Current Affairs in Gujarati 25rd August 2025 : Current GK
1. તાજેતરમાં કયું રાજ્ય આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) અને બિગ ડેટા એનાલિટિક્સ-આધારિત માર્ગ સલામતી પાયલટ પ્રોજેક્ટનો અમલ કરનાર ભારતનું પ્રથમ રાજ્ય બન્યું છે?
a) હરિયાણા
b) ઉત્તર પ્રદેશ
c) ઓડિશા
d) તમિલનાડુ
Answer: b) ઉત્તર પ્રદેશ
स्पष्टीकरण: ઉત્તર પ્રદેશ સરકારે માર્ગ સલામતી સુધારવા માટે AI અને બિગ ડેટા એનાલિટિક્સનો ઉપયોગ કરીને એક પાયલટ પ્રોજેક્ટ શરૂ કર્યો છે. આ સિસ્ટમ માર્ગ પરના અકસ્માતો, હવામાન અને અન્ય ડેટાનું વિશ્લેષણ કરીને અકસ્માતોના કારણો અને 'બ્લેક સ્પોટ્સ' (અકસ્માત સંભવિત ક્ષેત્રો) ને ઓળખે છે.
2. ભારત સરકારે આગામી પેઢીના સુધારાઓને પ્રોત્સાહન આપવા માટે બે ઉચ્ચ-સંચાલિત સમૂહો (HPGs) ની રચના કરી છે. આ સમૂહોનું નેતૃત્વ કોણ કરે છે?
a) એન.કે. સિંહ
b) શક્તિકાંતા દાસ
c) રાજીવ ગાબા
d) પી.કે. મિશ્રા
Answer: c) રાજીવ ગાબા
स्पष्टीकरण: HPGs, જેની અધ્યક્ષતા નીતિ આયોગના પૂર્ણ-સમયના સભ્ય રાજીવ ગાબા કરી રહ્યા છે, તેની રચના વડાપ્રધાનના સ્વતંત્રતા દિવસના ભાષણ પછી આગામી પેઢી અને બિન-નાણાકીય ક્ષેત્રના સુધારાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માટે કરવામાં આવી હતી.
3. "સક્ષમ નિવેશક" (Saksham Niveshak) અભિયાન કઈ ભારતીય સંસ્થા દ્વારા શરૂ કરવામાં આવ્યું છે?
a) રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI)
b) ઇન્વેસ્ટર એજ્યુકેશન એન્ડ પ્રોટેક્શન ફંડ ઓથોરિટી (IEPFA)
c) સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઇન્ડિયા (SEBI)
d) નેશનલ બેંક ફોર એગ્રીકલ્ચર એન્ડ રૂરલ ડેવલપમેન્ટ (NABARD)
Answer: b) ઇન્વેસ્ટર એજ્યુકેશન એન્ડ પ્રોટેક્શન ફંડ ઓથોરિટી (IEPFA)
स्पष्टीकरण: કોર્પોરેટ બાબતોના મંત્રાલય હેઠળ કાર્ય કરતી IEPFA એ "સક્ષમ નિવેશક" અભિયાન શરૂ કર્યું છે. આ 100-દિવસીય અભિયાનનો હેતુ રોકાણકારોને તેમના બિન-દાવાવાળા ડિવિડન્ડ (unclaimed dividends) પાછા મેળવવામાં અને તેમની KYC વિગતો અપડેટ કરવામાં મદદ કરવાનો છે.
4. ભારતીય રેલવે દ્વારા સલામતી અને કાર્યક્ષમતા વધારવા માટે શરૂ કરવામાં આવેલી સ્વચાલિત ટ્રેન સુરક્ષા સિસ્ટમનું નામ શું છે?
a) RailGuard 1.0
b) Kavach 4.0
c) Suraksha 5.0
d) TrackShield 2.0
Answer: b) Kavach 4.0
स्पष्टीकरण: ભારતીય રેલવેના રિસર્ચ ડિઝાઇન અને સ્ટાન્ડર્ડ ઓર્ગેનાઇઝેશન (RDSO) દ્વારા વિકસિત, કવચ 4.0 એક ટ્રેન સુરક્ષા સિસ્ટમ છે જે ટ્રેનની ગતિને નિયંત્રિત કરીને અને માનવીય ભૂલો ઘટાડીને અકસ્માતોને ઓછો કરવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે.
