Current Affairs 14th October 2026 : Daily GK Update in Punjabi
On 14 Oct 2026
Current Affairs 14th October 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीने (IMF) आर्थिक वर्ष 2026-27 साठी भारताच्या GDP वाढीचा अंदाज किती टक्क्यांपर्यंत वाढवला?
A) 6.4%
B) 6.8%
C) 7%
D) 7.2%
Answer: C) 7%
स्पष्टीकरण: आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीने (IMF) ऑक्टोबर 2026 च्या जागतिक आर्थिक दृष्टिकोन अहवालात भारताच्या आर्थिक वाढीचा अंदाज वाढवून 7% केला. जुलै महिन्यात हा अंदाज 6.4% होता. देशांतर्गत मागणीतील वाढ आणि सेवा क्षेत्रातील मजबूत कामगिरी ही या वाढीची प्रमुख कारणे असल्याचे सांगण्यात आले.
2. सप्टेंबर 2026 साठी ICC चा पुरुष आणि महिला प्लेयर ऑफ द मंथ पुरस्कार कोणाला मिळाला?
A) विराट कोहली आणि स्मृती मानधना
B) शुभमन गिल आणि शेफाली वर्मा
C) रोहित शर्मा आणि हरमनप्रीत कौर
D) जसप्रीत बुमराह आणि जेमिमा रॉड्रिग्स
Answer: B) शुभमन गिल आणि शेफाली वर्मा
स्पष्टीकरण: वेस्ट इंडिजविरुद्धच्या एकदिवसीय मालिकेत उत्कृष्ट कामगिरी केल्यामुळे शुभमन गिलला पुरुष गटातील पुरस्कार मिळाला. त्याने हा पुरस्कार विक्रमी पाचव्यांदा जिंकला.
3. भारतीय राष्ट्रीय पेमेंट्स महामंडळाने (NPCI) ₹2,000 पेक्षा जास्त UPI व्यक्ती-ते-व्यापारी व्यवहारांवरील प्रस्तावित मर्चंट डिस्काउंट रेट (MDR) कधीपर्यंत पुढे ढकलला?
A) त्वरित लागू होईपर्यंत
B) दिवाळी 2026 नंतरपर्यंत
C) 1 जानेवारी 2027 पर्यंत
D) पुढील अर्थसंकल्पापर्यंत
Answer: B) दिवाळी 2026 नंतरपर्यंत
स्पष्टीकरण: व्यापाऱ्यांच्या मागण्या आणि पंतप्रधान कार्यालयाच्या (PMO) हस्तक्षेपानंतर NPCI ने हा निर्णय घेतला. त्यानुसार, ₹2,000 पेक्षा जास्त पात्र व्यक्ती-ते-व्यापारी UPI व्यवहारांवर 0.4% MDR शुल्क दिवाळी 2026 नंतरच लागू केले जाणार असल्याचे सांगण्यात आले.
4. अधिसूचित आंदोलन स्थळांच्या यादीतून जंतर-मंतरचे नाव वगळल्यानंतर तेथे प्रवेश करण्याचा प्रयत्न केल्यामुळे दिल्ली पोलिसांनी कोणत्या पक्षाच्या नेत्यांना ताब्यात घेतले?
A) आम आदमी पक्ष
B) कॉकरोच जनता पार्टी (CJP)
C) भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस
D) भारतीय जनता पक्ष
Answer: B) कॉकरोच जनता पार्टी (CJP)
स्पष्टीकरण: जंतर-मंतरला निर्धारित आंदोलन स्थळांच्या यादीतून वगळल्यानंतर सौरव दास आणि आशुतोष रांका यांच्यासह पक्षाच्या काही स्वयंसेवकांना ताब्यात घेण्यात आले. केंद्रीय गृह मंत्रालयाच्या समितीच्या शिफारशीनंतर ही कारवाई करण्यात आल्याचे सांगण्यात आले.
5. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी अलीकडील फेरबदलात किती राज्यांच्या राज्यपालांची नियुक्ती किंवा बदली केली?
A) चार
B) पाच
C) सहा
D) सात
Answer: C) सहा
स्पष्टीकरण: या फेरबदलामध्ये सहा राज्यांच्या राज्यपालांच्या नियुक्त्या किंवा बदल्यांचा समावेश होता. त्यामध्ये ओडिशासाठी ब्रज मोहन राम, कर्नाटकासाठी डॉ. सुधा यादव, उत्तराखंडासाठी डॉ. ढाल सिंह बिसेन, सिक्कीमसाठी दुष्यंत गौतम, सिक्कीमहून केरळमध्ये पाठवण्यात आलेले ओम प्रकाश माथूर आणि तमिळनाडूसाठी राजेंद्र विश्वनाथ आर्लेकर यांचा समावेश होता.
