Current Affairs 2nd July 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. आरोग्य सेतू 2.0 आणि अनेक नवीन डिजिटल आरोग्य उपक्रमांचे उद्घाटन कोणत्या केंद्रीय मंत्र्यांनी केले?
A) अमित शाह
B) जे. पी. नड्डा
C) अश्विनी वैष्णव
D) नितीन गडकरी
Answer: B) जे. पी. नड्डा
स्पष्टीकरण: केंद्रीय आरोग्य मंत्री जे. पी. नड्डा यांनी आरोग्य सेतू 2.0 आणि अनेक डिजिटल आरोग्य उपक्रमांचे उद्घाटन करून भारताची डिजिटल आरोग्य पायाभूत सुविधा अधिक मजबूत केली.
2. आरोग्य सेतू 2.0 कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित आहे?
A) कृषी
B) शिक्षण
C) आरोग्य
D) संरक्षण
Answer: C) आरोग्य
स्पष्टीकरण: आरोग्य सेतू 2.0 हा भारताच्या डिजिटल आरोग्य परिसंस्थेचा महत्त्वाचा भाग असून आरोग्य सेवा अधिक प्रभावी आणि सुलभ करण्यासाठी तयार करण्यात आला आहे.
3. FCRA 2.0 पोर्टल आणि e-OCI इकोसिस्टम कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केले?
A) अर्थ मंत्रालय
B) गृह मंत्रालय
C) परराष्ट्र मंत्रालय
D) इलेक्ट्रॉनिक्स व माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय
Answer: B) गृह मंत्रालय
स्पष्टीकरण: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी FCRA 2.0 पोर्टल आणि e-OCI इकोसिस्टम सुरू करून डिजिटल प्रशासन आणि नागरिक सेवा अधिक सक्षम केल्या.
4. FCRA 2.0 पोर्टल मुख्यतः कशाशी संबंधित आहे?
A) GST संकलन
B) परदेशी देणगी नियमन (Foreign Contribution Regulation)
C) आयकर विवरणपत्र
D) पासपोर्ट सेवा
Answer: B) परदेशी देणगी नियमन (Foreign Contribution Regulation)
स्पष्टीकरण: हे पोर्टल Foreign Contribution (Regulation) Act (FCRA) अंतर्गत अनुपालन आणि देखरेख सुलभ करते.
5. CBDT चे अध्यक्ष म्हणून आणखी सहा महिन्यांसाठी पुन्हा नियुक्ती कोणाची करण्यात आली?
A) रवी अग्रवाल
B) तुहिन कांता पांडे
C) संजय मल्होत्रा
D) राजीव कुमार
Answer: A) रवी अग्रवाल
स्पष्टीकरण: मंत्रिमंडळाच्या नियुक्ती समितीने रवी अग्रवाल यांचा कार्यकाळ डिसेंबर 2026 पर्यंत वाढवला.
6. CBDT कोणत्या मंत्रालयाच्या अंतर्गत कार्य करते?
A) वाणिज्य मंत्रालय
B) कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्रालय
C) अर्थ मंत्रालय
D) गृह मंत्रालय
Answer: C) अर्थ मंत्रालय
स्पष्टीकरण: केंद्रीय प्रत्यक्ष कर मंडळ (CBDT) हे अर्थ मंत्रालयाच्या अधीन प्रत्यक्ष कर प्रशासनाची सर्वोच्च संस्था आहे.
7. भारतातील पहिले Satellite Landing System (SLS) चाचणी कोणत्या स्वदेशी नेव्हिगेशन प्रणालीचा वापर करून करण्यात आली?
A) NAVIC
B) GAGAN
C) IRNSS
D) GSAT
Answer: B) GAGAN
स्पष्टीकरण: DGCA ने स्वदेशी GAGAN प्रणालीचा वापर करून उपग्रह-आधारित लँडिंगची यशस्वी चाचणी केली.
8. पहिली SLS चाचणी कोणत्या विमानावर करण्यात आली?
A) Boeing 777
B) Airbus A350
C) Boeing 737 MAX
D) Airbus A320
Answer: D) Airbus A320
स्पष्टीकरण: ही चाचणी IndiGo च्या Airbus A320 विमानावर यशस्वीरीत्या करण्यात आली.