5. કયા ભારતીય રાજ્યે સિંધુ નદીના સંરક્ષણ માટે 12 ઓગસ્ટને "સફાઈ આંદોલન દિવસ" તરીકે જાહેર કર્યો છે?
a) હિમાચલ પ્રદેશ
b) પંજાબ
c) જમ્મુ અને કાશ્મીર
d) લદ્દાખ
Answer: d) લદ્દાખ
स्पष्टीकरण: લદ્દાખે સિંધુ નદીની જૈવવિવિધતાના સંરક્ષણ માટે સરકાર-સમર્થિત સફાઈ ચળવળનું આયોજન કરવા 12 ઓગસ્ટને "સફાઈ આંદોલન દિવસ" તરીકે નિયુક્ત કર્યો છે.
6. ભારતીય સેનાના દાઓ ડિવિઝન એ અરુણાચલ પ્રદેશના ભાગોમાં ડિજિટલ અને મોબાઇલ કનેક્ટિવિટી વધારવા માટે કઈ કંપની સાથે સમજૂતી કરાર (MoU) પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે?
a) રિલાયન્સ જીઓ
b) વોડાફોન આઈડિયા
c) ભારત સંચાર નિગમ લિમિટેડ (BSNL)
d) ભારતી એરટેલ
Answer: d) ભારતી એરટેલ
स्पष्टीकरण: આ સમજૂતી કરાર પર દિબાંગ વેલી અને અંજાઓ જિલ્લાના દૂરના સરહદી વિસ્તારોમાં સેલ્યુલર નેટવર્ક કવરેજ સુધારવા માટે હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા, જે વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ સરહદી પ્રદેશો છે.
7. કયા ભારતીય બેંકે તાજેતરમાં "SIB Gold Xpress" નામનું નવું ગોલ્ડ લોન ઉત્પાદન શરૂ કર્યું છે?
a) ફેડરલ બેંક
b) સાઉથ ઇન્ડિયન બેંક (SIB)
c) HDFC બેંક
d) એક્સિસ બેંક
Answer: b) સાઉથ ઇન્ડિયન બેંક (SIB)
स्पष्टीकरण: SIB Gold Xpress એ સાઉથ ઇન્ડિયન બેંક દ્વારા ગ્રાહકોને ₹25,000 થી ₹25 લાખ સુધીની લોનની રકમ સાથે, ક્રેડિટની ઝડપી અને અનુકૂળ ઍક્સેસ પ્રદાન કરવા માટે ડિઝાઇન કરાયેલ એક ગોલ્ડ લોન ઉત્પાદન છે.
8. ટપાલ વિભાગે 25 ઓગસ્ટ 2025 થી કયા દેશ માટે મોટાભાગની આંતરરાષ્ટ્રીય ટપાલ સેવાઓ અસ્થાયી રૂપે સ્થગિત કરી છે?
a) યુનાઇટેડ કિંગડમ
b) યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ
c) ચીન
d) કેનેડા
Answer: b) યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ
स्पष्टीकरण: આ નિર્ણય નવા યુએસ એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડરના જવાબમાં લેવામાં આવ્યો હતો જે ઓછી કિંમતના માલસામાન માટેની ડ્યુટી-ફ્રી મુક્તિ પાછી ખેંચે છે, જેનાથી આંતરરાષ્ટ્રીય ટપાલ શિપમેન્ટ માટે નવી જટિલતાઓ ઊભી થાય છે.
9. તાજેતરમાં કઈ રાજ્ય સરકારે ગાય સંરક્ષણ અને ગ્રામીણ વિકાસ પર કેન્દ્રિત મોડેલ ગામો વિકસાવવા માટે "બૃંદાવન ગ્રામ યોજના" શરૂ કરી છે?
a) ઉત્તર પ્રદેશ
b) મધ્ય પ્રદેશ
c) ગુજરાત
d) હરિયાણા
Answer: b) મધ્ય પ્રદેશ
स्पष्टीकरण: મધ્ય પ્રદેશ સરકારની આ યોજનાનો હેતુ રાજ્યના 313 બ્લોકમાંથી એક ગ્રામ પંચાયતની પસંદગી કરવાનો છે, જેનું નામ "બૃંદાવન ગ્રામ" રાખવામાં આવશે, જ્યાં ગાયના કલ્યાણને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ગૌશાળા (ગાયનું આશ્રયસ્થાન) સ્થાપિત કરવામાં આવશે.
