Current Affairs in Gujarati 15th October 2026 : Current GK
On 15 Oct 2026
Current Affairs 15th October 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने अलीकडेच IDBI बँकेतील एकत्रित हिस्सा Fairfax च्या एका कंपनीला विकण्यास मंजुरी दिली. या हिस्स्याची टक्केवारी आणि व्यवहाराचे मूल्य किती आहे?
A) ₹45,000 कोटींना 51%
B) ₹52,878 कोटींना 60.72%
C) ₹40,000 कोटींना 49%
D) ₹60,000 कोटींना 75%
Answer: B) ₹52,878 कोटींना 60.72%
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने IDBI बँकेतील एकूण 60.72% हिस्सा विकण्यास मंजुरी दिली. यामध्ये केंद्र सरकारचा 30.48% आणि भारतीय आयुर्विमा महामंडळाचा (LIC) 30.24% हिस्सा समाविष्ट आहे. हा व्यवहार ₹52,878 कोटींना Fairfax Financial Holdings च्या एका कंपनीला केला जाणार आहे.
2. सप्टेंबर 2026 मध्ये भारताचा घाऊक किंमत निर्देशांक (WPI) महागाई दर किती होता?
A) 9.92%
B) 11.39%
C) 8.14%
D) 7.5%
Answer: B) 11.39%
स्पष्टीकरण: वाणिज्य आणि उद्योग मंत्रालयाने जाहीर केलेल्या तात्पुरत्या आकडेवारीनुसार, सप्टेंबर 2026 मध्ये भारताचा घाऊक किंमत निर्देशांक (WPI) महागाई दर 11.39% होता.
3. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने राष्ट्रीय सामाजिक सहाय्य कार्यक्रम (NSAP) कोणत्या कालावधीपर्यंत सुरू ठेवण्यास मंजुरी दिली?
A) 2025-26 ते 2029-30
B) 2026-27 ते 2030-31
C) 2027-28 ते 2031-32
D) 2024-25 ते 2028-29
Answer: B) 2026-27 ते 2030-31
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने राष्ट्रीय सामाजिक सहाय्य कार्यक्रम (NSAP) पुढील पाच वर्षांसाठी, म्हणजे 2026-27 ते 2030-31 या कालावधीत सुरू ठेवण्यास मंजुरी दिली. यासाठी ₹53,428 कोटींची आर्थिक तरतूद करण्यात आली आहे.
4. अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबिओ ऑक्टोबर 2026 मध्ये भारतातील कोणत्या शहरांना भेट देणार आहेत?
A) नवी दिल्ली आणि हैदराबाद
B) मुंबई आणि जामनगर
C) बेंगळुरू आणि चेन्नई
D) कोलकाता आणि अहमदाबाद
Answer: B) मुंबई आणि जामनगर
स्पष्टीकरण: अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबिओ 21 ऑक्टोबर 2026 रोजी मुंबई आणि जामनगरला भेट देणार आहेत. या दौऱ्याचा उद्देश भारत आणि अमेरिका यांच्यातील ऊर्जा सहकार्य तसेच धोरणात्मक भागीदारी अधिक मजबूत करणे हा आहे.
5. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने पात्र रेल्वे कर्मचाऱ्यांसाठी किती दिवसांच्या वेतनाइतक्या उत्पादकता-संलग्न बोनसला (PLB) मंजुरी दिली?
A) 60 दिवस
B) 70 दिवस
C) 78 दिवस
D) 90 दिवस
Answer: C) 78 दिवस
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने पात्र अराजपत्रित रेल्वे कर्मचाऱ्यांसाठी 78 दिवसांच्या वेतनाइतक्या उत्पादकता-संलग्न बोनसला मंजुरी दिली. याचा लाभ सुमारे 11.4 लाख कर्मचाऱ्यांना मिळणार असल्याचे सांगण्यात आले आहे.
6. दीर्घ विलंबानंतर चीन आणि उत्तर कोरिया यांना जोडणारा कोणता पूल अलीकडेच खुला करण्यात आला?
