Current Affairs 15th September 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. ऑगस्ट 2026 मध्ये भारताचा घाऊक किंमत निर्देशांक (WPI) महागाई दर किती होता?
a) 9.78%
b) 9.92%
c) 8.37%
d) 7.05%
Answer: b) 9.92%
स्पष्टीकरण: वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालयाच्या तात्पुरत्या आकडेवारीनुसार, ऑगस्ट 2026 मध्ये WPI महागाई वाढून 9.92% झाली.
2. हिंदी दिवस 2026 (14 सप्टेंबर) रोजी केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी कशावर भर दिला?
a) हिंदीने इतर सर्व भारतीय भाषांची जागा घेतली पाहिजे
b) इतर भारतीय भाषांना प्रोत्साहन आणि संरक्षण मिळाल्यासच हिंदीची प्रगती अर्थपूर्ण आहे
c) इंग्रजी ही एकमेव अधिकृत भाषा झाली पाहिजे
d) प्रादेशिक भाषा शिक्षणातून बंद केल्या पाहिजेत
Answer: b) इतर भारतीय भाषांना प्रोत्साहन आणि संरक्षण मिळाल्यासच हिंदीची प्रगती अर्थपूर्ण आहे
स्पष्टीकरण: नवी मुंबई येथे आयोजित 6व्या अखिल भारतीय राजभाषा परिषदेत शाह यांनी भारताची भाषिक विविधता ही देशाची ताकद असल्याचे सांगितले.
3. पूरग्रस्त नेपाळला निर्यातीसाठी भारताने किती वीज मंजूर केली?
a) दररोज 12 तासांसाठी 400 MW
b) 31 डिसेंबर 2026 पर्यंत दररोज 18 तासांसाठी 654 MW
c) अनिश्चित काळासाठी 1,000 MW
d) फक्त हिवाळ्यात 250 MW
Answer: b) 31 डिसेंबर 2026 पर्यंत दररोज 18 तासांसाठी 654 MW
स्पष्टीकरण: नेपाळमधील पुरामुळे जलविद्युत पायाभूत सुविधांचे मोठे नुकसान झाल्यानंतर मदत म्हणून ऊर्जा मंत्रालयाने मुजफ्फरपूर-ढल्केबर मार्गे 600 MW आणि टनकपूर-महेंद्रनगर मार्गे 54 MW, म्हणजेच एकूण 654 MW पर्यंत वीज निर्यात करण्यास मंजुरी दिली.
4. Archery World Cup Final 2026 मध्ये वैयक्तिक सुवर्णपदक जिंकणारा पहिला भारतीय पुरुष रिकर्व तिरंदाज कोण ठरला?
a) अतनू दास
b) धीरज बोम्मदेवरा
c) तरुणदीप राय
d) जयंत तालुकदार
Answer: b) धीरज बोम्मदेवरा
स्पष्टीकरण: 25 वर्षीय जागतिक क्रमवारीतील 10व्या क्रमांकावरील धीरज बोम्मदेवराने मेक्सिकोतील साल्टिलो येथे जपानच्या नाकानिशी जुन्याला शूट-ऑफमध्ये 10-9 असे हरवून 6-5 ने विजय मिळवला. World Cup Final मधील वैयक्तिक सुवर्णपदक जिंकणारा तो दुसरा
5. राजस्थानातील शहरी स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांमध्ये (14 सप्टेंबर 2026 च्या आसपासचे निकाल) 10 महानगरपालिकांपैकी 4 मध्ये कोणत्या पक्षाने बहुमत मिळवले?
a) काँग्रेस
b) भाजप
c) आम आदमी पार्टी
d) अपक्ष उमेदवार
Answer: b) भाजप
स्पष्टीकरण: भाजपने 4,179 प्रभाग जिंकले, तर काँग्रेसने 3,613 प्रभाग जिंकले.
6. 14 सप्टेंबर 2026 रोजी एका अमेरिकन फेडरल न्यायाधीशाने ट्रम्प प्रशासनासंदर्भात काय रोखले?
a) चीनवर नवीन शुल्क
b) परदेशी विद्यार्थी आणि पत्रकारांच्या व्हिसाच्या कालावधीवरील मर्यादा
c) युक्रेनला लष्करी मदत
d) AI नियमन विधेयक
Answer: b) परदेशी विद्यार्थी आणि पत्रकारांच्या व्हिसाच्या कालावधीवरील मर्यादा
स्पष्टीकरण: न्यायाधीशांनी तात्पुरता प्रतिबंध जारी करून त्या नियमाच्या अंमलबजावणीला रोखले, ज्यामुळे परदेशी विद्यार्थी आणि पत्रकारांना मुदतवाढ न घेता अमेरिकेत राहण्याचा कालावधी मर्यादित होणार होता.
