Current Affairs 8th September 2025 : Daily GK Update in Marathi
1. 2025 मध्ये केरळमध्ये सार्वजनिक आरोग्याच्या चिंतेचा विषय म्हणून उदयास आलेला एकॅन्थअमीबा (Acanthamoeba) हा कोणत्या प्रकारचा जीव आहे?
a) मुक्त-जीवंत अमीबा
b) जिवाणू
c) विषाणू
d) बुरशी
Answer: a) मुक्त-जीवंत अमीबा
स्पष्टीकरण: केरळमध्ये एकॅन्थअमीबा त्याच्या संसर्गजन्य क्षमतेमुळे चिंतेचा विषय बनला आहे.
2. 2025 मध्ये मंजूर झालेली 1,500 कोटी रुपयांची प्रोत्साहन योजना ही महत्त्वपूर्ण खनिजांसाठी कोणत्या मिशनचा भाग आहे?
a) राष्ट्रीय संसाधन कार्यक्षमता मिशन
b) राष्ट्रीय महत्त्वपूर्ण खनिज मिशन
c) राष्ट्रीय हरित ऊर्जा मिशन
d) राष्ट्रीय खनन मिशन
Answer: b) राष्ट्रीय महत्त्वपूर्ण खनिज मिशन
स्पष्टीकरण: ही योजना महत्त्वपूर्ण खनिजांच्या शोध आणि उत्खननाला समर्थन देते.
3. 16व्या शतकातील रेशीम वस्त्र वृंदावनी वस्त्र प्रामुख्याने कोणत्या देवतेच्या बालपणीच्या कथांचे चित्रण करते?
a) भगवान राम
b) भगवान कृष्ण
c) भगवान विष्णू
d) भगवान शिव
Answer: b) भगवान कृष्ण
स्पष्टीकरण: हे वस्त्र भगवान कृष्णाच्या दैवी क्रीडांचे प्रदर्शन करते.
4. 2025 मध्ये ‘ग्रीनिंग स्टील: पाथवे टू सस्टेनेबिलिटी’ हा कार्यक्रम कोणत्या मंत्रालयाने आयोजित केला?
a) पोलाद मंत्रालय
b) विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
c) नवीन आणि नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय
d) संरक्षण मंत्रालय
Answer: a) पोलाद मंत्रालय
स्पष्टीकरण: नवी दिल्लीत आयोजित हा कार्यक्रम टिकाऊ पोलाद उत्पादनावर केंद्रित होता.
5. 2025 च्या जागतिक प्रेस स्वातंत्र्य निर्देशांकात भारताचा क्रमांक कोणता आहे?
a) 139
b) 151
c) 90
d) 104
Answer: b) 151
स्पष्टीकरण: भारत 180 देशांमध्ये 151व्या स्थानावर आहे, 2024 मधील 159 व्या स्थानापेक्षा थोडा सुधार दर्शवतो.
6. 2025 मध्ये सापडलेला ‘प्वानी मॉलिक्यूलर फॉर्म’ डास कोणत्या क्षेत्रात आढळला?
a) तटीय पूर्व आफ्रिका
b) मध्य आफ्रिका
c) मध्य आशिया
d) ऑस्ट्रेलिया
Answer: a) तटीय पूर्व आफ्रिका
स्पष्टीकरण: तांझानिया आणि केनियामध्ये सापडलेला हा डास मलेरिया नियंत्रणासाठी आव्हाने निर्माण करतो.
7. भूस्खलन-प्रेरित नैसर्गिक धरणांना संवेदनशील म्हणून ओळखली गेलेली अलकनंदा नदी ही कोणत्या नदीची उपनदी आहे?
a) यमुना
b) गंगा
c) ब्रह्मपुत्र
d) सिंधू
Answer: b) गंगा
स्पष्टीकरण: IIT रुडकीच्या अभ्यासाने अलकनंदाची संवेदनशीलता अधोरेखित केली, जी गंगेची प्रमुख उपनदी आहे.
8. 2025 मध्ये ‘ई-स्टुडंट व्हिसा’ आणि ‘ई-स्टुडंट-एक्स व्हिसा’ कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केले?
a) परराष्ट्र मंत्रालय
b) शिक्षण मंत्रालय
c) गृह मंत्रालय
d) कौशल्य विकास मंत्रालय
Answer: c) गृह मंत्रालय
स्पष्टीकरण: हे व्हिसा स्टडी इन इंडिया पोर्टलवर नोंदणीकृत आंतरराष्ट्रीय विद्यार्थ्यांना समर्थन देतात.
