Current Affairs in Gujarati 15th October 2026 : Current GK
1. કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે તાજેતરમાં IDBI બેંકમાં સંયુક્ત હિસ્સો Fairfaxની એક કંપનીને વેચવાની મંજૂરી આપી. આ હિસ્સાની ટકાવારી અને સોદાની કિંમત કેટલી છે?
A) ₹45,000 કરોડમાં 51%
B) ₹52,878 કરોડમાં 60.72%
C) ₹40,000 કરોડમાં 49%
D) ₹60,000 કરોડમાં 75%
Answer: B) ₹52,878 કરોડમાં 60.72%
स्पष्टीकरण: કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે IDBI બેંકમાં કુલ 60.72% હિસ્સો વેચવાની મંજૂરી આપી છે. તેમાં કેન્દ્ર સરકારનો 30.48% અને ભારતીય જીવન વીમા નિગમ (LIC)નો 30.24% હિસ્સો સામેલ છે. આ સોદો ₹52,878 કરોડમાં Fairfax Financial Holdingsની એક કંપનીને કરવામાં આવશે.
2. સપ્ટેમ્બર 2026માં ભારતનો જથ્થાબંધ ભાવ સૂચકાંક (WPI) આધારિત ફુગાવાનો દર કેટલો રહ્યો?
A) 9.92%
B) 11.39%
C) 8.14%
D) 7.5%
Answer: B) 11.39%
स्पष्टीकरण: વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા કામચલાઉ આંકડા અનુસાર, સપ્ટેમ્બર 2026માં ભારતનો જથ્થાબંધ ભાવ સૂચકાંક (WPI) આધારિત ફુગાવાનો દર 11.39% રહ્યો.
3. કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે રાષ્ટ્રીય સામાજિક સહાયતા કાર્યક્રમ (NSAP)ને કયા સમયગાળા સુધી ચાલુ રાખવાની મંજૂરી આપી?
A) 2025-26થી 2029-30 સુધી
B) 2026-27થી 2030-31 સુધી
C) 2027-28થી 2031-32 સુધી
D) 2024-25થી 2028-29 સુધી
Answer: B) 2026-27થી 2030-31 સુધી
स्पष्टीकरण: કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે રાષ્ટ્રીય સામાજિક સહાયતા કાર્યક્રમ (NSAP)ને પાંચ વર્ષ માટે, એટલે કે 2026-27થી 2030-31 સુધી ચાલુ રાખવાની મંજૂરી આપી છે. આ માટે ₹53,428 કરોડની નાણાકીય જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
4. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયો ઓક્ટોબર 2026માં ભારતનાં કયા શહેરોની મુલાકાત લેવાના છે?
A) નવી દિલ્હી અને હૈદરાબાદ
B) મુંબઈ અને જામનગર
C) બેંગલુરુ અને ચેન્નાઈ
D) કોલકાતા અને અમદાવાદ
Answer: B) મુંબઈ અને જામનગર
स्पष्टीकरण: અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયો 21 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ મુંબઈ અને જામનગરની મુલાકાત લેવાના છે. આ મુલાકાતનો હેતુ ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ઊર્જા સહકાર તથા વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને વધુ મજબૂત બનાવવાનો છે.
5. કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે પાત્ર રેલવે કર્મચારીઓ માટે કેટલા દિવસના પગાર જેટલા ઉત્પાદકતા આધારિત બોનસ (PLB)ને મંજૂરી આપી?
A) 60 દિવસ
B) 70 દિવસ
C) 78 દિવસ
D) 90 દિવસ
Answer: C) 78 દિવસ
स्पष्टीकरण: કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે પાત્ર બિન-રાજપત્રિત રેલવે કર્મચારીઓ માટે 78 દિવસના પગાર જેટલા ઉત્પાદકતા આધારિત બોનસને મંજૂરી આપી છે. આનો લાભ આશરે 11.4 લાખ કર્મચારીઓને મળવાની માહિતી આપવામાં આવી છે.
