Current Affairs 18th November 2025 : Daily GK Update in Marathi
१. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये भारतातील कोणत्या सार्वजनिक क्षेत्रातील तेल कंपन्यांनी अमेरिकेतून दरवर्षी २.२ दशलक्ष टन एलपीजी आयात करण्यासाठी एका वर्षाचा करार केला?
a) ONGC, GAIL, IOCL
b) IOCL, BPCL, HPCL
c) रिलायंस, एस्सार, शेल
d) अडानी, टाटा, ONGC
Answer: b
स्पष्टीकरण: इंडियन ऑइल (IOCL), भारत पेट्रोलियम (BPCL) आणि हिंदुस्तान पेट्रोलियम (HPCL) यांनी २०२६ साठी एलपीजी पुरवठा सुरक्षित करण्यासाठी हा करार केला, ज्यामुळे जागतिक बाजारातील चढ-उतारांमधून ऊर्जा सुरक्षितता मजबूत होईल.
२. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये जारी झालेल्या इंडिया स्किल्स रिपोर्ट २०२६ चे मुख्य केंद्रबिंदू काय होते, ज्यात रोजगारक्षमता ५६.३५% पर्यंत वाढून महिलांनी प्रथमच पुरुषांना मागे टाकले?
a) डिजिटल साक्षरता
b) महिलांचे रोजगारात पुरुषांपेक्षा पुढे जाणे
c) ग्रामीण युवा बेरोजगारी
d) AI ने नोकऱ्या हिरावल्या जाणे
Answer: b
स्पष्टीकरण: ETS आणि CII च्या अहवालानुसार, पाच वर्षांनंतर प्रथमच महिलांची रोजगारक्षमता (५४%) पुरुषांपेक्षा (५१.५%) जास्त आढळली. उत्तर प्रदेश, महाराष्ट्र आणि कर्नाटक ही अव्वल राज्ये राहिली.
३. केंद्रीय आरोग्य मंत्री जे.पी. नड्डा यांनी नोव्हेंबर २०२५ मध्ये कोणत्या योजनेच्या १०व्या वर्धापन दिनानिमित्त समारंभाचे उद्घाटन केले आणि १० नवीन आउटलेटही उघडले?
a) आयुष्मान भारत
b) AMRIT फार्मसी
c) जन औषधि केंद्र
d) PM-JAY विस्तार
Answer: b
स्पष्टीकरण: AMRIT (Affordable Medicines and Reliable Implants for Treatment) योजना सरकारी रुग्णालयांमध्ये परवडणाऱ्या औषधे आणि वैद्यकीय उपकरणे उपलब्ध करून देते.
४. १ नोव्हेंबर २०२५ पासून कोणता देश जगातील पहिला देश ठरला ज्याने भावी पिढ्यांसाठी तंबाखूवर पूर्णपणे बंदी घातली?
a) न्यूझीलंड
b) मालदीव
c) भूतान
d) सिंगापूर
Answer: b
स्पष्टीकरण: मालदीवने १ जानेवारी २००७ नंतर जन्मलेल्या सर्व व्यक्तींना (पर्यटकांसहित) तंबाखूची विक्री आणि वापरावर पूर्ण बंदी घातली, ज्यामुळे तो तंबाखू-मुक्त पिढी तयार होईल.
५. १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेने अमेरिकेने तयार केलेल्या गाझासाठी कोणत्या योजनेचे समर्थन करणारा ठराव पारित केला?
a) पुनर्निर्माण सहायता पॅकेज
b) डोनाल्ड ट्रम्प यांची युद्ध संपविण्याची योजना
c) हमासची युद्धविराम योजना
d) इझराइलची माघार घेण्याची मुदत
Answer: b
स्पष्टीकरण: ठरावात मिसर, इंडोनेशिया यांसारख्या मुस्लिम देशांच्या आंतरराष्ट्रीय स्थिरता सैन्याला गाझामध्ये तैनात करण्याची आणि निरस्त्रीकरणाची परवानगी देण्यात आली.