6. 2026 मध्ये आर्थिक विज्ञानासाठीचा Sveriges Riksbank पुरस्कार (अर्थशास्त्रातील नोबेल पुरस्कार) कोणाला मिळाला?
A) अभिजित बॅनर्जी आणि एस्थर डुफ्लो
B) रॉबर्ट ई. हॉल आणि मायकेल वुडफोर्ड
C) पॉल क्रुगमन आणि जोसेफ स्टिग्लिट्झ
D) डॅरॉन अ‍ॅसेमोग्लू आणि सायमन जॉन्सन
Answer: B) रॉबर्ट ई. हॉल आणि मायकेल वुडफोर्ड
स्पष्टीकरण: व्यापक आर्थिक स्थिरीकरणाच्या सूक्ष्म आर्थिक पायाभूत तत्त्वांवरील संशोधनासाठी या अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञांना सन्मानित करण्यात आल्याचे सांगण्यात आले. त्यांच्या संशोधनामुळे कुटुंबे आणि कंपन्यांचे वर्तन व्यापक आर्थिक धोरणांवर कसा परिणाम करते, हे समजून घेण्यास मदत होते.
7. हूतींच्या हल्ल्यांनंतर सौदी अरेबियाच्या विमान वाहतूक अधिकाऱ्यांनी कोणत्या प्रमुख विमानतळावरील बंदीचा कालावधी वाढवला?
A) जेद्दाह येथील किंग अब्दुलअजीज आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
B) रियाध येथील किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
C) दमाम येथील किंग फहद आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
D) मदिना येथील प्रिन्स मोहम्मद बिन अब्दुलअजीज विमानतळ
Answer: B) रियाध येथील किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
स्पष्टीकरण: सौदी अरेबियातील दुसऱ्या क्रमांकाच्या सर्वाधिक व्यस्त विमानतळाचा बंद कालावधी किमान 17 ऑक्टोबर 2026 रोजी रात्री 9 वाजेपर्यंत वाढवण्यात आल्याचे सांगण्यात आले. रियाधसह सौदी शहरांवर हूतींकडून क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले झाल्यानंतर हा निर्णय घेण्यात आल्याचे वृत्त होते.
8. केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी नवी दिल्ली येथे कोणत्या प्रादेशिक संघटनेच्या पहिल्या गृह मंत्रिस्तरीय बैठकीचे अध्यक्षस्थान भूषवले?
A) सार्क (SAARC)
B) बिम्सटेक (BIMSTEC)
C) आसियान (ASEAN)
D) शांघाय सहकार्य संघटना (SCO)
Answer: B) बिम्सटेक (BIMSTEC)
स्पष्टीकरण: या बैठकीचा मुख्य उद्देश बिम्सटेक सदस्य देशांमधील दहशतवाद, संघटित गुन्हेगारी, अमली पदार्थांची तस्करी आणि दहशतवादी वित्तपुरवठा यांविरुद्धचे सहकार्य अधिक मजबूत करणे हा होता.
9. सप्टेंबर 2026 मध्ये भारताचा किरकोळ महागाई दर (CPI) वाढून किती झाला?
A) 4.83%
B) 5.54%
C) 6.1%
D) 7.74%
Answer: B) 5.54%
स्पष्टीकरण: सांख्यिकी आणि कार्यक्रम अंमलबजावणी मंत्रालयाच्या (MoSPI) तात्पुरत्या आकडेवारीनुसार, सप्टेंबर 2026 मध्ये ग्राहक किंमत निर्देशांकावर (CPI) आधारित महागाई दर 5.54% होता. ऑगस्टमध्ये हा दर 4.83% होता.
10. कोणत्या भारतीय व्यवस्थापन संस्थेला (IIM) 2026-28 च्या PGP आणि PGP-ABM बॅचसाठी 600 पेक्षा जास्त उन्हाळी इंटर्नशिप ऑफर मिळाल्या?
A) IIM अहमदाबाद
B) IIM बेंगळुरू
C) IIM लखनौ
D) IIM कलकत्ता
Answer: C) IIM लखनौ
स्पष्टीकरण: IIM लखनौच्या 2026-28 च्या PGP आणि PGP-ABM बॅचमधील विद्यार्थ्यांना 600 पेक्षा जास्त उन्हाळी इंटर्नशिप ऑफर मिळाल्या. या इंटर्नशिपसाठी दरमहा अंदाजे ₹1.75 लाख इतके मध्यक विद्यावेतन नोंदवण्यात आले. यावरून संस्थेच्या विद्यार्थ्यांना मिळणारी मागणी दिसून येते.