9. 2025 मध्ये उद्घाटन झालेले बंजारा वारसा संग्रहालय कोणत्या राज्यात आहे?
a) ओडिशा
b) महाराष्ट्र
c) कर्नाटक
d) मध्य प्रदेश
Answer: b) महाराष्ट्र
स्पष्टीकरण: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी महाराष्ट्रातील वाशिम येथे बंजारा वारशाला उजागर करण्यासाठी संग्रहालयाचे उद्घाटन केले.
10. मेघालय पाइनॅपल फेस्टिव्हल 2025 चा तिसरा संस्करण कोणत्या शहरात आयोजित झाला?
a) शिलाँग
b) नवी दिल्ली
c) चंदीगड
d) देहरादून
Answer: b) नवी दिल्ली
स्पष्टीकरण: हा उत्सव 1 ऑगस्ट 2025 रोजी दिल्ली हाट, नवी दिल्ली येथे उद्घाटित झाला.
11. 8 सप्टेंबर 2025 रोजी हाँगकाँगमधील शाळा आणि व्यवसाय कोणत्या घटनेमुळे बंद झाले?
a) भूकंप
b) उष्णकटिबंधीय वादळ तपाह
c) राजकीय निषेध
d) राष्ट्रीय सुट्टी
Answer: b) उष्णकटिबंधीय वादळ तपाह
स्पष्टीकरण: उष्णकटिबंधीय वादळ तपाह हाँगकाँगजवळून गेल्याने बंदी घालण्यात आली.
12. 2025 मध्ये भारताच्या विकासावर संशोधनाला प्रोत्साहन देण्यासाठी ‘विकसित भारत फेलोशिप’ कोणत्या संस्थेने सुरू केली?
a) नीती आयोग
b) शिक्षण मंत्रालय
c) भारतीय सामाजिक विज्ञान संशोधन परिषद
d) विद्यापीठ अनुदान आयोग
Answer: a) नीती आयोग
स्पष्टीकरण: नीती आयोगाने 2047 पर्यंत भारताला विकसित राष्ट्र बनवण्याच्या प्रवासावर संशोधनाला प्रोत्साहन देण्यासाठी ही फेलोशिप सुरू केली.
13. ‘ग्लोबल फिनटेक फेस्ट 2025’ कोणत्या शहरात आयोजित झाला?
a) मुंबई
b) बेंगलोर
c) हैदराबाद
d) नवी दिल्ली
Answer: a) मुंबई
स्पष्टीकरण: मुंबईत आयोजित या फेस्टमध्ये वित्तीय तंत्रज्ञान आणि डिजिटल पेमेंटमधील प्रगती प्रदर्शित झाली.
14. ऑगस्ट 2025 मध्ये भारताच्या मुख्य आर्थिक सल्लागारपदी कोणाची नियुक्ती झाली?
a) व्ही. अनंत नागेश्वरन
b) अरविंद सुब्रमण्यम
c) कृष्णमूर्ती सुब्रमण्यम
d) सुमन बेरी
Answer: a) व्ही. अनंत नागेश्वरन
स्पष्टीकरण: व्ही. अनंत नागेश्वरन यांची 2025 मध्ये पुन्हा मुख्य आर्थिक सल्लागार म्हणून नियुक्ती झाली.
15. मोबाइल वर्ल्ड काँग्रेस (MWC) 2025 चे आयोजन कोणत्या देशाने केले?
a) स्पेन
b) अमेरिका
c) चीन
d) भारत
Answer: a) स्पेन
स्पष्टीकरण: MWC 2025 बार्सिलोना, स्पेन येथे आयोजित झाला, जो मोबाइल आणि डिजिटल तंत्रज्ञानावर केंद्रित होता.
16. 2025 मध्ये ‘कोलंबो सुरक्षा परिषद (CSC)’ सचिवालय कोणत्या शहरात स्थापन झाले?
a) नवी दिल्ली
b) कोलंबो
c) माले
d) ढाका
Answer: b) कोलंबो
स्पष्टीकरण: प्रादेशिक सुरक्षा सहकार्य वाढवण्यासाठी कोलंबो येथे CSC सचिवालय स्थापन झाले.
