Current Affairs in Gujarati 10th October 2026 : Current GK
On 10 Oct 2026
Current Affairs 5th August 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. प्रधानमंत्री विकसित भारत रोजगार योजना (PM-VBRY) ने ऑगस्ट 2026 मध्ये अंमलबजावणीचे एक वर्ष पूर्ण केले. त्याअंतर्गत अंदाजे किती प्रथमच कर्मचारी औपचारिक कामगार दलात सामील झाले?
A) 50 लाख
B) 72 लाख
C) 90 लाख
D) 1 कोटी
Answer: B) 72 लाख
स्पष्टीकरण: PM-VBRY (ऑगस्ट 2025 ते जुलै 2027 या कालावधीत कामगार व रोजगार मंत्रालयाद्वारे EPFO मार्फत अंमलात आणली गेली, सुमारे ₹99,446 कोटींच्या तरतुदीसह) पहिल्या वर्षात 72 लाखांहून अधिक प्रथमच कामगारांना औपचारिक केले.
2. ऑगस्ट 2026 मध्ये अरुणाचल प्रदेशातील कोणत्या तलावाचे भारताचे 101 वे रामसर स्थळ म्हणून पदनाम करण्यात आले?
A) त्सोमगो तलाव
B) ग्लॉ तलाव
C) पांगोंग तलाव
D) डल तलाव
Answer: B) ग्लॉ तलाव
स्पष्टीकरण: तावांग जिल्ह्यातील (कामलंग टायगर रिझर्व्हमध्ये) ग्लॉ तलाव भारताचे 101 वे रामसर स्थळ आणि अरुणाचल प्रदेशाचे पहिले रामसर स्थळ ठरले. हा समृद्ध जैवविविधतेला आधार देणारा गोड्या पाण्याचा तलाव आहे.
3. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ऑगस्ट 2026 मध्ये व्यसनविरोधी तरुणांना एकत्रित करण्यासाठी 100 आठवड्यांची मोहीम सुरू केली. तिचे नाव काय आहे?
A) नशा मुक्त भारत अभियान 2.0
B) नशा मुक्त युवा फॉर विकसित भारत संकल्प अभियान
C) युवा नशा मुक्ती मिशन
D) ड्रग-फ्री इंडिया अभियान
Answer: B) नशा मुक्त युवा फॉर विकसित भारत संकल्प अभियान
स्पष्टीकरण: ही मोहीम 100 आठवड्यांसाठी प्रत्येक रविवारी चालते आणि कला, संस्कृती, क्रीडा व ध्यानधारणा यांसारख्या उपक्रमांचा समावेश करते. विद्यमान नशा मुक्त भारत अभियानावर आधारित आहे.
4. पोस्ट विभागाने ऑगस्ट 2026 मध्ये कोणत्या पद्मविभूषण पुरस्कार विजेत्याच्या जन्मशताब्दीनिमित्त स्मारक पोस्टेज स्टॅम्प जारी केला?
A) एम.एफ. हुसेन
B) सतीश गुजराल
C) तय्यब मेहता
D) एस.एच. रझा
Answer: B) सतीश गुजराल
स्पष्टीकरण: ₹5 चा स्टॅम्प बहुआयामी कलाकार सतीश गुजराल (चित्रकार, शिल्पकार, वास्तुविशारद) यांचा सन्मान करतो. तो केंद्रीय संचार मंत्र्यांनी जारी केला.
5. भारतीय वायुसेनेने ऑगस्ट 2026 मध्ये काउंटर-ड्रोन क्षमता वाढवण्यासाठी कोणत्या स्थानी एक्सरसाइज रोटर क्लॅप-III आयोजित केली?
A) पोखरण फील्ड फायरिंग रेंज, राजस्थान
B) थार वाळवंट, राजस्थान
C) लेह, लडाख
D) अंबाला, हरियाणा
Answer: A) पोखरण फील्ड फायरिंग रेंज, राजस्थान
स्पष्टीकरण: काउंटर-UAS व्यायामाची तिसरी आवृत्ती AH-64 अपाचे, प्रचंड, चिनूक इत्यादी हेलिकॉप्टरांसह थेट फायरिंग आणि काउंटर-ड्रोन ऑपरेशन्ससाठी होती.
6. भारत इलेक्ट्रॉनिक्स लिमिटेड (BEL) ने ऑगस्ट 2026 मध्ये संरक्षण क्षेत्रासाठी GIS आणि GeoAI सोल्यूशन्ससाठी कोणत्या कंपनीसोबत सामंजस्य करार (MoU) केला?