A) यालू नदी मैत्री पूल
B) नवीन यालू नदी पूल
C) तुमेन नदी पूल
D) अम्नोक नदी पूल
Answer: B) नवीन यालू नदी पूल
स्पष्टीकरण: नवीन यालू नदी पूल हा चीनमधील डांडोंग शहर आणि उत्तर कोरियातील सिनुइजू शहर यांना जोडणारा रस्ते पूल आहे. हा केबल-स्टेड प्रकारचा पूल असून, सुमारे 12 वर्षांच्या विलंबानंतर तो खुला करण्यात आला.
7. ऑक्टोबर 2026 च्या मध्यात प्रक्षेपित अस्त्रांसारख्या वस्तूंच्या हल्ल्यानंतर दोन मालवाहू जहाजे कोणत्या सामरिकदृष्ट्या महत्त्वाच्या जलमार्गाजवळ बुडाली?
A) बाब-अल-मंदेब सामुद्रधुनी
B) मलाक्का सामुद्रधुनी
C) होर्मुझ सामुद्रधुनी
D) सुएझ कालवा
Answer: C) होर्मुझ सामुद्रधुनी
स्पष्टीकरण: उपलब्ध माहितीनुसार, सिंगापूरचा ध्वज असलेले कंटेनर जहाज GFS Pride आणि अँटिग्वा व बारबुडा यांचा ध्वज असलेले बल्क कॅरिअर Cape Dao ही जहाजे प्रक्षेपित अस्त्रांच्या हल्ल्यानंतर बुडाली.
8. सर्वोच्च न्यायालयाने भारतीय रेल्वेला ऑफलाइन तिकीट खरेदी करणाऱ्या प्रवाशांना विमा सुविधा देण्याचे निर्देश दिले. हा नियम कोणत्या तारखेपासून लागू होणार आहे?
A) 15 ऑक्टोबर 2026
B) 1 नोव्हेंबर 2026
C) 27 ऑक्टोबर 2026
D) 1 जानेवारी 2027
Answer: C) 27 ऑक्टोबर 2026
स्पष्टीकरण: दिलेल्या माहितीनुसार, सर्वोच्च न्यायालयाने ऑफलाइन रेल्वे तिकीट खरेदी करणाऱ्या प्रवाशांना विमा सुविधा देण्याचे निर्देश दिले. हा नियम 27 ऑक्टोबर 2026 पासून लागू होणार आहे.
9. सप्टेंबर 2026 मध्ये भारताचा सर्वात मोठा LNG पुरवठादार म्हणून कोणत्या देशाने अमेरिकेची जागा घेतली?
A) कतार
B) ऑस्ट्रेलिया
C) ओमान
D) रशिया
Answer: C) ओमान
स्पष्टीकरण: होर्मुझ सामुद्रधुनीतील अडथळ्यांमुळे नैसर्गिक वायूच्या पुरवठ्यावर परिणाम झाला. परिणामी, सप्टेंबर 2026 मध्ये ओमान भारताचा सर्वात मोठा द्रवरूप नैसर्गिक वायू (LNG) पुरवठादार बनला आणि त्याने अमेरिकेला मागे टाकले.
10. नवी दिल्ली येथे झालेल्या पहिल्या BIMSTEC गृह मंत्र्यांच्या बैठकीत कोणती घोषणा स्वीकारण्यात आली?
A) कोलंबो घोषणा
B) बँकॉक घोषणा
C) दिल्ली घोषणा
D) काठमांडू घोषणा
Answer: C) दिल्ली घोषणा
स्पष्टीकरण: BIMSTEC गृह मंत्र्यांची पहिली बैठक नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आली. केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या या बैठकीचा समारोप दिल्ली घोषणा स्वीकारून झाला.
11. हुथी हल्ल्यानंतर कोणत्या प्रमुख तेल कंपनीच्या मुख्यालयात मर्यादित स्वरूपाची आग लागली?
A) सौदी अरामको
B) ADNOC
C) कतार एनर्जी
D) रोसनेफ्ट
Answer: A) सौदी अरामको
स्पष्टीकरण: सौदी अरेबियाच्या ऊर्जा मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, हुथी हल्ल्यानंतर धहरान येथील अरामकोच्या मुख्यालयात मर्यादित स्वरूपाची आग लागली. या घटनेत कोणाचाही मृत्यू झाला नाही किंवा कोणी जखमी झाले नाही, अशी माहिती देण्यात आली.
