Current Affairs 1st September 2025 : Daily GK Update in Marathi

1. राष्ट्रीय सरस मेळा 2025 कोणत्या राज्यात आयोजित केला जाणार आहे?
a) कर्नाटक
b) केरळ
c) महाराष्ट्र
d) गुजरात
Answer: b) केरळ
स्पष्टीकरण:
राष्ट्रीय सरस मेळा 20 ते 31 जानेवारी दरम्यान केरळमधील चेंगन्नूर येथे आयोजित होणार आहे, जो ग्रामीण उत्पादनांना प्रोत्साहन देतो.
2. 2025 मध्ये ‘UDISE प्लस’ अहवाल कोणत्या मंत्रालयाने प्रसिद्ध केला?
a) अर्थ मंत्रालय
b) सांस्कृतिक मंत्रालय
c) शिक्षण मंत्रालय
d) शहरी विकास मंत्रालय
Answer: c) शिक्षण मंत्रालय
स्पष्टीकरण:
UDISE प्लस अहवाल, ज्यात 2023-24 मध्ये विद्यार्थ्यांच्या नोंदणीमध्ये एक कोटीपेक्षा जास्त घट दिसून आली, शिक्षण मंत्रालयाने प्रसिद्ध केला.
3. ऑगस्ट 2025 मध्ये गुइलैन-बॅरे सिंड्रोम (GBS) च्या प्रकरणांमध्ये वाढ कोणत्या शहरात नोंदवली गेली?
a) जेरुसलेम
b) गाझा
c) तेहरान
d) दमास्कस
Answer: b) गाझा
स्पष्टीकरण:
ऑगस्ट 2025 मध्ये गाझामध्ये गुइलैन-बॅरे सिंड्रोमच्या प्रकरणांमध्ये वाढ नोंदवली गेली.
4. भारतीय सैन्याने पहिला आरोग्य सेतू अभ्यास कोठे आयोजित केला?
a) आसाम
b) सिक्कीम
c) त्रिपुरा
d) ओडिशा
Answer: a) आसाम
स्पष्टीकरण:
भारतीय सैन्याने आसाममध्ये पहिला आरोग्य सेतू अभ्यास आयोजित केला.
5. उद्यम सखी पोर्टल कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केले?
a) सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्रालय
b) अर्थ मंत्रालय
c) विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
d) वाणिज्य मंत्रालय
Answer: a) सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्रालय
स्पष्टीकरण:
उद्यम सखी पोर्टल MSME मंत्रालयाने महिला उद्योजकांना समर्थन देण्यासाठी सुरू केले.
6. मैत्री अभ्यास हा भारत आणि कोणत्या देशामधील संयुक्त लष्करी सराव आहे?
a) थायलंड
b) जपान
c) ऑस्ट्रेलिया
d) व्हिएतनाम
Answer: a) थायलंड
स्पष्टीकरण:
मैत्री अभ्यासाचा 14 वा संस्करण भारत आणि थायलंड यांच्यामध्ये आयोजित करण्यात आला.
7. दिदायी जमात प्रामुख्याने कोणत्या राज्यात आढळते?
a) ओडिशा
b) राजस्थान
c) गुजरात
d) कर्नाटक
Answer: a) ओडिशा
स्पष्टीकरण:
दिदायी जमात प्रामुख्याने ओडिशामध्ये आढळते, ज्याला चंपा रासपेडा यांच्या यशामुळे मान्यता मिळाली.
8. सप्टेंबर 2025 मध्ये कोणत्या G7 देशाने पॅलेस्टाईनला मान्यता देण्याची घोषणा केली?
a) इटली
b) जर्मनी
c) फ्रान्स
d) जपान
Answer: c) फ्रान्स
स्पष्टीकरण:
फ्रान्सने सप्टेंबर 2025 मध्ये पॅलेस्टाईनला एक देश म्हणून मान्यता देण्याची घोषणा केली.
9. सुधारित सर्टिफिकेट ऑफ ओरिजिन (eCoO) 2.0 प्रणाली कोणत्या संस्थेने सुरू केली?
a) भारतीय रिझर्व्ह बँक
b) निर्यात प्रोत्साहन परिषद
c) विदेश व्यापार महासंचालनालय
d) भारतीय निर्यात संघटना महासंघ
Answer: c) विदेश व्यापार महासंचालनालय
स्पष्टीकरण:
DGFT ने निर्यात प्रक्रिया सुलभ करण्यासाठी eCoO 2.0 प्रणाली सुरू केली.