7. सुमारे 14 सप्टेंबर 2026 रोजी हुती सैन्याने लाल समुद्रातील कोणत्या बेटांवर नियंत्रण मिळवले?
a) सोकोत्रा बेटे
b) हनीश बेटे
c) फरासन बेटे
d) दहलाक द्वीपसमूह
Answer: b) हनीश बेटे
स्पष्टीकरण: हुती सैन्याने ग्रेटर आणि लेसर हनीश बेटांवर नियंत्रण मिळवले. त्यामुळे बाब-अल-मंदेबजवळील महत्त्वाच्या समुद्री मार्गावर त्यांचे नियंत्रण अधिक मजबूत झाले.
8. भारताने UPI व्यवहारांबाबत काय अधिसूचित केले?
a) सर्व UPI पेमेंटवर शुल्क अनिवार्य केले
b) बँका ₹2,000 पर्यंतच्या UPI व्यवहारांवर शुल्क आकारू शकत नाहीत
c) UPI फक्त ₹500 पर्यंत मर्यादित केले
d) UPI साठी RuPay कार्डवर बंदी घातली
Answer: b) बँका ₹2,000 पर्यंतच्या UPI व्यवहारांवर शुल्क आकारू शकत नाहीत
स्पष्टीकरण: Payment and Settlement Systems Act, 2007 मधील बदलांनुसार RuPay डेबिट कार्ड आणि ₹2,000 पर्यंतचे UPI व्यवहार शुल्कमुक्त इलेक्ट्रॉनिक माध्यम म्हणून निश्चित करण्यात आले.
9. भारताचे सरन्यायाधीश सूर्यकांत यांनी सांगितले की संस्था कशापासून सुरक्षित राहून स्वच्छ राहू शकत नाहीत?
a) पूर्णपणे स्वतंत्र राहून
b) तपासणीपासून सुरक्षित राहून
c) सरकारकडून निधी मिळवून
d) केवळ तज्ज्ञांद्वारे चालवून
Answer: b) तपासणीपासून सुरक्षित राहून
स्पष्टीकरण: NCERT इयत्ता 8 च्या पाठ्यपुस्तकातील न्यायालयीन भ्रष्टाचाराच्या संदर्भाचा उल्लेख करताना CJI यांनी सांगितले की, सार्वजनिक विश्वास संस्थांनी तपासणीसाठी खुले राहिल्यामुळे निर्माण होतो.
10. सप्टेंबर 2026 च्या मध्यात नायजेरियामध्ये 4.1 अब्ज शेअर्सचा IPO कोणत्या समूहाने सुरू केला?
a) Shell Nigeria
b) Dangote Group
c) MTN Group
d) Access Bank
Answer: b) Dangote Group
स्पष्टीकरण: प्रति शेअर ₦525 या किमतीवर या IPO द्वारे सुमारे ₦2.15 ट्रिलियन ($1.6 अब्ज) उभारण्याचे उद्दिष्ट होते.
11. उत्तर आयर्लंड, स्कॉटलंड आणि वेल्सच्या प्रथम मंत्र्यांनी कार्डिफ येथे बैठक घेऊन कशाची मागणी केली?
a) युनायटेड किंगडममध्ये अधिक एकीकरण
b) युनायटेड किंगडमपासून स्वातंत्र्य
c) फक्त स्कॉटलंडसाठी EU मध्ये पुनर्प्रवेश
d) समान चलन
Answer: b) युनायटेड किंगडमपासून स्वातंत्र्य
स्पष्टीकरण: एका दुर्मिळ शिखर बैठकीत तिन्ही नेत्यांनी आत्मनिर्णयाच्या अधिकारावर भर दिला आणि युनायटेड किंगडमपासून स्वातंत्र्याच्या अधिकाराची मागणी केली.
12. Jean Smart यांनी कोणत्या शोसाठी Primetime Emmy मधील Outstanding Lead Actress in a Comedy Series पुरस्कार जिंकला?
a) The Marvelous Mrs. Maisel
b) Hacks
c) Only Murders in the Building
d) Ted Lasso
Answer: b) Hacks
स्पष्टीकरण: 78व्या Primetime Emmy Awards मध्ये Jean Smart या एकाच शोच्या प्रत्येक सीझनसाठी हा पुरस्कार जिंकणाऱ्या पहिल्या अभिनेत्री ठरल्या.