12. रशियाच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र हल्ल्यामुळे युक्रेनमधील कोणत्या शहरातील वीज प्रकल्पाचे नुकसान झाले, ज्यामुळे हजारो लोकांची घरातील उष्णता पुरवण्याची सुविधा प्रभावित झाली?
A) खार्किव
B) ओडेसा
C) कीव
D) ल्विव
Answer: C) कीव
स्पष्टीकरण: रशियाच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र हल्ल्यात युक्रेनची राजधानी कीवमधील निप्रोव्स्की जिल्ह्यातील एका वीज प्रकल्पाचे नुकसान झाले. यामुळे 1,000 हून अधिक निवासी इमारतींमधील हीटिंग सुविधा प्रभावित झाली आणि वीजपुरवठ्यावरही परिणाम झाला.
13. कोणत्या आजाराचे निदान झाल्यानंतर पोप लिओ यांच्यावर शस्त्रक्रिया करण्यात आली?
A) हृदयविकार
B) फुफ्फुसांचा एडेनोकार्सिनोमा (फुफ्फुसांचा कर्करोग)
C) मूत्रपिंड निकामी होणे
D) मेंदूतील गाठ
Answer: B) फुफ्फुसांचा एडेनोकार्सिनोमा (फुफ्फुसांचा कर्करोग)
स्पष्टीकरण: दिलेल्या माहितीनुसार, पोप लिओ यांना फुफ्फुसांच्या एडेनोकार्सिनोमाचे निदान झाले होते. त्यानंतर त्यांच्या फुफ्फुसातील असामान्य वाढ काढून टाकण्यासाठी शस्त्रक्रिया करण्यात आली. त्यांची प्रकृती सामान्यपणे सुधारत असल्याचे सांगण्यात आले.
14. रेल्वे कर्मचाऱ्यांसाठी उत्पादकता-संलग्न बोनस (PLB) प्रामुख्याने कोणासाठी आहे?
A) फक्त राजपत्रित अधिकाऱ्यांसाठी
B) पात्र अराजपत्रित रेल्वे कर्मचाऱ्यांसाठी
C) कंत्राटी कर्मचाऱ्यांसाठी
D) निवृत्तीवेतनधारकांसाठी
Answer: B) पात्र अराजपत्रित रेल्वे कर्मचाऱ्यांसाठी
स्पष्टीकरण: 78 दिवसांच्या वेतनाइतका उत्पादकता-संलग्न बोनस पात्र अराजपत्रित रेल्वे कर्मचाऱ्यांना दिला जातो. त्यांच्या कामगिरीला आणि उत्पादकतेला मान्यता देणे हा या बोनसचा मुख्य उद्देश आहे.
15. ऑक्टोबर 2026 मध्ये पीएम गतिशक्ती राष्ट्रीय मास्टर प्लॅनच्या अंमलबजावणीला किती वर्षे पूर्ण झाली?
A) 3 वर्षे
B) 4 वर्षे
C) 5 वर्षे
D) 6 वर्षे
Answer: C) 5 वर्षे
स्पष्टीकरण: पीएम गतिशक्ती राष्ट्रीय मास्टर प्लॅनची सुरुवात 13 ऑक्टोबर 2021 रोजी झाली. ऑक्टोबर 2026 मध्ये या योजनेच्या अंमलबजावणीची पाच वर्षे पूर्ण झाली. विविध पायाभूत सुविधा प्रकल्पांचे नियोजन आणि अंमलबजावणी यांच्यात चांगला समन्वय साधणे हा या योजनेचा उद्देश आहे.
16. लक्षद्वीपला कोणत्या योजनेअंतर्गत भारतातील पहिले पूर्ण साक्षर केंद्रशासित प्रदेश घोषित करण्यात आले?
