजाने केले?
a) INS विराट
b) INS सर्वेक्षक
c) INS कलवरी
d) INS सरयू
Answer: b) INS सर्वेक्षक
स्पष्टीकरण:
INS सर्वेक्षकने मॉरिशसचे हायड्रोग्राफिक सर्वेक्षण केले, ज्यामुळे भारत आणि मॉरिशस यांच्यातील समुद्री सहकार्य मजबूत झाले.
20. प्रधानमंत्री किसान संपदा योजनेचा प्राथमिक उद्देश काय आहे?
a) शेतकऱ्यांना पीक विमा प्रदान करणे
b) सेंद्रिय शेतीला प्रोत्साहन देणे
c) आधुनिक अन्न प्रक्रिया पायाभूत सुविधा विकसित करणे
d) शेतकऱ्यांना मोफत बियाणे देणे
Answer: c) आधुनिक अन्न प्रक्रिया पायाभूत सुविधा विकसित करणे
स्पष्टीकरण:
प्रधानमंत्री किसान संपदा योजनेचा उद्देश भारतात अन्न प्रक्रिया आधुनिकीकरण करणे आणि कृषी कचरा कमी करणे आहे.
21. भारताची पहिली पाणबुडी पर्यटन सुविधा कुठे सुरू होणार आहे?
a) कोची, केरळ
b) पोर्ट ब्लेअर, अंदमान आणि निकोबार बेटे
c) द्वारका, गुजरात
d) गोवा
Answer: c) द्वारका, गुजरात
स्पष्टीकरण:
द्वारका, गुजरात येथे भारताची पहिली पाणबुडी पर्यटन सुविधा सुरू होईल, ज्यामुळे समुद्री पर्यटन आणि संशोधनाला चालना मिळेल.
22. कोणत्या भारतीय बंदराने 10 दशलक्ष TEUs कार्गो हाताळण्याचा टप्पा गाठला?
a) मुंद्रा बंदर
b) जवाहरलाल नेहरू पोर्ट प्राधिकरण (JNPA)
c) कांडला बंदर
d) चेन्नई बंदर
Answer: b) जवाहरलाल नेहरू पोर्ट प्राधिकरण (JNPA)
स्पष्टीकरण:
JNPA ने 10 दशलक्ष TEUS कार्गो हाताळून एक महत्त्वाचा टप्पा गाठला, ज्यामुळे त्याची प्रमुख व्यापारी केंद्र म्हणून स्थिती मजबूत झाली.
23. भारताच्या खारफुटी जंगलांचा सर्वात मोठा वाटा कोणत्या राज्यात आहे?
a) गुजरात
b) ओडिशा
c) पश्चिम बंगाल
d) आंध्र प्रदेश
Answer: c) पश्चिम बंगाल
स्पष्टीकरण:
पश्चिम बंगाल, जे सुंदरबनचे घर आहे, भारताच्या खारफुटी जंगलांचा सर्वात मोठा वाटा धारण करते, जे तटीय जैवविविधतेसाठी महत्त्वाचे आहे.
24. 100% शुद्ध वायू हायड्रोजनसाठी हायड्रोजन वाहतूक पाइप विकसित करणारी पहिली भारतीय कंपनी कोणती?
a) JSW स्टील
b) टाटा स्टील
c) SAIL
d) हिंदाल्को
Answer: b) टाटा स्टील
स्पष्टीकरण:
टाटा स्टीलने 100% शुद्ध वायू हायड्रोजन हाताळण्यास सक्षम हायड्रोजन वाहतूक पाइप विकसित केले, ज्यामुळे भारताच्या हरित ऊर्जा उद्दिष्टांना चालना मिळाली.
25. ग्रेट बॅकयार्ड बर्ड काउंट (GBBC) 2025 मध्ये कोणत्या राज्यात सर्वाधिक पक्षी प्रजातींची नोंद झाली?
a) केरळ
b) उत्तराखंड
c) पश्चिम बंगाल
d) आसाम
Answer: c) पश्चिम बंगाल
स्पष्टीकरण:
पश्चिम बंगालने भारतात ग्रेट बॅकयार्ड बर्ड काउंट 2025 मध्ये अव्वल स्थान मिळवले, जे विशेषतः सुंदरबन क्षेत्रातील समृद्ध पक्षी जैवविविधता दर्शवते.