Current Affairs 18th August 2025 : Daily GK Update in Marathi
 
1. ऑगस्ट 2025 मध्ये इनक्रेडिबल इंडिया डिजिटल प्लॅटफॉर्म (IIDP) कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केला?
 
A) सांस्कृतिक मंत्रालय
B) पर्यटन मंत्रालय
C) माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय
D) परराष्ट्र मंत्रालय
 
उत्तर: B) पर्यटन मंत्रालय
 
स्पष्टीकरण: इनक्रेडिबल इंडिया डिजिटल प्लॅटफॉर्म (IIDP) पर्यटन मंत्रालयाने प्रवाशांसाठी आणि भागधारकांसाठी संसाधन म्हणून सुरू केला, ज्यामुळे भारताचा सांस्कृतिक वारसा, नैसर्गिक सौंदर्य आणि विविध आकर्षणे यांना प्रोत्साहन मिळते. ही योजना पर्यटनाशी संबंधित माहितीपर्यंत डिजिटल प्रवेश वाढवते.
 
2. 1 ऑगस्ट 2025 रोजी भारताच्या नौदल उपप्रमुखपदी कोणी कार्यभार स्वीकारला?
 
A) व्हाइस अडमिरल संजय वात्सायन
B) व्हाइस अडमिरल राकेश वर्मा
C) व्हाइस अडमिरल दिनेश के. त्रिपाठी
D) व्हाइस अडमिरल कृष्णा स्वामीनाथन
 
उत्तर: A) व्हाइस अडमिरल संजय वात्सायन
 
स्पष्टीकरण: व्हाइस अडमिरल संजय वात्सायन यांनी 1 ऑगस्ट 2025 रोजी 47व्या नौदल उपप्रमुखपदी कार्यभार स्वीकारला आणि राष्ट्रीय युद्ध स्मारकावर शहीदांना श्रद्धांजली वाहिली.
 
3. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने 2025 मध्ये प्रधानमंत्री किसान संपदा योजनेसाठी (PMKSY) किती एकूण बजेट मंजूर केले?
 
A) ₹4,800 कोटी
B) ₹6,520 कोटी
C) ₹7,000 कोटी
D) ₹5,200 कोटी
 
उत्तर: B) ₹6,520 कोटी
 
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने PMKSY साठी ₹6,520 कोटी मंजूर केले, ज्याचा उद्देश शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवणे आणि अन्न प्रक्रिया आणि पायाभूत सुविधा विकासावर लक्ष केंद्रित करणे आहे.
 
4. 2025 मध्ये शीलीड्स II कार्यक्रमाचे उद्घाटन कोणत्या केंद्रीय मंत्र्याने केले?
 
A) निर्मला सीतारामन
B) अन्नपूर्णा देवी
C) मीनाक्षी लेखी
D) स्मृती इराणी
 
उत्तर: B) अन्नपूर्णा देवी
 
स्पष्टीकरण: शीलीड्स II, जो महिला नेत्यांना, निवडून आलेल्या प्रतिनिधींना आणि प्रशासकांना सक्षम करण्यासाठी क्षमता निर्माण कार्यक्रम आहे, त्याचे उद्घाटन 2025 मध्ये केंद्रीय मंत्री अन्नपूर्णा देवी यांनी केले.
 
5. ऑगस्ट 2025 मध्ये सुरू झालेली ‘अपना घर’ योजना कोणत्या मंत्रालयाशी संबंधित आहे?
 
A) गृह मंत्रालय
B) रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय
C) पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्रालय
D) गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
 
उत्तर: C) पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्रालय
 
स्पष्टीकरण: ‘अपना घर’ योजना, जी पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्रालयाने सुरू केली, याचा उद्देश ट्रक ड्रायव्हरसाठी सुरक्षित, आरामदायक आणि स्वच्छ विश्राम सुविधा प्रदान करणे आहे.
 
6. भारताने 15 ऑगस्ट 2025 रोजी ___ स्वातंत्र्यदिन साजरा केला.
 