11. चीनचा आक्षेप फेटाळून केंद्र सरकारने कोणत्या प्रदेशातील 28 सामरिक ठिकाणांची आणि भौगोलिक वैशिष्ट्यांची नावे प्रमाणित केली?
A) अरुणाचल प्रदेश
B) लडाख
C) सिक्कीम
D) जम्मू आणि काश्मीर
Answer: B) लडाख
स्पष्टीकरण: केंद्र सरकारने लडाखमधील 28 सामरिक ठिकाणांची आणि भौगोलिक वैशिष्ट्यांची नावे प्रमाणित केली. चीनच्या दाव्यांना उत्तर देताना परराष्ट्र मंत्रालयाने लडाख हा भारताचा अविभाज्य भाग असल्याचे स्पष्ट केले.
12. ऑक्टोबर 2026 पर्यंत पीएम गतिशक्ती राष्ट्रीय मास्टर प्लॅनच्या अंमलबजावणीची किती वर्षे पूर्ण झाली?
A) तीन वर्षे
B) चार वर्षे
C) पाच वर्षे
D) सहा वर्षे
Answer: C) पाच वर्षे
स्पष्टीकरण: पीएम गतिशक्ती राष्ट्रीय मास्टर प्लॅनची सुरुवात 2021 मध्ये करण्यात आली. या एकात्मिक पायाभूत सुविधा नियोजन उपक्रमाला 13 ऑक्टोबर 2026 रोजी पाच वर्षे पूर्ण झाली. विविध वाहतूक आणि पायाभूत सुविधा प्रकल्पांमध्ये समन्वय वाढवणे हा या योजनेचा मुख्य उद्देश आहे.
13. आंतरराष्ट्रीय बिग कॅट अलायन्सने (IBCA) आपले नवीन मुख्यालय कोठे सुरू केले?
A) मुंबई
B) नवी दिल्ली
C) बेंगळुरू
D) हैदराबाद
Answer: B) नवी दिल्ली
स्पष्टीकरण: केंद्रीय पर्यावरण मंत्री भूपेंद्र यादव यांनी नवी दिल्लीतील 55, लोदी इस्टेट येथे आंतरराष्ट्रीय बिग कॅट अलायन्सच्या नवीन मुख्यालयाचे उद्घाटन केले. या संघटनेचे उद्दिष्ट मोठ्या मांजरवर्गीय प्राण्यांच्या सात प्रजातींचे संरक्षण करणे आहे.
14. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी भारताचा विकास कोणत्या प्रकारे होतो, असे सांगितले?
A) इतर देशांच्या नुकसानीच्या किंमतीवर
B) जगासोबत आणि जगासाठी
C) केवळ संरक्षणवादी धोरणांद्वारे
D) प्रामुख्याने पाश्चात्त्य देशांना निर्यात करून
Answer: B) जगासोबत आणि जगासाठी
स्पष्टीकरण: नवी दिल्ली येथे ब्लूमबर्ग न्यू इकॉनॉमी फोरमला संबोधित करताना पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी भारत जगासोबत आणि जगाच्या हितासाठी विकास करत असल्याचे सांगितले. जागतिक आर्थिक विकासामध्ये भारताची भागीदारी महत्त्वाची असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले.
15. अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो भारत आणि उझबेकिस्तानला कोणत्या कालावधीत भेट देणार आहेत?
A) 10 ते 15 ऑक्टोबर 2026
B) 17 ते 22 ऑक्टोबर 2026
C) 25 ते 30 ऑक्टोबर 2026
D) 1 ते 5 नोव्हेंबर 2026
Answer: B) 17 ते 22 ऑक्टोबर 2026
स्पष्टीकरण: अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो यांचा भारत आणि उझबेकिस्तान दौरा 17 ते 22 ऑक्टोबर 2026 या कालावधीत नियोजित असल्याचे सांगण्यात आले. या दौऱ्यात मुंबई आणि संभाव्यतः जामनगर येथे भेटींचा समावेश असू शकतो.
16. राहुल गांधी यांच्या कोणत्या विषयावरील वक्तव्याशी संबंधित मानहानीच्या खटल्याला सर्वोच्च न्यायालयाने स्थगिती दिली?