10. તાજેતરમાં વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઈઝેશન (WHO) દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત "કેન્સર મુક્ત કન્નપુરમ" કાર્યક્રમ કયા ભારતીય રાજ્યમાં શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો?
a) કેરળ
b) કર્ણાટક
c) આંધ્ર પ્રદેશ
d) તમિલનાડુ
Answer: a) કેરળ
स्पष्टीकरण: WHO એ "કેન્સર મુક્ત કન્નપુરમ" કાર્યક્રમને માન્યતા આપી છે, જે કેન્સર જાગૃતિ અને નિવારણ પર કેન્દ્રિત એક સમુદાય-સંચાલિત પહેલ છે, જે કન્નપુરમ, કેરળમાં શરૂ કરવામાં આવી હતી.
11. તાજેતરમાં કયા દેશે ઓમાનના અખાતમાં "સસ્ટેનેબલ પાવર 1404" મિસાઈલ ડ્રિલ યોજી હતી?
a) સાઉદી અરેબિયા
b) ઈરાન
c) કતાર
d) સંયુક્ત આરબ અમીરાત
Answer: b) ઈરાન
स्पष्टीकरण: ઈરાને તેની નૌકાદળ અને મિસાઈલ ક્ષમતાઓ દર્શાવવા માટે વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ જળમાર્ગમાં આ લશ્કરી કવાયત હાથ ધરી હતી.
12. હેપ્ટાપ્લ્યુરમ અસામિકમ (Heptapleurum assamicum) નામની નવી વનસ્પતિ પ્રજાતિ તાજેતરમાં કયા ભારતીય રાજ્યમાં મળી આવી હતી?
a) અરુણાચલ પ્રદેશ
b) અસમ
c) નાગાલેન્ડ
d) ત્રિપુરા
Answer: b) અસમ
स्पष्टीकरण: વૈજ્ઞાનિકોએ તાજેતરમાં અસમ રાજ્યમાં આ નવી વનસ્પતિ પ્રજાતિની શોધ કરી છે, જે પ્રદેશની સમૃદ્ધ જૈવવિવિધતામાં વધારો કરે છે.
13. કઈ સંસ્થા તેની સેટેલાઇટ બ્રોડબેન્ડ પહેલ, પ્રોજેક્ટ કુઇપર (Project Kuiper) દ્વારા ઇન્ટરનેટ-ફ્રોમ-સ્પેસ નેટવર્ક બનાવી રહી છે?
a) સ્પેસએક્સ (SpaceX)
b) બ્લુ ઓરિજિન (Blue Origin)
c) એમેઝોન (Amazon)
d) ઇન-સ્પેસ (IN-SPACe)
Answer: c) એમેઝોન (Amazon)
स्पष्टीकरण: પ્રોજેક્ટ કુઇપર એમેઝોનની પહેલ છે જે દૂરસ્થ અને ઓછી સેવાવાળા વિસ્તારોમાં હાઇ-સ્પીડ ઇન્ટરનેટ પ્રદાન કરવા માટે લો અર્થ ઓર્બિટ (LEO) ઉપગ્રહોનો ઉપયોગ કરીને સેટેલાઇટ બ્રોડબેન્ડ નેટવર્ક બનાવવા માટે છે.
14. ગ્લોબલ એન્ટિબાયોટિક રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ પાર્ટનરશિપ (GARDP) કઈ સંસ્થા દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું?
a) વિશ્વ બેંક
b) વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઇઝેશન (WHO)
c) યુનાઇટેડ નેશન્સ ચિલ્ડ્રન્સ ઇમરજન્સી ફંડ (UNICEF)
d) ગ્લોબલ હેલ્થ કાઉન્સિલ
Answer: b) વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઇઝેશન (WHO)
स्पष्टीकरण: GARDP એ એક બિન-લાભકારી સંસ્થા છે જેની સ્થાપના WHO અને ડ્રગ્સ ફોર નેગલેક્ટેડ ડિસીઝ ઇનિશિયેટિવ (DNDi) દ્વારા વૈશ્વિક એન્ટિમાઇક્રોબાયલ પ્રતિકાર કટોકટીનો સામનો કરવા માટે નવા એન્ટિબાયોટિક ઉપચાર વિકસાવવા માટે કરવામાં આવી હતી.