A) गूगल इंडिया
B) एसरी इंडिया
C) मायक्रोसॉफ्ट इंडिया
D) IBM इंडिया
Answer: B) एसरी इंडिया
स्पष्टीकरण: भागीदारी Geographic Information System, Location Intelligence आणि Geospatial AI सोल्यूशन्सवर केंद्रित आहे. इंडो ArcGIS प्लॅटफॉर्म वापरून संरक्षण आधुनिकीकरणाला पाठबळ देण्यासाठी.
7. येल विद्यापीठाने जारी केलेल्या पर्यावरण कामगिरी निर्देशांक (EPI) 2026 मध्ये कोणता देश पहिल्या क्रमांकावर होता?
A) फिनलंड
B) एस्टोनिया
C) लक्झेंबर्ग
D) नेदरलँड्स
Answer: B) एस्टोनिया
स्पष्टीकरण: एस्टोनिया 74.79 गुणांसह अव्वल राहिला, त्यानंतर लक्झेंबर्ग आणि युके. भारत 177 पैकी 176 व्या क्रमांकावर (22.46 गुण) होता.
8. पर्यावरण कामगिरी निर्देशांक 2026 मध्ये भारताचा क्रम कोणता होता?
A) 150 वा
B) 165 वा
C) 176 वा
D) 177 वा
Answer: C) 176 वा
स्पष्टीकरण: भारत दुसऱ्या सर्वात खालच्या क्रमांकावर (22.46 गुण) होता. हवामान बदलात काही सुधारणा दिसली, परंतु हवा गुणवत्ता आणि जैवविविधतेत खराब कामगिरी होती.
9. पॅसिफिक बेट राष्ट्र नाउरुने ऑगस्ट 2026 मध्ये अधिकृतपणे आपले नाव बदलले:
A) रिपब्लिक ऑफ नाउरु आयलंड्स
B) रिपब्लिक ऑफ नाओरो
C) इंडिपेंडंट स्टेट ऑफ नाउरु
D) फेडरेटेड स्टेट्स ऑफ नाउरु
Answer: B) रिपब्लिक ऑफ नाओरो
स्पष्टीकरण: हे बदल त्याच्या पारंपरिक आदिवासी नाव आणि सांस्कृतिक वारसा प्रतिबिंबित करते. देशाचा कोड NRU वरून NRO मध्ये बदलणार आहे.
10. HDFC बँकेने ऑगस्ट 2026 मध्ये दोन नवीन बचत खाते प्रकार सुरू केले:
A) सीनियर मॅक्स आणि वुमन मॅक्स
B) मॅक्स फॉर सीनियर्स आणि मॅक्स फॉर हर
C) गोल्ड सीनियर आणि हर प्रिव्हिलेज
D) प्रिव्हिलेज सीनियर आणि मॅक्स वुमन
Answer: B) मॅक्स फॉर सीनियर्स आणि मॅक्स फॉर हर
स्पष्टीकरण: यात सायबर संरक्षण, ऑटो-स्वीप सुविधा, उच्च अपघाती मृत्यू कव्हर आणि ज्येष्ठ नागरिक व महिलांसाठी इतर सवलतींचा समावेश आहे.
11. ऑगस्ट 2026 च्या सुरुवातीला येमेनच्या किनार्‍याजवळ रेड सीमध्ये भारतीय झेंड्याच्या व्यापारी जहाजावर हल्ला झाला. क्रूसाठी काय परिणाम झाला?
A) सर्व क्रू सदस्य बेपत्ता
B) सर्व भारतीय बचावले
C) अनेक मृत्यूची नोंद
D) जहाज पकडले
Answer: B) सर्व भारतीय बचावले
स्पष्टीकरण: जहाज (काही अहवालांत MSV फैझे नूरे ओलिया म्हणून नोंदवले) प्रक्षेपणाघाताने बाधित झाले.
12. DMK नेते उधयनिधी स्टॅलिन यांना ऑगस्ट 2026 च्या सुरुवातीला कोणत्या विधानांशी संबंधित प्रकरणात अटक करून नंतर सोडण्यात आले?
A) शेतकरी आंदोलन
B) अभिनेत्री त्रिशा विधान वाद
C) NEET पेपर लीक
D) मंदिर देणगी मुद्दा
Answer: B) अभिनेत्री त्रिशा विधान वाद
स्पष्टीकरण: स्त्रियांबाबत अपमानजनक विधानांच्या तक्रारीवर अटक, स्टेशन बेलवर सोडण्यात आले. त्यांनी स्त्रियांचा अपमान करण्याचा हेतू नसल्याचे सांगितले.