A) साक्षर भारत
B) उल्लास (नव भारत साक्षरता कार्यक्रम)
C) पढे भारत बढे भारत
D) राष्ट्रीय साक्षरता अभियान
Answer: B) उल्लास (नव भारत साक्षरता कार्यक्रम)
स्पष्टीकरण: उल्लास म्हणजेच Understanding of Lifelong Learning for All in Society या योजनेअंतर्गत लक्षद्वीपला 100% साक्षर घोषित करण्यात आले. ओळख पटवलेल्या सर्व प्रौढ विद्यार्थ्यांनी पायाभूत साक्षरता आणि संख्याज्ञान मूल्यमापन चाचणी (FLNAT) उत्तीर्ण केल्यानंतर ही कामगिरी साध्य झाली.
17. पॅराग्वे येथे आयोजित जागतिक स्केटिंग स्पर्धेत पुरुषांच्या 1000 मीटर स्प्रिंट प्रकारात कोणत्या भारतीय स्केटरने रौप्यपदक जिंकले?
A) आनंदकुमार वेलकुमार
B) हर्षवीर सेखों
C) गौरव सिकरी
D) रोहित शर्मा
Answer: A) आनंदकुमार वेलकुमार
स्पष्टीकरण: भारतीय स्केटर आनंदकुमार वेलकुमार याने पॅराग्वे येथे आयोजित जागतिक स्केटिंग स्पर्धेत पुरुषांच्या 1000 मीटर स्प्रिंट प्रकारात रौप्यपदक जिंकले.
18. IDBI बँकेतील हिस्सा विकल्यानंतर भारत सरकारकडे किती हिस्सा शिल्लक राहणार आहे?
A) 10%
B) 15%
C) 20%
D) 26%
Answer: B) 15%
स्पष्टीकरण: प्रस्तावित विक्रीमध्ये केंद्र सरकार आपला 30.48% हिस्सा आणि भारतीय आयुर्विमा महामंडळ (LIC) आपला 30.24% हिस्सा विकणार आहे. या विक्रीनंतर सरकारकडे 15% आणि LIC कडे 19% हिस्सा शिल्लक राहणार असल्याची माहिती देण्यात आली आहे.
19. BIMSTEC गृह मंत्र्यांच्या बैठकीत गृहमंत्री अमित शाह यांनी प्राधान्य दिलेल्या प्रमुख क्षेत्रांमध्ये खालीलपैकी कोणत्या क्षेत्राचा समावेश नव्हता?
A) अमली पदार्थांवर नियंत्रण
B) दहशतवादविरोधी कारवाई आणि कायदेशीर सहकार्य
C) हवामान बदलाशी जुळवून घेणे
D) सायबर सुरक्षा आणि सायबर गुन्ह्यांचा तपास
Answer: C) हवामान बदलाशी जुळवून घेणे
स्पष्टीकरण: या बैठकीत पाच प्रमुख क्षेत्रांवर भर देण्यात आला. त्यामध्ये अमली पदार्थांवर नियंत्रण, दहशतवादविरोधी कारवाई आणि कायदेशीर सहकार्य, फरार गुन्हेगारांचे प्रत्यार्पण, सायबर सुरक्षा आणि सायबर गुन्हे तसेच संस्थात्मक सहकार्य आणि क्षमता विकास यांचा समावेश होता.
20. आर्थिक वर्ष 2026-27 च्या पहिल्या सहामाहीत भारताचा संचयी घाऊक किंमत निर्देशांक (WPI) महागाई दर अंदाजे किती होता?
A) 5.5%
B) 7.2%
C) 9.85%
D) 11.39%
Answer: C) 9.85%
स्पष्टीकरण: एप्रिल ते सप्टेंबर 2026 या कालावधीत भारताचा संचयी घाऊक किंमत निर्देशांक महागाई दर 9.85% होता. मागील वर्षाच्या याच कालावधीत नोंदवलेल्या घसरणीच्या तुलनेत हा मोठा बदल होता.
21. Fairfax Financial Holdings ही कंपनी कोणत्या देशात स्थित आहे?
A) अमेरिका
B) युनायटेड किंगडम
C) कॅनडा
D) ऑस्ट्रेलिया
Answer: C) कॅनडा
स्पष्टीकरण: IDBI बँकेतील हिस्सा खरेदी करणारी प्रमुख कंपनी 10955230 Canada Inc. आहे. ही कॅनडास्थित Fairfax Financial Holdings Ltd. ची उपकंपनी आहे. या कंपनीचा संबंध प्रेम वत्सा यांच्याशी आहे.