A) राफेल लढाऊ विमान करार
B) निवडणूक रोखे
C) नोटाबंदी
D) कलम 370
Answer: A) राफेल लढाऊ विमान करार
स्पष्टीकरण: सर्वोच्च न्यायालयाने राफेल लढाऊ विमान करारासंदर्भात राहुल गांधी यांनी 2018 मध्ये केलेल्या वक्तव्याशी संबंधित फौजदारी मानहानी खटल्याच्या सुनावणीला स्थगिती दिली.
17. ऑक्टोबर 2026 च्या मध्यापर्यंत जंतर-मंतरच्या स्थितीबाबत खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे?
A) फौजदारी प्रक्रिया संहितेच्या कलम 144 अंतर्गत ते अधिकृत आंदोलन स्थळ होते.
B) अधिकृत आंदोलन स्थळांच्या यादीतून ते वगळण्यात आले आणि भारतीय नागरिक सुरक्षा संहितेच्या कलम 163 अंतर्गत आंदोलनांवर निर्बंध लागू करण्यात आले.
C) सर्व प्रकारच्या आंदोलनांसाठी ते पूर्णपणे खुले होते.
D) त्याचे ऐतिहासिक संग्रहालयात रूपांतर करण्यात आले.
Answer: B) अधिकृत आंदोलन स्थळांच्या यादीतून ते वगळण्यात आले आणि भारतीय नागरिक सुरक्षा संहितेच्या कलम 163 अंतर्गत आंदोलनांवर निर्बंध लागू करण्यात आले.
स्पष्टीकरण: केंद्रीय गृह मंत्रालयाच्या समितीच्या शिफारशीनंतर जंतर-मंतरला अधिकृत आंदोलन स्थळांच्या यादीतून वगळण्यात आल्याचे सांगण्यात आले. भारतीय नागरिक सुरक्षा संहितेच्या (BNSS) कलम 163 अंतर्गत निर्बंध लागू करण्यात आले.
18. 14 सप्टेंबर 2026 रोजी अंटार्क्टिक समुद्री बर्फाचे कमाल क्षेत्रफळ अंदाजे किती दशलक्ष चौरस किलोमीटर होते?
A) 15.2 दशलक्ष चौरस किलोमीटर
B) 17.59 दशलक्ष चौरस किलोमीटर
C) 19.8 दशलक्ष चौरस किलोमीटर
D) 21.3 दशलक्ष चौरस किलोमीटर
Answer: B) 17.59 दशलक्ष चौरस किलोमीटर
स्पष्टीकरण: 14 सप्टेंबर 2026 रोजी अंटार्क्टिक समुद्री बर्फाचे कमाल क्षेत्रफळ अंदाजे 17.59 दशलक्ष चौरस किलोमीटर नोंदवण्यात आले. उपग्रह नोंदींनुसार, हिवाळ्यातील कमाल बर्फ विस्ताराच्या बाबतीत हा तिसऱ्या सर्वात कमी स्तरांपैकी एक होता.
19. भारतीय तटरक्षक दलाच्या 17 सदस्यीय पथकाने 'तट से पर्वत' मोहिमेअंतर्गत 7,045 मीटर उंचीच्या कोणत्या शिखरावर यशस्वी चढाई केली?
A) माउंट एव्हरेस्ट
B) माउंट मुकुट
C) कांचनजंगा
D) नंदा देवी
Answer: B) माउंट मुकुट
स्पष्टीकरण: भारतीय तटरक्षक दलाच्या 17 सदस्यीय पथकाने 7 ऑक्टोबर 2026 रोजी माउंट मुकुट शिखरावर यशस्वी चढाई केली. या शिखराची उंची 7,045 मीटर आहे.
20. ऑक्टोबर 2026 मधील चीन, रशिया आणि इराणसंदर्भातील बातम्यांमध्ये उल्लेख केलेले अमेरिकेचे विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष कोण आहेत?
A) जो बायडेन
B) डोनाल्ड ट्रम्प
C) कमला हॅरिस
D) रॉन डीसँटिस
Answer: B) डोनाल्ड ट्रम्प
स्पष्टीकरण: अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी चीन किंवा रशिया इराणला मदत करत असल्याचा आपल्याला विश्वास नसल्याचे सांगितले. या दोन्ही देशांकडे गमावण्यासारखे बरेच काही असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.
21. बिम्सटेकच्या पहिल्या गृह मंत्रिस्तरीय बैठकीचा मुख्य उद्देश कोणता होता?