9. Satellite Landing System ची चाचणी कोणत्या विमानतळावर झाली?
A) जयपूर विमानतळ
B) महाराणा प्रताप विमानतळ, उदयपूर
C) दिल्ली विमानतळ
D) अहमदाबाद विमानतळ
Answer: B) महाराणा प्रताप विमानतळ, उदयपूर
स्पष्टीकरण: भारतातील पहिली व्यावसायिक SLS चाचणी उदयपूर विमानतळावर यशस्वी झाली.
10. भारतात राष्ट्रीय डॉक्टर्स डे कधी साजरा केला जातो?
A) 30 जून
B) 1 जुलै
C) 2 जुलै
D) 5 जुलै
Answer: B) 1 जुलै
स्पष्टीकरण: भारतात 1 जुलै रोजी डॉ. बिधान चंद्र रॉय यांच्या स्मरणार्थ राष्ट्रीय डॉक्टर्स डे साजरा केला जातो.
11. राष्ट्रीय डॉक्टर्स डे कोणाच्या जयंती आणि पुण्यतिथीनिमित्त साजरा केला जातो?
A) डॉ. बी. सी. रॉय
B) डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम
C) डॉ. एम. एस. स्वामीनाथन
D) डॉ. विक्रम साराभाई
Answer: A) डॉ. बी. सी. रॉय
स्पष्टीकरण: हा दिवस भारतरत्न डॉ. बिधान चंद्र रॉय यांच्या योगदानाचा गौरव करण्यासाठी साजरा केला जातो.
12. राष्ट्रीय डॉक्टर्स डे 2026 ची थीम काय होती?
A) Doctors for All
B) Healthy India
C) Behind the Mask: Who Heals the Healers?
D) Care Beyond Cure
Answer: C) Behind the Mask: Who Heals the Healers?
स्पष्टीकरण: या वर्षाची थीम डॉक्टरांच्या मानसिक आरोग्य आणि त्यांच्या कल्याणावर आधारित होती.
13. राष्ट्रीय चार्टर्ड अकाउंटंट्स डे दरवर्षी कधी साजरा केला जातो?
A) 30 जून
B) 1 जुलै
C) 2 जुलै
D) 5 जुलै
Answer: B) 1 जुलै
स्पष्टीकरण: हा दिवस इन्स्टिट्यूट ऑफ चार्टर्ड अकाउंटंट्स ऑफ इंडिया (ICAI) च्या स्थापनेच्या स्मरणार्थ साजरा केला जातो.
14. ICAI ची स्थापना कोणत्या वर्षी झाली?
A) 1947
B) 1948
C) 1949
D) 1950
Answer: C) 1949
स्पष्टीकरण: ICAI ची स्थापना चार्टर्ड अकाउंटंट्स अधिनियम, 1949 अंतर्गत करण्यात आली.
15. जागतिक क्रीडा पत्रकार दिन (World Sports Journalists Day) कधी साजरा केला जातो?
A) 30 जून
B) 1 जुलै
C) 3 जुलै
D) 2 जुलै
Answer: D) 2 जुलै
स्पष्टीकरण: जगभरातील क्रीडा पत्रकारांच्या योगदानाचा सन्मान करण्यासाठी हा दिवस साजरा केला जातो.
16. आयुष्मान भारत डिजिटल मिशन अंतर्गत 2026 पर्यंत कितीपेक्षा अधिक ABHA खाती तयार करण्यात आली आहेत?
A) 20 कोटी
B) 50 कोटी
C) 90 कोटी
D) 120 कोटी
Answer: C) 90 कोटी
स्पष्टीकरण: आयुष्मान भारत डिजिटल मिशन अंतर्गत 90 कोटींपेक्षा अधिक ABHA खाती तयार करण्यात आली आहेत.
17. नवीन डिजिटल आरोग्य उपक्रमांतर्गत कोणता चॅटबॉट सुरू करण्यात आला?
A) Ayushman AI
B) Ayushman Sarathi WhatsApp Chatbot
C) Bharat Health Bot
D) Aarogya Assistant
Answer: B) Ayushman Sarathi WhatsApp Chatbot
स्पष्टीकरण: नागरिकांना डिजिटल आरोग्य सेवा सहज उपलब्ध करून देण्यासाठी हा WhatsApp चॅटबॉट सुरू करण्यात आला.