15. એશિયા-પેસિફિક ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર બ્રોડકાસ્ટિંગ ડેવલપમેન્ટ (AIBD) જનરલ કોન્ફરન્સના પ્રમુખનું પદ હાલમાં કયા દેશ પાસે છે?
a) ચીન
b) રશિયા
c) ભારત
d) ઓસ્ટ્રેલિયા
Answer: c) ભારત
स्पष्टीकरण: ભારતે 2022 થી AIBD જનરલ કોન્ફરન્સની અધ્યક્ષતા સંભાળી છે, જે પદ ઓગસ્ટ 2025 માં સમાપ્ત થવાનું છે.
16. નાસાના જેમ્સ વેબ સ્પેસ ટેલિસ્કોપે તાજેતરમાં યુરેનસના 29મા ચંદ્રની શોધ કરી છે. તેનું નામ શું છે?
a) S/2025 U1
b) S/2025 J1
c) S/2023 U3
d) S/2024 U2
Answer: a) S/2025 U1
स्पष्टीकरण: નવા ચંદ્ર, જેનું અસ્થાયી રૂપે નામ S/2025 U1 છે, તેની શોધ જેમ્સ વેબ સ્પેસ ટેલિસ્કોપ દ્વારા કરવામાં આવી હતી અને તે યુરેનસની પરિક્રમા કરતો 29મો પુષ્ટિ થયેલો ચંદ્ર છે.
17. રશિયાએ કયા દેશ પર તેના પશ્ચિમી કુર્સ્ક પ્રદેશમાં પરમાણુ ઉર્જા પ્લાન્ટમાં આગ લગાવવા માટે ડ્રોન હુમલો શરૂ કરવાનો આરોપ મૂક્યો છે?
a) બેલારુસ
b) યુક્રેન
c) જ્યોર્જિયા
d) પોલેન્ડ
Answer: b) યુક્રેન
स्पष्टीकरण: યુક્રેન પોતાનો સ્વતંત્રતા દિવસ ઉજવી રહ્યો હતો ત્યારે રશિયાએ યુક્રેન પર પરમાણુ ઉર્જા પ્લાન્ટ પર ડ્રોન હુમલાનો આરોપ મૂક્યો છે.
18. ટપાલ વિભાગ (DoP) એ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ વિતરણ માટે કઈ સંસ્થા સાથે MoU પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે?
a) એસોસિયેશન ઓફ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ ઇન ઇન્ડિયા (AMFI)
b) સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઇન્ડિયા (SEBI)
c) નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા (NPCI)
d) રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI)
Answer: a) એસોસિયેશન ઓફ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ ઇન ઇન્ડિયા (AMFI)
स्पष्टीकरण: DoP અને AMFI વચ્ચેનો MoU ખાસ કરીને ગ્રામીણ અને અર્ધ-શહેરી વિસ્તારોમાં નાણાકીય સમાવેશને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સમગ્ર ભારતમાં મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણોને સરળ બનાવવાનો છે.
19. ઓગસ્ટ 2025 માં શરૂ થયેલ "બ્રેકિંગ બેરિયર્સ ફેલોશિપ" (Breaking Barriers Fellowship), DEPwD, નિપમેન ફાઉન્ડેશન, અને કઈ અન્ય સંસ્થાની સંયુક્ત પહેલ છે?
a) નીતિ આયોગ
b) યુએનડીપી ઇન્ડિયા (UNDP India)
c) યંગ લીડર્સ ફોર એક્ટિવ સિટીઝનશિપ (YLAC)
d) કન્ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન ઇન્ડસ્ટ્રી (CII)
Answer: c) યંગ લીડર્સ ફોર એક્ટિવ સિટીઝનશિપ (YLAC)
स्पष्टीकरण: આ ફેલોશિપ, ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એમ્પાવરમેન્ટ ઓફ પર્સન્સ વિથ ડિસેબિલિટીઝ (DEPwD), નિપમેન ફાઉન્ડેશન, અને YLAC વચ્ચેનો સહયોગ છે, જેનો હેતુ દિવ્યાંગો માટેની પહેલને સમર્થન આપવાનો છે.