A) 76वा
B) 77वा
C) 78वा
D) 79वा
 
उत्तर: D) 79वा
 
स्पष्टीकरण: भारताने 15 ऑगस्ट 2025 रोजी 79वा स्वातंत्र्यदिन साजरा केला, ज्यामुळे 1947 मध्ये ब्रिटिश राजवटीपासून स्वातंत्र्य मिळाल्याच्या 78 वर्षांचा स्मरणोत्सव झाला.
 
7. 2025 मध्ये कोणत्या भारतीय राज्याने आपल्या सरकारी कर्मचाऱ्यांसाठी सॅबॅटिकल रजा योजना सुरू करणारे पहिले राज्य बनले?
 
A) आसाम
B) सिक्कीम
C) उत्तराखंड
D) हिमाचल प्रदेश
 
उत्तर: B) सिक्कीम
 
स्पष्टीकरण: सिक्कीमने 2025 मध्ये आपल्या सरकारी कर्मचाऱ्यांसाठी सॅबॅटिकल रजा योजना सुरू केली, जी भारतात प्रथम आहे, व्यावसायिक आणि वैयक्तिक विकासाला समर्थन देण्यासाठी.
 
8. राष्ट्रीय औषधीय वनस्पती मंडळ (NMPB) कोणत्या मंत्रालयाअंतर्गत कार्य करते?
 
A) आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय
B) विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
C) आयुष मंत्रालय
D) कृषी मंत्रालय
 
उत्तर: C) आयुष मंत्रालय
 
स्पष्टीकरण: NMPB, जे 24 नोव्हेंबर 2000 रोजी स्थापन झाले, आयुष मंत्रालयाअंतर्गत औषधीय वनस्पतींच्या लागवडीला आणि संरक्षणाला प्रोत्साहन देते.
 
9. 2025 मध्ये महाराष्ट्रातील कोणते गाव भारताचे पहिले स्मार्ट इंटेलिजेंट गाव म्हणून निवडले गेले?
 
A) बम्हाणी
B) सातनवरी
C) कुही
D) पेठ
 
उत्तर: B) सातनवरी
 
स्पष्टीकरण: सातनवरी, नागपूरच्या ग्रामीण भागातील 1,800 लोकसंख्येचे गाव, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी भारताचे पहिले स्मार्ट इंटेलिजेंट गाव म्हणून मंजूर केले, ज्यामध्ये प्रगत पायाभूत सुविधा आणि तंत्रज्ञानावर लक्ष केंद्रित आहे.
 
10. कोणत्या भारतीय राज्याने स्वास्थ साथी आरोग्य विमा योजना सुरू केली?
 
A) पश्चिम बंगाल
B) छत्तीसगड
C) मणिपूर
D) ओडिशा
 
उत्तर: A) पश्चिम बंगाल
 
स्पष्टीकरण: स्वास्थ साथी योजना, जी पश्चिम बंगालने 30 डिसेंबर 2016 रोजी सुरू केली, कुटुंबांच्या वैद्यकीय खर्चासाठी ₹5 लाख पर्यंतचा आरोग्य विमा कव्हरेज प्रदान करते.
 
11. ऑगस्ट 2025 मध्ये आशियातील सर्वात लांब मालगाडी, ज्याने आपले चाचणी धाव पूर्ण केली, तिचे नाव काय आहे?
 
A) वंदे भारत
B) रुद्रास्त्र
C) गती शक्ती
D) मेगा फ्रेट
 
उत्तर: B) रुद्रास्त्र
 
स्पष्टीकरण: रुद्रास्त्र, एक 4.5 किमी लांब मालगाडी, ऑगस्ट 2025 मध्ये आपली चाचणी धाव पूर्ण केली, ज्याला उदमपूर-श्रीनगर-बारामुला रेल लिंक (USBRL) प्रकल्पांतर्गत आशियातील सर्वात लांब मालगाडी म्हणून चिन्हांकित केले गेले.
 
12. RBI च्या मौद्रिक धोरण समितीने 6 ऑगस्ट 2025 रोजी रेपो दर किती ठेवला?
 
A) 5.25%
B) 5.50%
C) 6.00%
D) 6.50%
 
उत्तर: B) 5.50%
 
स्पष्टीकरण: भारतीय रिझर्व्ह बँकेच्या मौद्रिक धोरण समितीने 6 ऑगस्ट 2025 रोजी आपल्या बैठकीत रेपो दर 5.50% वर कायम ठेवला, जेणेकरून महागाई आणि वाढ यांच्यात संतुलन राखले जाईल.
 