13. विदेश मंत्रालयाने सांगितले की भारत सरकारचा बांगलादेशच्या पदच्युत पंतप्रधान शेख हसीना यांच्या सुमारे 5 ऑगस्ट 2026 च्या पत्रकार परिषदेशी काही संबंध नाही. ती कुठे होणार होती?
A) भारतीय संसद
B) फॉरेन कॉरस्पॉन्डंट्स क्लब (FCC)
C) राष्ट्रपती भवन
D) बांगलादेश हाय कमिशन
Answer: B) फॉरेन कॉरस्पॉन्डंट्स क्लब (FCC)
स्पष्टीकरण: MEA प्रवक्त्याने स्पष्ट केले की ती खासगी मीडिया संस्थेने आयोजित केली होती.
14. महाराष्ट्राने शाळांमध्ये आणि आसपास High Fat, Salt and Sugar (HFSS) पदार्थ बंदीचा आदेश जारी केला. त्रिज्या किती?
A) 100 मीटर
B) 50 मीटर
C) 200 मीटर
D) 25 मीटर
Answer: B) 50 मीटर
स्पष्टीकरण: राज्यव्यापी आदेश सुरक्षित, संतुलित आहार प्रोत्साहित करण्यासाठी, बालपणातील लठ्ठपणा रोखण्यासाठी आणि सर्व शाळा मंडळांना लागू आहे.
15. फुकेत ते दिल्लीच्या एअर इंडिया फ्लाइटमध्ये ऑगस्ट 2026 च्या सुरुवातीला तीव्र अशांतता अनुभवली गेली. परिणाम:
A) क्रॅश लँडिंग
B) अनेक प्रवासी आणि क्रू जखमी
C) पूर्णपणे दुसऱ्या देशात वळवले
D) कोणतीही जखम नाही
Answer: B) अनेक प्रवासी आणि क्रू जखमी
स्पष्टीकरण: विमानाने अचानक उंची गमावली (सुमारे 300 फूट). DGCA चौकशी करत आहे; सुमारे 13 प्रवासी आणि 4 क्रू जखमी झाले.
16. पश्चिम बंगाल मंत्रिमंडळाने उच्च न्यायालयाच्या आदेशानंतर सीमा कुंपणासाठी कोणत्या दलाकडे जमीन (सुमारे 31.9 एकर) हस्तांतरित करण्यास मंजुरी दिली?
A) CRPF
B) BSF
C) ITBP
D) SSB
Answer: B) BSF
स्पष्टीकरण: नऊ ठिकाणी (आणि अतिरिक्त बॉर्डर आउटपोस्टसाठी जमीन) हस्तांतरण कोलकाता उच्च न्यायालयाच्या निर्देशानुसार कुंपण सुलभ करण्यासाठी झाले.
17. भारताच्या अन्न सुरक्षा नियामक FSSAI ने ऑगस्ट 2026 च्या सुरुवातीला कोणत्या कंपनीला काही उत्पादनांवर (मध, तूप इ.) “100% नैसर्गिक” लेबल वापरण्यास बंदी घातली?
A) पतंजली
B) डाबर
C) हिमालया
D) अमूल
Answer: B) डाबर
स्पष्टीकरण: FSSAI ने संबंधित जाहिरात आणि दावा नियमांतर्गत दिशाभूल करणाऱ्या “100%” दाव्यांविरुद्ध प्रतिबंधात्मक आदेश जारी केला.
18. भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (सुमारे 5 ऑगस्ट 2026) रेपो दर अपरिवर्तित ठेवला:
A) 5.00%
B) 5.25%
C) 5.50%
D) 6.00%
Answer: B) 5.25%
स्पष्टीकरण: मौद्रिक धोरण समितीने एकमताने दर आणि तटस्थ भूमिका कायम ठेवली. वाढ लवचिक आहे; अन्न आणि इंधनामुळे महागाई तात्पुरती वाढण्याची अपेक्षा.
19. IMD ने 5 ऑगस्ट 2026 रोजी कोणत्या राज्यांसाठी अतिवृष्टीसाठी रेड अलर्ट जारी केला?
A) राजस्थान आणि गुजरात
B) आसाम आणि मेघालय
C) फक्त तामिळनाडू आणि केरळ
D) पंजाब आणि हरियाणा
Answer: B) आसाम आणि मेघालय
स्पष्टीकरण: रेड अलर्टमध्ये काही अंदाजानुसार केरळ जिल्ह्यांचाही समावेश होता. मान्सून तीव्र होत असताना पूर चिंता.