17. स्वच्छ सर्वेक्षण 2024 मध्ये भारताचे सर्वात स्वच्छ शहर कोणते होते?
a) इंदूर
b) सुरत
c) भोपाळ
d) नवी मुंबई
Answer: a) इंदूर
स्पष्टीकरण: इंदूरने सलग आठव्या वर्षी भारताचे सर्वात स्वच्छ शहर म्हणून आपले स्थान कायम राखले.
18. ‘ओपन नेटवर्क फॉर डिजिटल कॉमर्स (ONDC)’ कोणत्या मंत्रालयाअंतर्गत आहे?
a) ग्राहक व्यवहार मंत्रालय
b) वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय
c) वित्त मंत्रालय
d) दळणवळण मंत्रालय
Answer: b) वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालय
स्पष्टीकरण: DPIIT ने 2022 मध्ये सुरू केलेले ONDC खुले ई-कॉमर्स नेटवर्कला प्रोत्साहन देते.
19. ‘स्वच्छ भारत मिशन-शहरी 2.0’ चे उद्दिष्ट जुने कचरा डम्प कधीपर्यंत हटवणे आहे?
a) 2026
b) 2027
c) 2028
d) 2030
Answer: a) 2026
स्पष्टीकरण: हे मिशन शहरी भागात टिकाऊ कचरा व्यवस्थापनावर लक्ष केंद्रित करते.
20. 2025 मध्ये ‘जल ही अमृत’ कार्यक्रम AMRUT 2.0 अंतर्गत कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केला?
a) जल शक्ती मंत्रालय
b) गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
c) शहरी विकास मंत्रालय
d) पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालय
Answer: b) गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
स्पष्टीकरण: हा कार्यक्रम शहरी भागात सांडपाण्याच्या पुनर्चक्रणाला प्रोत्साहन देतो.
21. 2025 मध्ये महिलांच्या सुरक्षिततेसाठी आणि सक्षमीकरणासाठी ‘मिशन शक्ती 2.0’ कोणत्या राज्याने सुरू केले?
a) उत्तर प्रदेश
b) महाराष्ट्र
c) तमिळनाडू
d) पश्चिम बंगाल
Answer: a) उत्तर प्रदेश
स्पष्टीकरण: ही योजना महिलांच्या सुरक्षितता, कौशल्य विकास आणि सक्षमीकरणावर लक्ष केंद्रित करते.
22. ‘एक्सरसाइज मलाबार 2025’ मध्ये कोणत्या देशांनी भाग घेतला?
a) भारत, अमेरिका, जपान, ऑस्ट्रेलिया
b) भारत, चीन, रशिया, जपान
c) भारत, युके, फ्रान्स, जर्मनी
d) भारत, श्रीलंका, मालदीव, बांगलादेश
Answer: a) भारत, अमेरिका, जपान, ऑस्ट्रेलिया
स्पष्टीकरण: मलाबार हा बहुपक्षीय नौदल सराव समुद्री सुरक्षेला वाढवतो.
23. 2025 मध्ये ‘राष्ट्रीय भूकंप जोखिम न्यूनीकरण मिशन’ कोणत्या मंत्रालयाने सुरू केले?
a) पृथ्वी विज्ञान मंत्रालय
b) गृह मंत्रालय
c) विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
d) पर्यावरण मंत्रालय
Answer: a) पृथ्वी विज्ञान मंत्रालय
स्पष्टीकरण: हे मिशन भूकंप तयारी आणि जोखिम न्यूनीकरण वाढवण्याचे उद्दिष्ट ठेवते.
24. 2025 मध्ये ‘जागतिक हृदय दिन’ कधी साजरा झाला?
a) 27 सप्टेंबर
b) 28 सप्टेंबर
c) 29 सप्टेंबर
d) 30 सप्टेंबर
Answer: c) 29 सप्टेंबर
स्पष्टीकरण: जागतिक हृदय दिन दरवर्षी 29 सप्टेंबर रोजी हृदय आरोग्याबद्दल जागरूकता वाढवण्यासाठी साजरा केला जातो.
25. ‘जागतिक अन्न आणि शेती अहवाल 2025’ कोणत्या संस्थेने जारी केला?
a) कृषी मंत्रालय
b) भारतीय अन्न महामंडळ
c) नीती आयोग
d) कोणीही नाही, हा FAO ने जारी केला
Answer: d) कोणीही नाही, हा FAO ने जारी केला
स्पष्टीकरण: हा अहवाल अन्न आणि कृषी संघटना (FAO) दरवर्षी प्रकाशित करते.