22. निवडणूक आयोगाच्या कोणत्या वादग्रस्त प्रक्रियेशी संबंधित याचिकांवर सर्वोच्च न्यायालय सुनावणी करणार आहे?
A) मतदारसंघ पुनर्रचना
B) मतदार याद्यांचे विशेष सखोल पुनरीक्षण (SIR)
C) एकाच वेळी निवडणुका
D) मतदार ओळखपत्र आणि आधार जोडणी
Answer: B) मतदार याद्यांचे विशेष सखोल पुनरीक्षण (SIR)
स्पष्टीकरण: निवडणूक आयोगाच्या मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरीक्षणाशी (SIR) संबंधित याचिकांवर सर्वोच्च न्यायालयात सुनावणी सुरू आहे. विरोधी पक्षांनी आयोगाचे अभिलेख सार्वजनिक करण्याची आणि अंतरिम दिलासा देण्याची मागणी केली आहे.
23. BIMSTEC गृह मंत्र्यांच्या बैठकीत खालीलपैकी कोणत्या उपक्रमाला मंजुरी देण्यात आली?
A) मानवी तस्करीविरोधी BIMSTEC करार
B) सर्व सदस्य देशांमधील मुक्त व्यापार करार
C) समान चलनाचा प्रस्ताव
D) संयुक्त अंतराळ कार्यक्रम
Answer: A) मानवी तस्करीविरोधी BIMSTEC करार
स्पष्टीकरण: बैठकीत मानवी तस्करीविरोधी BIMSTEC करार, अमली पदार्थ नियंत्रणावरील कृती आराखडा, मनी लॉन्डरिंग आणि दहशतवादी वित्तपुरवठ्याविरोधात क्षमता विकासासाठी सामंजस्य करार तसेच बेकायदेशीर आर्थिक व्यवहार आणि आपत्ती व्यवस्थापनाच्या तयारीशी संबंधित योजनांना मंजुरी देण्यात आल्याची माहिती दिली गेली.
24. इंडोनेशियातील जंगलांमध्ये लागलेल्या आगीमुळे निर्माण झालेल्या धुरामुळे सिंगापूरमध्ये 2026 मधील सर्वाधिक वायुप्रदूषणाची पातळी नोंदवण्यात आली. या प्रदूषणाचे मुख्य कारण काय होते?
A) ऑस्ट्रेलियातील जंगलांना लागलेल्या आगी
B) इंडोनेशियातील जंगलांना लागलेल्या आगी
C) चीनमधील औद्योगिक उत्सर्जन
D) भारतातील शेतातील पिकांचे अवशेष जाळणे
Answer: B) इंडोनेशियातील जंगलांना लागलेल्या आगी
स्पष्टीकरण: इंडोनेशियातील जंगलांना लागलेल्या आगींमधून निर्माण झालेल्या धुरामुळे सिंगापूरमधील वायुप्रदूषणाची पातळी मोठ्या प्रमाणात वाढली. PM2.5 ची पातळी सुमारे 288 मायक्रोग्रॅम प्रति घनमीटरपर्यंत पोहोचल्याची माहिती देण्यात आली.
25. ऑक्टोबर 2026 मध्ये पहिली BIMSTEC गृह मंत्र्यांची बैठक भारतातील कोणत्या शहरात आयोजित करण्यात आली?
A) मुंबई
B) बेंगळुरू
C) नवी दिल्ली
D) हैदराबाद
Answer: C) नवी दिल्ली
स्पष्टीकरण: BIMSTEC गृह मंत्र्यांची पहिली बैठक केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या अध्यक्षतेखाली नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आली. या बैठकीत BIMSTEC च्या सर्व सात सदस्य देशांनी सहभाग घेतला. प्रादेशिक सुरक्षा, दहशतवादविरोधी सहकार्य आणि गुन्हेगारी कारवायांवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी परस्पर सहकार्य मजबूत करणे हा या बैठकीचा उद्देश होता.