20. ऑगस्ट 2026 च्या अलीकडील चालू घडामोडींमध्ये अवयव प्रत्यारोपणाशी संबंधित मुख्य ठळक बाब कोणती?
A) NOTTO ने अवयव प्रत्यारोपणासाठी रिअल-टाइम पोर्टल सुरू केले
B) सर्व अवयव देणगी अनिवार्य केली
C) खासगी रुग्णालयांना प्रत्यारोपणाची बंदी
D) फक्त जिवंत दाता प्रत्यारोपणाला परवानगी
Answer: A) NOTTO ने अवयव प्रत्यारोपणासाठी रिअल-टाइम पोर्टल सुरू केले
स्पष्टीकरण: राष्ट्रीय अवयव व ऊतक प्रत्यारोपण संघटना पोर्टल राष्ट्रीय प्रतीक्षा यादी आणि आधार-लिंकड प्रतिज्ञा समर्थित करते, ज्यामुळे पारदर्शकता आणि कार्यक्षमता वाढते.
21. 2026 च्या स्वातंत्र्यदिन उत्सवासाठी हर घर तिरंगा अभियान मुख्यतः कधीपासून ते कधीपर्यंत आहे?
A) 1–7 ऑगस्ट
B) 9–17 ऑगस्ट
C) 10–15 ऑगस्ट
D) 12–18 ऑगस्ट
Answer: B) 9–17 ऑगस्ट
स्पष्टीकरण: संस्कृती मंत्रालयाने आझादी का अमृत महोत्सव अंतर्गत 80 व्या स्वातंत्र्यदिनानिमित्त आयोजित केले. राष्ट्रीय ध्वजाचा आदरपूर्वक प्रदर्शन करण्यास प्रोत्साहन.
22. अॅपलच्या भारतातील विक्रीने ऑगस्ट 2026 च्या सुरुवातीला कोणता टप्पा ओलांडला?
A) $5 अब्ज
B) $8 अब्ज
C) $10 अब्ज
D) $15 अब्ज
Answer: C) $10 अब्ज
स्पष्टीकरण: कंपनीने भारतात रिटेल उपस्थिती वाढवली. उत्पादनसाठी कर-संबंधित सवलतींसह धोरणात्मक उपायांमुळे मदत झाली.
23. पंजाब विधानसभेने केंद्राला कोणत्या अनिवार्य अंमलबजावणीचा आढावा/निलंबन करण्याचे आवाहन करणारा ठराव मंजूर केला?
A) BS-VI इंधन
B) E20 इथेनॉल-मिश्रित इंधन
C) CNG अधिदेश
D) इलेक्ट्रिक वाहन कोटा
Answer: B) E20 इथेनॉल-मिश्रित इंधन
स्पष्टीकरण: E20 इंधनाबाबतच्या सर्व चिंतांचा सर्वंकष निपटारा होईपर्यंत निलंबनाची मागणी.
24. अभिनेते प्रदीप रावत (लगान आणि गजनीतील भूमिकांसाठी ओळखले जाणारे) ऑगस्ट 2026 च्या सुरुवातीला किती वर्षांचे असताना निधन पावले?
A) 65
B) 70
C) 74
D) 80
Answer: C) 74
स्पष्टीकरण: कर्करोगाशी झुंज दिल्यानंतर त्यांचे निधन झाले. सहकलाकार आणि चित्रपट उद्योगाने श्रद्धांजली वाहिली.
25. ASSOCHAM ने ऑगस्ट 2026 मध्ये बिझनेस फ्रान्स आणि कोणत्या इतर संस्थेशी व्यापार सहकार्य वाढवण्यासाठी MoU केले?
A) US-India Business Council
B) India & Arab Countries Chamber of Commerce, Industry and Agriculture (IACCIA)
C) Japan External Trade Organization
D) ASEAN Business Council
Answer: B) India & Arab Countries Chamber of Commerce, Industry and Agriculture (IACCIA)
स्पष्टीकरण: MoU फ्रान्स आणि अरब देशांसोबत व्यापार, गुंतवणूक, तंत्रज्ञान सहकार्य आणि व्यवसाय संधी मजबूत करण्याच्या उद्देशाने आहेत.