13. 71व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार 2025 मध्ये सर्वोत्कृष्ट चित्रपटाचा पुरस्कार कोणत्या हिंदी चित्रपटाने जिंकला?
 
A) 12th Fail
B) जवान
C) पठाण
D) अॅनिमल
 
उत्तर: A) 12th Fail
 
स्पष्टीकरण: विदू विनोद चोप्रा दिग्दर्शित 12th Fail या चित्रपटाने त्याच्या प्रेरणादायी कथेसाठी आणि सिनेमॅटिक उत्कृष्टतेसाठी 71व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारात सर्वोत्कृष्ट चित्रपटाचा पुरस्कार जिंकला.
 
14. 2025 मध्ये ड्रोन प्रहार सराव कोणत्या देशाने युद्ध क्षेत्रात ड्रोन तंत्रज्ञानाच्या चाचणीसाठी आयोजित केला?
 
A) चीन
B) रशिया
C) युनायटेड स्टेट्स
D) भारत
 
उत्तर: D) भारत
 
स्पष्टीकरण: भारताने ड्रोन प्रहार सराव आयोजित केला जेणेकरून युद्ध परिस्थितीत ड्रोन तंत्रज्ञानाची चाचणी आणि सुधारणा करता येईल, ज्यामुळे संरक्षण क्षमतेतील प्रगती दिसून येते.
 
15. 2028 च्या संयुक्त राष्ट्र हवामान परिषदेच्या (COP-33) यजमानपदासाठी कोणी COP-33 सेल स्थापन केला?
 
A) जर्मनी
B) रशिया
C) भारत
D) ब्राझील
 
उत्तर: C) भारत
 
स्पष्टीकरण: भारताने 2028 च्या संयुक्त राष्ट्र हवामान परिषदेच्या यजमानपदाच्या तयारीसाठी COP-33 सेल स्थापन केला, ज्यामुळे जागतिक हवामान कृतीसाठी त्याची बांधिलकी दिसून येते.
 
16. 2025 मध्ये ‘ग्लोबल स्पेक्स 2030’ उपक्रम कोणत्या संस्थेने सुरू केला?
 
A) युनिसेफ
B) वर्ल्ड बँक
C) जागतिक आरोग्य संघटना
D) गूगल
 
उत्तर: C) जागतिक आरोग्य संघटना
 
स्पष्टीकरण: जागतिक आरोग्य संघटनेने दृष्टीसंबंधी काळजी घेण्यासाठी आणि जागतिक स्तरावर सुलभ डोळ्यांच्या आरोग्य समाधानांना प्रोत्साहन देण्यासाठी ‘ग्लोबल स्पेक्स 2030’ उपक्रम सुरू केला.
 
17. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी 2025 मध्ये प्रधानमंत्री राष्ट्रीय बाल पुरस्कार किती मुलांना प्रदान केले?
 
A) 15
B) 17
C) 18
D) 20
 
उत्तर: B) 17
 
स्पष्टीकरण: राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी विविध क्षेत्रांतील असामान्य कामगिरीसाठी 17 मुलांना 2025 मध्ये प्रधानमंत्री राष्ट्रीय बाल पुरस्काराने सन्मानित केले.
 
18. 2025 मध्ये IGNOU च्या पहिल्या महिला कुलगुरू म्हणून कोणाची नियुक्ती झाली?
 
A) नजमा अख्तर
B) राधा शर्मा
C) उमा कांजीलाल
D) गौतमी शर्मा
 
उत्तर: C) उमा कांजीलाल
 
स्पष्टीकरण: उमा कांजीलाल यांची 2025 मध्ये इंदिरा गांधी राष्ट्रीय मुक्त विद्यापीठाच्या (IGNOU) पहिल्या महिला कुलगुरू म्हणून नियुक्ती झाली, जी एक ऐतिहासिक मैलाचा दगड आहे.
 
19. 2025 चा बुद्धिबळ विश्वचषक कोणत्या देशात आयोजित होईल?
 