13. दक्षिण अमेरिकेतील चिली हा कोणता रोग नष्ट करणारा पहिला देश ठरला?
a) पिवळा ताप
b) कुत्र्यांमार्फत पसरणारा रेबीज
c) मलेरिया
d) झिका विषाणू
Answer: b) कुत्र्यांमार्फत पसरणारा रेबीज
स्पष्टीकरण: सप्टेंबर 2026 च्या मध्यात जागतिक आरोग्य संघटनेने पुष्टी केली की चिली हा दक्षिण अमेरिकेतील कुत्र्यांमार्फत पसरणारा रेबीज नष्ट करणारा पहिला देश ठरला आहे.
14. Phillips कुटुंब बेपत्ता होण्याच्या प्रकरणात न्यूझीलंडच्या चौकशीत काय आढळले?
a) पोलिसांनी तत्काळ कारवाई केली
b) पोलिस आणि Oranga Tamariki यांनी Tom Phillips बाबत मिळालेल्या इशाऱ्यांवर कारवाई केली नाही
c) मुलांना कधीही धोका नव्हता
d) या प्रकरणात बंदुकांचा सहभाग नव्हता
Answer: b) पोलिस आणि Oranga Tamariki यांनी Tom Phillips बाबत मिळालेल्या इशाऱ्यांवर कारवाई केली नाही
स्पष्टीकरण: जवळपास चार वर्षे तीन मुले बेपत्ता असताना कारवाई करण्याच्या अनेक संधी गमावल्या गेल्याचे चौकशीत नमूद करण्यात आले.
15. 14-15 सप्टेंबर 2026 च्या आसपास तेलाच्या किमतींमध्ये 3% पेक्षा जास्त वाढ मुख्यतः कशामुळे झाली?
a) OPEC कडून उत्पादनात वाढ
b) हुती हल्ले आणि सौदी पाइपलाइनमधील अडथळा
c) अमेरिकेतील शेल तेल उत्पादनात वाढ
d) चीनच्या मागणीत घट
Answer: b) हुती हल्ले आणि सौदी पाइपलाइनमधील अडथळा
स्पष्टीकरण: लाल समुद्र आणि आखाती प्रदेशातील वाढत्या तणावामुळे Brent कच्च्या तेलाची किंमत $107 च्या वर आणि WTI ची किंमत $103 च्या वर गेली.
16. नेपाळला वीज निर्यातीसाठी भारताच्या ऊर्जा मंत्रालयाची मंजुरी कधीपर्यंत वैध आहे?
a) 31 ऑक्टोबर 2026
b) 31 डिसेंबर 2026
c) 31 मार्च 2027
d) अनिश्चित काळासाठी
Answer: b) 31 डिसेंबर 2026
स्पष्टीकरण: 13 सप्टेंबरपासून दररोज 18 तास म्हणजे मध्यरात्रीपासून संध्याकाळी 6 वाजेपर्यंत 654 MW पर्यंत वीज निर्यात करण्यास मंजुरी देण्यात आली आहे.
17. भारताने 2026 Men’s Junior Asia Cup हॉकीचे विजेतेपद अंतिम सामन्यात कोणत्या देशाला पराभूत करून मिळवले?
a) जपान
b) दक्षिण कोरिया
c) पाकिस्तान
d) मलेशिया
Answer: b) दक्षिण कोरिया
स्पष्टीकरण: चीनमधील मोकी येथे भारताने अंतिम सामन्यात दक्षिण कोरियाचा 4-1 असा पराभव करून विक्रमी सहाव्यांदा विजेतेपद मिळवले.
18. माजी Tehelka संपादक तरुण तेजपाल यांनी गोवा न्यायालयासमोर किती वर्षांच्या कठोर कारावासाची शिक्षा भोगण्यासाठी आत्मसमर्पण केले?
a) 5 वर्षे
b) 7 वर्षे
c) 10 वर्षे
d) 12 वर्षे
Answer: c) 10 वर्षे
स्पष्टीकरण: हे प्रकरण 2013 मधील लैंगिक अत्याचाराच्या प्रकरणाशी संबंधित आहे. बॉम्बे हायकोर्टाच्या दोषसिद्धीनंतर सर्वोच्च न्यायालयाने तीन आठवड्यांच्या आत आत्मसमर्पण करण्याचे निर्देश दिले होते.