६. १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी जारी झालेल्या IIE ओपन डोर्स २०२५ अहवालानुसार, अमेरिकेतील सर्वाधिक आंतरराष्ट्रीय विद्यार्थी (३.६ लाखांपेक्षा जास्त) कोणत्या देशातील आहेत?
a) चीन
b) भारत
c) दक्षिण कोरिया
d) कॅनडा
Answer: b
स्पष्टीकरण: भारताने ५% वाढीसह पहिला स्थान बरकरार ठेवले, ज्यात एकूण आंतरराष्ट्रीय विद्यार्थी ११.७ लाखांपर्यंत पोहोचले.
७. १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी बांगलादेशच्या आंतरराष्ट्रीय गुन्हेगारी न्यायाधिकरणाने कोणाला मृत्युदंडाची शिक्षा सुनावली, ज्यावर भारताने प्रतिक्रिया दिली?
a) युद्ध अपराध्यांना निर्दोष मुक्त करणे
b) शेख हसीना यांना मृत्युदंड
c) राजकीय कैद्यांना क्षमादान
d) सीमा वादावर निर्णय
Answer: b
स्पष्टीकरण: माजी पंतप्रधान शेख हसीना यांना विद्यार्थी आंदोलनावरील क्रूर दडपशाहीसाठी मृत्युदंडाची शिक्षा झाली. भारताने क्षेत्रीय स्थिरतेसाठी सर्व पक्षांना रचनात्मक संवादाची विनंती केली.
८. १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी लेह ऍपेक्स बॉडीने गृह मंत्रालयाला लडाखसाठी कोणत्या मागणीचा २९ पानांचा मसुदा सादर केला?
a) जल हक्क
b) राज्य दर्जा आणि सहावी अनुसूची
c) खनिज परवानगी
d) पर्यटन प्रोत्साहन
Answer: b
स्पष्टीकरण: यात सहाव्या अनुसूची अंतर्गत घटनात्मक संरक्षण, पूर्ण राज्य दर्जा आणि सोनम वांगचुक यांसारख्या कार्यकर्त्यांची सुटका यासारख्या मागण्या आहेत.
९. COP30 जलवायु परिषद नोव्हेंबर २०२५ मध्ये ब्राझीलच्या कोणत्या शहरात होत आहे?
a) रियो डी जेनेरो
b) साओ पाव्होलो
c) बेलेम
d) ब्रासिलिया
Answer: c
स्पष्टीकरण: बेलेम येथे होणाऱ्या या परिषदेत भारताने उत्सर्जन कपात आणि शाश्वत विकासावरची वचनबद्धता पुन्हा अधोरेखित केली.
१०. मारुती सुझुकीने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये संभाव्य दोषामुळे कोणत्या मॉडेलच्या ३९,५०० युनिट्स परत बोलावल्या?
a) स्विफ्ट
b) ग्रँड विटारा
c) ब्रेव्हा
d) अॅर्टिगा
Answer: b
स्पष्टीकरण: एप्रिल-नोव्हेंबर २०२४ दरम्यान तयार झालेल्या ग्रँड विटारामध्ये इंधन पंपाच्या दोषाची शक्यता असल्याने मोफत तपासणी आणि दुरुस्तीची सुविधा दिली जात आहे.
११. IIT खडगपूरने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये शालेय विद्यार्थ्यांसाठी कोणता इनोव्हेशन प्रोग्रॅम सुरू केला?
a) टेक इनोव्हेट २०२५
b) यंग इनोव्हेटर्स प्रोग्रॅम २०२५
c) फ्युचर लीडर्स हॅकाथॉन
d) STEM पायोनियर्स
Answer: b
स्पष्टीकरण: बहु-टप्प्याच्या स्पर्धेत विजेत्यांना पुरस्कार, मेंटरशिप आणि संशोधन संधी मिळेल.
१२. तिसरा आंतरराष्ट्रीय ग्रीन हायड्रोजन परिषद (ICGH २०२५) नोव्हेंबर २०२५ मध्ये कोणत्या मंत्रालयाने आयोजित केला?
a) विद्युत मंत्रालय
b) नवीन व नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय
c) पर्यावरण मंत्रालय
d) नीती आयोग
Answer: b
स्पष्टीकरण: नवी दिल्लीत झालेल्या या परिषदेत भारताच्या ग्रीन हायड्रोजन मिशनची रोडमॅप तयार करण्यात आली.