10. नुकत्याच बातम्यांमध्ये आलेला अब्दाल-कुरी बेट कोणत्या महासागरात आहे?
a) पॅसिफिक महासागर
b) हिंदी महासागर
c) अटलांटिक महासागर
d) आर्क्टिक महासागर
Answer: b) हिंदी महासागर
स्पष्टीकरण:
अब्दाल-कुरी बेट हिंदी महासागरात आहे.
11. WAVEX स्टार्टअप चॅलेंज 2025 कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केले?
a) अर्थ मंत्रालय
b) विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
c) माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय
d) वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय
Answer: c) माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय
स्पष्टीकरण:
WAVEX स्टार्टअप चॅलेंज 2025, ज्याला भाषा सेतू असे नाव आहे, AI-आधारित बहुभाषी अनुवाद साधन विकसित करण्यासाठी सुरू करण्यात आले.
12. C-FLOOD प्लॅटफॉर्म कोणत्या दोन संस्थांनी संयुक्तपणे विकसित केले?
a) ISRO आणि DRDO
b) C-DAC पुणे आणि केंद्रीय जल आयोग
c) IMD आणि IIT दिल्ली
d) NIC आणि NTRO
Answer: b) C-DAC पुणे आणि केंद्रीय जल आयोग
स्पष्टीकरण:
C-FLOOD प्लॅटफॉर्म पूर व्यवस्थापनासाठी C-DAC पुणे आणि केंद्रीय जल आयोगाने विकसित केले.
13. पंतप्रधानांनी नुकत्याच उल्लेखलेले ‘गिरमिटिया’ कोणाला म्हणतात?
a) स्वातंत्र्य सैनिक
b) भारतीय अनुबंधित कामगार
c) आदिवासी नेते
d) स्टार्टअप उद्योजक
Answer: b) भारतीय अनुबंधित कामगार
स्पष्टीकरण:
गिरमिटिया हे 19व्या शतकात ब्रिटिश वसाहतींमध्ये काम करणारे भारतीय अनुबंधित कामगार होते.
14. अंदमान आणि निकोबार बेट प्रशासनाने कोणत्या जमातींसाठी वन धन विकास केंद्र स्थापन केले?
a) ग्रेट अंदमानीज
b) शोम्पेन
c) जारवा
d) ओंगे
Answer: d) ओंगे
स्पष्टीकरण:
दुगोंग क्रीक येथे ओंगे जमातीसाठी वन धन विकास केंद्र स्थापन करण्यात आले.
15. 2025 पर्यंत कक्षा मधील उपग्रहांच्या संख्येत कोणता देश दुसऱ्या स्थानावर आहे?
a) संयुक्त राज्य अमेरिका
b) रशिया
c) चीन
d) भारत
Answer: b) रशिया
स्पष्टीकरण:
रशिया 1,559 उपग्रहांसह दुसऱ्या स्थानावर आहे, तर भारत 136 उपग्रहांसह सातव्या स्थानावर आहे.
16. भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) ने 2025 साठी शुक्र ग्रहासाठी नियोजित मिशनचे नाव काय आहे?
a) शुक्रयान-1
b) मंगळयान-2
c) चंद्रयान-4
d) आदित्य-L2
Answer: a) शुक्रयान-1
स्पष्टीकरण:
शुक्रयान-1 हे ISRO चे मिशन आहे जे शुक्राच्या वातावरण आणि पृष्ठभागाचा अभ्यास करण्यासाठी 2025 मध्ये प्रक्षेपित होणार आहे.
17. 2025 मध्ये केंद्रीय औद्योगिक सुरक्षा दल (CISF) च्या नवीन महासंचालक म्हणून कोणाची नियुक्ती झाली?
a) राजविंदर सिंह भट्टी
b) नीना सिंह
c) अनीश दयाल सिंह
d) योगेश बहादुर खुरानिया
Answer: a) राजविंदर सिंह भट्टी
स्पष्टीकरण:
राजविंदर सिंह भट्टी यांची 2025 मध्ये CISF चे महासंचालक म्हणून नियुक्ती झाली.