A) व्यापार उदारीकरण
B) दहशतवादविरोधी उपाययोजना, संघटित गुन्हेगारी आणि अमली पदार्थांची तस्करी रोखणे
C) हवामान बदलासंदर्भातील सहकार्य
D) सांस्कृतिक देवाणघेवाण
Answer: B) दहशतवादविरोधी उपाययोजना, संघटित गुन्हेगारी आणि अमली पदार्थांची तस्करी रोखणे
स्पष्टीकरण: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी सदस्य देशांना दहशतवाद, संघटित गुन्हेगारी आणि अमली पदार्थांची तस्करी यांसारख्या धोक्यांविरुद्ध एकत्रितपणे लढण्याचे आवाहन केले. दहशतवादी वित्तपुरवठा करणाऱ्या नेटवर्कवर कारवाई करण्यासाठी परस्पर सहकार्य वाढवण्यावरही त्यांनी भर दिला.
22. केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दल (सामान्य प्रशासन) अधिनियम, 2026 (CAPF Act, 2026) संदर्भात खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे?
A) सर्वोच्च न्यायालयाने हा कायदा रद्द केला.
B) हा कायदा 8 ऑक्टोबर 2026 रोजी लागू झाला असून त्याला सर्वोच्च न्यायालयात आव्हान देण्यात आले आहे.
C) हा कायदा केवळ भारतीय लष्कराला लागू होतो.
D) हा कायदा 2024 मध्ये लागू करण्यात आला.
Answer: B) हा कायदा 8 ऑक्टोबर 2026 रोजी लागू झाला असून त्याला सर्वोच्च न्यायालयात आव्हान देण्यात आले आहे.
स्पष्टीकरण: केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दल (सामान्य प्रशासन) अधिनियम, 2026 हा अधिनियम क्रमांक 9, 2026 म्हणून नमूद करण्यात आला आहे. हा कायदा 8 ऑक्टोबर 2026 रोजी लागू झाल्याचे सांगण्यात आले. या कायद्यात प्रतिनियुक्तीशी संबंधित नियमांमध्ये बदल करण्यात आले असून त्याला सर्वोच्च न्यायालयात आव्हान दिले जात आहे.
23. भारत आणि वेस्ट इंडिज यांच्यातील सुरू असलेल्या टी20 आंतरराष्ट्रीय मालिकेतील चौथा सामना 14 ऑक्टोबर 2026 रोजी कोठे नियोजित होता?
A) वानखेडे स्टेडियम, मुंबई
B) राजीव गांधी आंतरराष्ट्रीय स्टेडियम, हैदराबाद
C) ईडन गार्डन्स, कोलकाता
D) एम. चिन्नास्वामी स्टेडियम, बेंगळुरू
Answer: B) राजीव गांधी आंतरराष्ट्रीय स्टेडियम, हैदराबाद
स्पष्टीकरण: भारत आणि वेस्ट इंडिज यांच्यातील पाच सामन्यांच्या टी20 आंतरराष्ट्रीय मालिकेतील चौथा सामना 14 ऑक्टोबर 2026 रोजी हैदराबाद येथील राजीव गांधी आंतरराष्ट्रीय स्टेडियमवर भारतीय वेळेनुसार संध्याकाळी 7 वाजता नियोजित होता. या सामन्यापूर्वी भारत मालिकेत 2-1 ने आघाडीवर होता. पाचवा सामना 17 ऑक्टोबर रोजी बेंगळुरू येथे नियोजित होता.
24. वाढत्या किमतींवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी केंद्र सरकारने 13 ते 31 ऑक्टोबर 2026 या कालावधीत विक्रीसाठी किती लाख टन साखर वाटप केली?
A) 10 लाख टन
B) 12 लाख टन
C) 16 लाख टन
D) 20 लाख टन
Answer: C) 16 लाख टन
स्पष्टीकरण: साखरेच्या वाढत्या किमती आणि पुरवठ्यावरील दबाव कमी करण्यासाठी केंद्र सरकारने 13 ते 31 ऑक्टोबर 2026 या कालावधीत विक्रीसाठी 16 लाख टन साखरेचे वाटप केले. बाजारात साखरेची उपलब्धता वाढवणे आणि किमती नियंत्रणात ठेवण्यास मदत करणे हा या निर्णयाचा उद्देश होता.
25. कॅनडाच्या कवयित्री अ‍ॅन कार्सन यांना 2026 मध्ये कोणत्या नोबेल पुरस्कार श्रेणीत सन्मानित करण्यात आले?
A) शांतता
B) साहित्य
C) भौतिकशास्त्र
D) रसायनशास्त्र
Answer: B) साहित्य
स्पष्टीकरण: कॅनडाच्या कवयित्री अ‍ॅन कार्सन यांना 2026 चा साहित्यातील नोबेल पुरस्कार मिळाल्याचे सांगण्यात आले. त्या कविता, निबंध आणि अभिजात साहित्यावरील लेखनासाठी ओळखल्या जातात.