१३. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये CJI बी.आर. गवई यांनी पुन्हा सांगितले की आरक्षणातील क्रीमी लेयर तत्त्व कोणासाठीही लागू असावे?
a) OBC
b) अनुसूचित जाती (SC)
c) आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल वर्ग
d) आदिवासी
Answer: b
स्पष्टीकरण: इंद्रा साहनी खटल्याप्रमाणे (१९९२) SC मध्येही क्रीमी लेयर लागू करून गटातील असमानता दूर करण्यावर भर देण्यात आला.
१४. संरक्षण मंत्रालयाने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये INVAR अँटी-टँक गाइडेड मिसाईलसाठी २,०९५.७० कोटी रुपयांचा करार कोणाशी केला?
a) HAL
b) भारत डायनॅमिक्स लिमिटेड
c) L&T
d) टाटा अॅडव्हान्स्ड सिस्टम्स
Answer: b
स्पष्टीकरण: ‘बाय (इंडियन)’ श्रेणीतील हा करार T-९० टँक्समध्ये प्रगत ATGM बसविण्यासाठी आहे.
१५. रिलायन्स जिओने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये कोणत्या कंपनीसोबत भागीदारी करून ग्राहकांना १८ महिन्यांसाठी मोफत गूगल AI प्रो प्लॅन देण्याची घोषणा केली?
a) मायक्रोसॉफ्ट
b) गूगल
c) अॅमेझॉन
d) ऍपल
Answer: b
स्पष्टीकरण: कोट्यवधी ग्राहकांना AI टूल्स मोफत उपलब्ध करून डिजिटल इंडियाला चालना मिळेल.
१६. भारतातील कॉम्प्युटर सायन्स शिक्षणाचे पितामह म्हणून ओळखले जाणारे प्रोफेसर वैद्येश्वरन राजारमण यांचे नोव्हेंबर २०२५ मध्ये निधन झाले, त्यांची वय होती:
a) ८५
b) ९२
c) ७८
d) १००
Answer: b
स्पष्टीकरण: बेंगलोर-आधारित या अग्रगण्य व्यक्तींचे कॉम्प्युटर शिक्षणातील योगदान मूलभूत होते, ज्यासाठी त्यांना व्यापक मान्यता मिळाली.
१७. अमेरिकेचे माजी उपराष्ट्रपती डिक चेनी यांचे नोव्हेंबर २०२५ मध्ये निधन झाले, कारण होते:
a) हृदयविकाराचा झटका
b) निमोनिया आणि हृदय-संबंधित गुंतागुंती
c) कर्करोग
d) अपघात
Answer: b
स्पष्टीकरण: ८४ वर्षांच्या वयात चेनी यांचे निधन झाले, जे अमेरिकन राजकारणातील एका युगाचा अंत दर्शवते; त्यांना इराक युद्धातील भूमिकेसाठी आठवणार.
१८. १७ नोव्हेंबर २०२५ रोजी जगभरात कोणता दिवस साजरा करण्यात आला?
a) जागतिक विद्यार्थी दिवस
b) आंतरराष्ट्रीय विद्यार्थी दिवस
c) शिक्षण समानता दिवस
d) युवा सशक्तीकरण दिवस
Answer: b
स्पष्टीकरण: १९३९ मध्ये नाझी शासनाने चेक विद्यार्थ्यांना अटक केल्याच्या आठवणीने शिक्षणाचे हक्क आणि विद्यार्थी चळवळींना सन्मानित केला जातो.
१९. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये यूक्रेनने फ्रान्ससोबत किती राफेल लढाऊ विमाने खरेदी करण्यासाठी करारपत्रावर सही केली?
a) ५०
b) १००
c) ७५
d) १५०
Answer: b
स्पष्टीकरण: हा करार रशियाशी संघर्षात संरक्षण संबंध वाढवतो, ज्यामुळे यूक्रेनची हवाई क्षमता वाढेल.