18. 2025 मध्ये भारताच्या आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवाची (IFFI) यजमानपद कोणत्या भारतीय शहराला मिळाले?
a) मुंबई
b) गोवा
c) कोलकाता
d) हैदराबाद
Answer: b) गोवा
स्पष्टीकरण:
गोवाने 2025 मध्ये भारताच्या आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवाची यजमानपदाची परंपरा कायम ठेवली, ज्यात जागतिक चित्रपटांचे प्रदर्शन केले गेले.
19. 2025 मध्ये जगातील पहिला 6G उपग्रह कोणत्या देशाने प्रक्षेपित केला?
a) चीन
b) संयुक्त राज्य अमेरिका
c) जपान
d) दक्षिण कोरिया
Answer: a) चीन
स्पष्टीकरण:
चीनने 2025 मध्ये उच्च गती संचार तंत्रज्ञानाच्या चाचणीसाठी जगातील पहिला 6G उपग्रह प्रक्षेपित केला.
20. 2025 मध्ये भारतीय सैन्याने समाविष्ट केलेल्या नवीन ड्रोन-विरोधी प्रणालीचे नाव काय आहे?
a) आकाशतीर
b) ड्रोनशील्ड
c) स्कायगार्ड
d) ड्रोन-विरोधी नेट
Answer: a) आकाशतीर
स्पष्टीकरण:
आकाशतीर ही एक स्वदेशी ड्रोन-विरोधी प्रणाली आहे जी भारतीय सैन्याने ड्रोन धोक्यांचा सामना करण्यासाठी समाविष्ट केली.
21. ‘जागतिक नवोन्मेष निर्देशांक 2025’ कोणत्या संस्थेने प्रसिद्ध केला?
a) जागतिक बँक
b) जागतिक बौद्धिक संपदा संघटना
c) यूनेस्को
d) IMF
Answer: b) जागतिक बौद्धिक संपदा संघटना
स्पष्टीकरण:
जागतिक बौद्धिक संपदा संघटनेने (WIPO) नवोन्मेष क्षमतांच्या आधारावर देशांची क्रमवारी ठरविण्यासाठी जागतिक नवोन्मेष निर्देशांक 2025 प्रसिद्ध केला.
22. 2025 मध्ये प्रक्षेपित केलेले ‘अग्निबाण’ रॉकेट कोणत्या भारतीय संस्थेने विकसित केले?
a) ISRO
b) DRDO
c) अग्निकुल कॉसमॉस
d) स्काय रूट एरोस्पेस
Answer: c) अग्निकुल कॉसमॉस
स्पष्टीकरण:
अग्निकुल कॉसमॉस, एक खासगी भारतीय अंतराळ स्टार्टअप, याने 2025 मध्ये अग्निबाण रॉकेट यशस्वीपणे प्रक्षेपित केले.
23. 2025 मध्ये कोणत्या भारतीय शहराला ‘योगाची राजधानी’ म्हणून नामांकित करण्यात आले?
a) ऋषिकेश
b) वाराणसी
c) हरिद्वार
d) मैसूर
Answer: a) ऋषिकेश
स्पष्टीकरण:
योगातील जागतिक महत्त्वामुळे 2025 मध्ये ऋषिकेशला भारताची योगाची राजधानी म्हणून घोषित करण्यात आले.
24. 2025 मध्ये मुंबई आणि अहमदाबादला जोडणाऱ्या नवीन हाय-स्पीड रेल प्रकल्पाचे नाव काय आहे, जो पूर्ण झाला?
a) वंदे भारत एक्सप्रेस
b) बुलेट ट्रेन
c) शिंकान्सेन इंडिया
d) हायपरलूप
Answer: b) बुलेट ट्रेन
स्पष्टीकरण:
मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्प, भारताची पहिली हाय-स्पीड रेल, 2025 मध्ये जपानच्या सहाय्याने पूर्ण झाला.
25. 2025 मध्ये यूनेस्कोने कोणत्या भारतीय शहराला ‘साहित्याचे शहर’ म्हणून निवडले?
a) वाराणसी
b) कोलकाता
c) जयपूर
d) कोझिकोड
Answer: d) कोझिकोड
स्पष्टीकरण:
केरळमधील कोझिकोडला 2025 मध्ये त्याच्या समृद्ध साहित्यिक वारशासाठी यूनेस्कोने साहित्याचे शहर म्हणून नामांकित केले.