19. अमेरिकेच्या सर्वोच्च न्यायालयाने मध्यावधी निवडणुकांपूर्वी ट्रम्प यांच्या धोरणांशी संबंधित काय नाकारले?
a) नवीन शुल्क
b) Mail-in voting/मतपत्रिका निर्बंध
c) सीमा भिंतीसाठी निधी
d) AI कार्यकारी आदेश
Answer: b) Mail-in voting/मतपत्रिका निर्बंध
स्पष्टीकरण: अनेक फेडरल न्यायाधीशांनी हे निर्बंध रोखल्यानंतर सर्वोच्च न्यायालयाने प्रशासनाची विनंती नाकारली.
20. ऑगस्ट 2026 मध्ये WPI अंतर्गत Fuel and Power महागाई वाढून किती झाली?
a) 7.76%
b) 8.37%
c) 22.93%
d) 9.92%
Answer: c) 22.93%
स्पष्टीकरण: जुलैमध्ये 20.05% असलेली Fuel and Power महागाई ऑगस्टमध्ये वाढून 22.93% झाली. खनिज तेलांमधील 38.48% महागाई तसेच कच्चे पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू यांच्या किमतीतील वाढीचा यात मोठा वाटा होता.
21. AI च्या धोक्यांना “hoax” म्हणत AI विरोधात “SICK conspiracy” असल्याचा आरोप कोणी केला?
a) Sam Altman
b) Elon Musk
c) Donald Trump
d) Bill Gates
Answer: c) Donald Trump
स्पष्टीकरण: अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांनी AI च्या धोक्यांबाबत उद्योग क्षेत्रातील इशारे फेटाळून लावले, तर तंत्रज्ञान क्षेत्रातील नेत्यांनी नियमन आणि AI विकासाचा वेग कमी करण्याची मागणी केली.
22. Sudan’s Popular Congress Party आणि Sudan Liberation Movement च्या एका गटाने कोणते संकट संपवण्याच्या उद्देशाने चर्चा वाढवण्यास सहमती दर्शवली?
a) आर्थिक संकट
b) तीन वर्षांपासून सुरू असलेले गृहयुद्ध
c) इजिप्तसोबतचा सीमा विवाद
d) दुष्काळाची आणीबाणी
Answer: b) तीन वर्षांपासून सुरू असलेले गृहयुद्ध
स्पष्टीकरण: अब्दुल वहीद अल-नूर यांच्या नेतृत्वाखालील गटाशी संबंधित या कराराचा उद्देश सुदानमधील दीर्घकाळ सुरू असलेले गृहयुद्ध संपवण्यासाठी चर्चा पुढे नेणे हा होता.
23. आखाती देशांनी इराणसोबतची नियोजित शांतता चर्चा कोणत्या कारणामुळे रद्द केली?
a) तेलाच्या किमतीतील घसरण
b) सौदी अरेबिया आणि येमेनी सरकारी सैन्यावर हुतींचे बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र हल्ले
c) अणुकरारातील प्रगती
d) अमेरिकेच्या निर्बंधांमध्ये सवलत
Answer: b) सौदी अरेबिया आणि येमेनी सरकारी सैन्यावर हुतींचे बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र हल्ले
स्पष्टीकरण: व्यापक मध्य-पूर्व संकटाच्या पार्श्वभूमीवर हुतींची वाढती प्रगती आणि हल्ले झाल्यानंतर हा निर्णय घेण्यात आला.
24. भारतीय महिला क्रिकेट संघाने आशिया कपची ट्रॉफी कोणाकडून स्वीकारण्यास नकार दिला?
a) ICC चे अध्यक्ष
b) मोहसिन नकवी (पाकिस्तानचे ACC चेअरपर्सन)
c) BCCI अध्यक्ष
d) श्रीलंका क्रिकेट बोर्डाचे प्रमुख
Answer: b) मोहसिन नकवी (पाकिस्तानचे ACC चेअरपर्सन)
स्पष्टीकरण: भारताने विजेतेपद मिळवल्यानंतर ट्रॉफी स्वीकारण्याबाबत सलग दुसऱ्या वर्षी अशी परिस्थिती निर्माण झाली.
25. ऑगस्ट 2026 च्या आकडेवारीसाठी वापरण्यात आलेल्या नवीन WPI मालिकेचे आधार वर्ष कोणते आहे?
a) 2011-12
b) 2017-18
c) 2022-23
d) 2004-05
Answer: c) 2022-23
स्पष्टीकरण: ऑगस्ट 2026 ची WPI आकडेवारी सुधारित मालिकेवर आधारित आहे, ज्यामध्ये 2022-23 हे आधार वर्ष ठेवण्यात आले आहे.