20. 2025 ની U20 વર્લ્ડ રેસલિંગ ચેમ્પિયનશિપમાં મહિલાઓની 57 કિલોગ્રામ કેટેગરીમાં ભારત માટે પ્રથમ સુવર્ણચંદ્રક કયા ભારતીય કુસ્તીબાજે જીત્યો?
a) પ્રિયા મલિક
b) કાજલ
c) તપસ્યા ગહલાવત
d) સૃષ્ટિ
Answer: c) તપસ્યા ગહલાવત
स्पष्टीकरण: તપસ્યા ગહલાવતે 2025 ની U20 વર્લ્ડ રેસલિંગ ચેમ્પિયનશિપમાં તેની કેટેગરીમાં ભારતનો પ્રથમ સુવર્ણચંદ્રક જીત્યો.
21. કયા અનુભવી ભારતીય ક્રિકેટરે તાજેતરમાં ભારતીય ક્રિકેટના તમામ ફોર્મ્સમાંથી નિવૃત્તિની જાહેરાત કરી છે?
a) ચેતેશ્વર પૂજારા
b) રવિચંદ્રન અશ્વિન
c) અજિંક્ય રહાણે
d) ઇશાંત શર્મા
Answer: a) ચેતેશ્વર પૂજારા
स्पष्टीकरण: ચેતેશ્વર પૂજારા, જે ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં પોતાની લાંબી અને સફળ કારકિર્દી માટે જાણીતા છે, તેમણે નિવૃત્તિની જાહેરાત કરી છે.
22. ભારતીય નૌકાદળમાં સામેલ થનારી નવી પરમાણુ-સંચાલિત બેલિસ્ટિક મિસાઈલ સબમરીન (SSBN) નું નામ શું છે?
a) INS અરિહંત
b) INS ચક્ર
c) INS અરિધમન
d) INS કરંજ
Answer: c) INS અરિધમન
स्पष्टीकरण: INS અરિધમન ભારતની સ્વદેશી પરમાણુ-સંચાલિત બેલિસ્ટિક મિસાઈલ સબમરીનમાંથી બીજી છે, જે રાષ્ટ્રની નૌકાદળ સંરક્ષણ ક્ષમતાઓમાં એક નોંધપાત્ર પગલું છે.
23. એમ્બરગ્રીસ (Ambergris) નો પ્રાથમિક સ્ત્રોત કયું પ્રાણી છે, જેનો વેપાર ભારતમાં વન્યજીવ સંરક્ષણ અધિનિયમ, 1972 હેઠળ પ્રતિબંધિત છે?
a) બ્લુ વ્હેલ
b) સ્પર્મ વ્હેલ
c) હમ્પબેક વ્હેલ
d) કિલર વ્હેલ
Answer: b) સ્પર્મ વ્હેલ
स्पष्टीकरण: એમ્બરગ્રીસ, જેને ઘણીવાર "તરતું સોનું" (floating gold) કહેવામાં આવે છે, તે એક દુર્લભ પદાર્થ છે જે સ્પર્મ વ્હેલના પાચનતંત્રમાં ઉત્પન્ન થાય છે અને પરફ્યુમમાં તેના ઉપયોગ માટે તેની ખૂબ માંગ છે.
24. કયા દેશના દરિયાકિનારે તાજેતરમાં એક દુર્લભ, તેજસ્વી નારંગી નર્સ શાર્ક (nurse shark) મળી આવી છે?
a) કોસ્ટા રિકા
b) ઓસ્ટ્રેલિયા
c) દક્ષિણ આફ્રિકા
d) બ્રાઝિલ
Answer: a) કોસ્ટા રિકા
स्पष्टीकरण: આ વિશિષ્ટ નારંગી રંગ ઝેન્થિઝમ (xanthism) નામની દુર્લભ આનુવંશિક સ્થિતિનું પરિણામ છે, જે પ્રાણીના રંગદ્રવ્યને અસર કરે છે.
25. ભારતમાં તાજેતરમાં કયા રાજ્યને પ્રથમ 'સંપૂર્ણ ડિજિટલ સાક્ષર રાજ્ય' તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યું છે?
a) તમિલનાડુ
b) કેરળ
c) કર્ણાટક
d) આંધ્ર પ્રદેશ
Answer: b) કેરળ
स्पष्टीकरण: કેરળએ ભારતમાં પ્રથમ રાજ્ય બનવાનો માઈલસ્ટોન હાંસલ કર્યો છે જેને સંપૂર્ણપણે ડિજિટલ સાક્ષર જાહેર કરવામાં આવ્યું છે, જે તેના ઈ-ગવર્નન્સ (e-governance) પહેલમાં એક નોંધપાત્ર પગલું છે.