18. भारताच्या डिजिटल आरोग्य पायाभूत सुविधांना बळकट करणारे मिशन कोणते आहे?
A) Digital India Mission
B) आयुष्मान भारत डिजिटल मिशन (ABDM)
C) प्रधानमंत्री जन आरोग्य मिशन
D) राष्ट्रीय आरोग्य अभियान
Answer: B) आयुष्मान भारत डिजिटल मिशन (ABDM)
स्पष्टीकरण: ABDM देशभरात डिजिटल आरोग्य नोंदी आणि आरोग्य सेवांचे एकत्रीकरण करत आहे.
19. भारतातील पहिले व्यावसायिक Satellite Landing System चे यशस्वी प्रात्यक्षिक कोणत्या संस्थेने केले?
A) DGCA
B) ISRO
C) DRDO
D) AAI
Answer: A) DGCA
स्पष्टीकरण: नागरी विमान वाहतूक महासंचालनालय (DGCA) ने या प्रणालीचे यशस्वी प्रात्यक्षिक केले.
20. GAGAN प्रणालीचा संयुक्त विकास कोणत्या संस्थांनी केला आहे?
A) ISRO आणि DRDO
B) ISRO आणि HAL
C) AAI आणि DGCA
D) ISRO आणि AAI
Answer: D) ISRO आणि AAI
स्पष्टीकरण: GAGAN ही भारताची Satellite-Based Augmentation System (SBAS) असून ती ISRO आणि भारतीय विमानतळ प्राधिकरण (AAI) यांनी संयुक्तपणे विकसित केली आहे.
21. 2 जुलै 2026 रोजी भारतीय शेअर बाजार सकारात्मक उघडण्याचे प्रमुख कारण काय होते?
A) सोन्याच्या किंमती वाढल्या
B) कच्च्या तेलाच्या किंमती कमी झाल्या
C) रुपयाचे मोठे अवमूल्यन झाले
D) GST दर कमी झाले
Answer: B) कच्च्या तेलाच्या किंमती कमी झाल्या
स्पष्टीकरण: कच्च्या तेलाच्या किंमतीत झालेल्या घसरणीमुळे भारतीय शेअर बाजाराला सकारात्मक आधार मिळाला.
22. भारतभरातील मुसळधार पावसाबाबत दररोज हवामानाचा इशारा कोणती संस्था देते?
A) ISRO
B) IMD
C) NDMA
D) NDRF
Answer: B) IMD
स्पष्टीकरण: भारतीय हवामान विभाग (IMD) हवामानाचा अंदाज आणि पावसासंबंधी इशारे जारी करतो.
23. 2 जुलै 2026 रोजी कोणत्या भारतीय शहरासाठी ऑरेंज अलर्ट जारी करण्यात आला होता?
A) चेन्नई
B) बेंगळुरू
C) मुंबई
D) जयपूर
Answer: C) मुंबई
स्पष्टीकरण: नैऋत्य मान्सून सक्रिय झाल्यामुळे मुंबईसाठी IMD ने ऑरेंज अलर्ट जारी केला.
24. 2 जुलै 2026 रोजी कोणता प्रमुख क्रीडा स्पर्धेचा नॉकआउट टप्पा सुरू होता?
A) FIFA विश्वचषक 2026
B) ICC चॅम्पियन्स ट्रॉफी
C) UEFA Nations League
D) AFC आशियाई चषक
Answer: A) FIFA विश्वचषक 2026
स्पष्टीकरण: FIFA विश्वचषक 2026 मधील राउंड ऑफ 32 चे नॉकआउट सामने 2 जुलै 2026 रोजी खेळले जात होते.
25. FCRA 2.0 पोर्टल आणि e-OCI इकोसिस्टम कोणत्या तत्त्वावर सुरू करण्यात आले?
A) Digital India First
B) One Nation, One Portal
C) Minimum Government, Maximum Governance
D) Ease of Living for All
Answer: C) Minimum Government, Maximum Governance
स्पष्टीकरण: या डिजिटल सेवांचा उद्देश "किमान सरकार, कमाल सुशासन (Minimum Government, Maximum Governance)" या तत्त्वानुसार प्रशासन अधिक सुलभ, पारदर्शक आणि कार्यक्षम बनवणे हा आहे.