२०. आसाम सरकारने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये आफ्रिकन स्वाइन फीवरमुळे कोणत्या सात जिल्ह्यांमध्ये डुक्कराच्या मांसाच्या विक्रीवर बंदी घातली?
a) पक्षी इन्फ्लुएंझा
b) आफ्रिकन स्वाइन फीवर
c) निपाह व्हायरस
d) खुरपिकरोग
Answer: b
स्पष्टीकरण: जानेवारीपासून १४,५०० पेक्षा जास्त डुक्कर मारण्याची कारवाई आफ्रिकन स्वाइन फीवर (ASF) च्या प्रादुर्भावाची गंभीरता दर्शवते, ज्यामुळे जिल्ह्यांमधील हालचालींवर बंदी घालण्यात आली.
२१. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये सुरू होणाऱ्या कोणत्या आंतरराष्ट्रीय संरक्षण प्रदर्शनात भारत आपली स्वदेशी तंत्रज्ञान प्रदर्शित करणार आहे?
a) पॅरिस एअर शो
b) दुबई एअरशो २०२५
c) फार्नबरो एअर शो
d) सिंगापूर एअर शो
Answer: b
स्पष्टीकरण: हे आयोजन स्वदेशी विमानन आणि संरक्षण तंत्रज्ञानाला प्राधान्य देते, ज्यामुळे भारताची निर्यात क्षमता वाढेल.
२२. सर्वोच्च न्यायालयाने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये कोणत्या राज्याला सारंडा जंगल वन्यजीव अभयारण्य म्हणून घोषित करण्याचा आदेश दिला?
a) ओडिशा
b) झारखंड
c) छत्तीसगढ
d) मध्य प्रदेश
Answer: b
स्पष्टीकरण: हा आदेश खाणकाम धोक्यांपासून हत्ती-समृद्ध सारंडा क्षेत्रातील जैवविविधतेचे संरक्षण करतो.
२३. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये जारी आकडेवारीनुसार भारत कोणत्या वर्षी जगातील सहावा सर्वात मोठा पेटंट दाखल करणारा देश बनला?
a) २०२३
b) २०२४
c) २०२५
d) २०२२
Answer: b
स्पष्टीकरण: ही रँकिंग नवकल्पनातील मोठ्या उछाळाची दर्शवते, ज्यात ८०,००० पेक्षा जास्त अर्जांसह तंत्रज्ञान आणि फार्मा क्षेत्रांनी मुख्य भूमिका बजावली.
२४. संरक्षण मंत्रालयाने नोव्हेंबर २०२५ मध्ये १९६२ च्या रेजांग ला लढाईसाठी कोणत्या रेजिमेंटच्या १३व्या बटालियनच्या सन्मानार्थ ‘माय स्टॅम्प’ जारी केला?
a) राजपूत रेजिमेंट
b) कुमाऊं रेजिमेंट
c) गोरखा रेजिमेंट
d) सिख रेजिमेंट
Answer: b
स्पष्टीकरण: मेजर शैतान सिंह (परमवीर चक्र) यांच्या शौर्याला १८ नोव्हेंबर २०२५ रोजी ६३व्या वार्षिकोत्सवापूर्वी श्रद्धांजली.
२५. चिलीत दक्षिणपंथी माजी खासदार (ट्रम्पचे प्रशंसक) डिसेंबर २०२५ च्या राष्ट्रपती निवडणुकीच्या दुसऱ्या फेरीत विजयाच्या स्थितीत आहेत, त्यांचा मुकाबला कोणत्या पक्षाच्या उमेदवाराशी आहे?
a) ऑक्टोबर
b) नोव्हेंबर
c) डिसेंबर
d) जानेवारी
Answer: c
स्पष्टीकरण: दुसऱ्या फेरीत (१४ डिसेंबर) त्यांचा मुकाबला कम्युनिस्ट पक्षाच्या उमेदवार जीनेट जारा यांच्याशी होईल, जे चिलीच्या राजकारणातील गहन ध्रुवीकरण दर्शवते.