A) भारत
B) जर्मनी
C) युनायटेड स्टेट्स
D) नॉर्वे
 
उत्तर: A) भारत
 
स्पष्टीकरण: भारताला 2025 च्या बुद्धिबळ विश्वचषकाचे यजमानपद मिळाले, ज्यामुळे जागतिक बुद्धिबळ समुदायात त्याची वाढती महत्ता दिसून येते.
 
20. 2025 मध्ये मॉरिशसचा हायड्रोग्राफिक सर्वेक्षण कोणत्या भारतीय नौदल जहाजाने केला?
 
A) INS विराट
B) INS सर्वेक्षक
C) INS कालवारी
D) INS सरयू
 
उत्तर: B) INS सर्वेक्षक
 
स्पष्टीकरण: INS सर्वेक्षक याने 2025 मध्ये मॉरिशसचा हायड्रोग्राफिक सर्वेक्षण केला, ज्यामुळे भारत-मॉरिशस समुद्री सहकार्य मजबूत झाले.
 
21. युनायटेड स्टेट्सने नॅशनल अॅडव्हान्स्ड सरफेस-टू-एअर मिसाइल सिस्टम्स (NASAMS) कोणत्या देशासोबत संयुक्तपणे विकसित केले?
 
A) फ्रान्स
B) नॉर्वे
C) ग्रीस
D) ऑस्ट्रेलिया
 
उत्तर: B) नॉर्वे
 
स्पष्टीकरण: NASAMS ही युनायटेड स्टेट्स आणि नॉर्वे यांनी संयुक्तपणे विकसित केलेली संरक्षण प्रणाली आहे, जी हवाई संरक्षणासाठी मोठ्या प्रमाणावर वापरली जाते.
 
22. नुकत्याच बातम्यांमध्ये उल्लेखित ‘ऑस्ट्रेलोपिथेकस’ म्हणजे काय?
 
A) नष्ट झालेल्या प्राइमेट्सचा एक वंश
B) प्रागैतिहासिक माशांची प्रजाती
C) पारंपरिक सिंचन तंत्र
D) नव्याने सापडलेली बेडूक प्रजाती
 
उत्तर: A) नष्ट झालेल्या प्राइमेट्सचा एक वंश
 
स्पष्टीकरण: ऑस्ट्रेलोपिथेकस, नष्ट झालेल्या प्राइमेट्सचा एक वंश, नवीन पुरातत्वीय शोधांमुळे प्रारंभिक मानव उत्क्रांतीशी संबंधित बातम्यांमध्ये होता.
 
23. नुकत्याच बातम्यांमध्ये असलेले धनौरी वेटलँड कोणत्या राज्यात आहे?
 
A) महाराष्ट्र
B) उत्तराखंड
C) उत्तर प्रदेश
D) बिहार
 
उत्तर: C) उत्तर प्रदेश
 
स्पष्टीकरण: उत्तर प्रदेशातील धनौरी वेटलँड त्याच्या पर्यावरणीय महत्त्व आणि संरक्षण प्रयत्नांसाठी चर्चेत होते.
 
24. NITI आयोगाने 2025 मध्ये प्रसिद्ध केलेल्या वित्तीय आरोग्य निर्देशांक अहवालात कोणते राज्य प्रथम क्रमांकावर आहे?
 
A) कर्नाटक
B) तमिळनाडू
C) केरळ
D) ओडिशा
 
उत्तर: D) ओडिशा
 
स्पष्टीकरण: ओडिशाने NITI आयोगाच्या वित्तीय आरोग्य निर्देशांक अहवाल 2025 मध्ये प्रथम क्रमांक मिळवला, ज्यामुळे त्याच्या मजबूत आर्थिक व्यवस्थापन आणि वित्तीय धोरणांचे प्रतिबिंब दिसून येते.
 
25. त्रिपुरात कोकबोरोक दिन कोणत्या तारखेला साजरा केला जातो?
 
A) 18 जानेवारी
B) 19 जानेवारी
C) 20 जानेवारी
D) 21 जानेवारी
 
उत्तर: B) 19 जानेवारी
 
स्पष्टीकरण: त्रिपुरात 19 जानेवारी रोजी कोकबोरोक दिन साजरा केला जातो, ज्यामुळे कोकबोरोक भाषा आणि तिच्या सांस्कृतिक महत्त्वाला प्रोत्साहन मिळते.