6. લાંબા સમયના વિલંબ પછી ચીન અને ઉત્તર કોરિયાને જોડતો કયો પુલ તાજેતરમાં ખુલ્લો મૂકવામાં આવ્યો?
A) યાલુ નદી મિત્રતા પુલ
B) નવો યાલુ નદી પુલ
C) તુમેન નદી પુલ
D) અમ્નોક નદી પુલ
Answer: B) નવો યાલુ નદી પુલ
स्पष्टीकरण: નવો યાલુ નદી પુલ ચીનના ડાનડોંગ શહેર અને ઉત્તર કોરિયાના સિનુઇજુ શહેરને જોડતો માર્ગ પુલ છે. આ કેબલ-સ્ટેઇડ પ્રકારનો પુલ છે, જેને આશરે 12 વર્ષના વિલંબ પછી ખુલ્લો મૂકવામાં આવ્યો.
7. ઓક્ટોબર 2026ના મધ્યમાં પ્રક્ષેપિત અસ્ત્રો દ્વારા થયેલા હુમલા પછી બે માલવાહક જહાજો કયા વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્ત્વપૂર્ણ જળમાર્ગની નજીક ડૂબી ગયાં?
A) બાબ અલ-મંદેબ સામુદ્રધુની
B) મલક્કા સામુદ્રધુની
C) હોર્મુઝ સામુદ્રધુની
D) સુએઝ નહેર
Answer: C) હોર્મુઝ સામુદ્રધુની
स्पष्टीकरण: આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર, સિંગાપોરના ધ્વજવાળું કન્ટેનર જહાજ GFS Pride અને એન્ટિગુઆ તથા બાર્બુડાના ધ્વજવાળું બલ્ક કેરિયર Cape Dao પ્રક્ષેપિત અસ્ત્રોના હુમલા પછી ડૂબી ગયાં. ઈરાન સાથે સંબંધિત વધતા તણાવ વચ્ચે આ ઘટનાઓ હોર્મુઝ સામુદ્રધુનીની નજીક બની હતી.
8. સુપ્રીમ કોર્ટે ભારતીય રેલવેને ઑફલાઇન ટિકિટ ખરીદનારા મુસાફરોને વીમા સુવિધા આપવાનો નિર્દેશ આપ્યો. આ નિયમ કઈ તારીખથી અમલમાં આવશે?
A) 15 ઓક્ટોબર 2026
B) 1 નવેમ્બર 2026
C) 27 ઓક્ટોબર 2026
D) 1 જાન્યુઆરી 2027
Answer: C) 27 ઓક્ટોબર 2026
स्पष्टीकरण: આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર, સુપ્રીમ કોર્ટે ઑફલાઇન રેલવે ટિકિટ ખરીદનારા મુસાફરોને વીમા સુવિધા આપવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. આ નિયમ 27 ઓક્ટોબર 2026થી અમલમાં આવવાનો છે.
9. સપ્ટેમ્બર 2026માં ભારતના સૌથી મોટા LNG સપ્લાયર તરીકે કયા દેશે અમેરિકાનું સ્થાન લીધું?
A) કતાર
B) ઑસ્ટ્રેલિયા
C) ઓમાન
D) રશિયા
Answer: C) ઓમાન
स्पष्टीकरण: હોર્મુઝ સામુદ્રધુનીમાં અવરોધોને કારણે કુદરતી ગેસના પુરવઠા પર અસર થઈ. પરિણામે, સપ્ટેમ્બર 2026માં ઓમાન ભારતનો સૌથી મોટો લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) સપ્લાયર બન્યો અને તેણે અમેરિકાને પાછળ છોડ્યું.
10. નવી દિલ્હીમાં યોજાયેલી પ્રથમ BIMSTEC ગૃહ મંત્રીઓની બેઠકમાં કઈ ઘોષણા સ્વીકારવામાં આવી?
A) કોલંબો ઘોષણા
B) બેંગકોક ઘોષણા
C) દિલ્હી ઘોષણા
D) કાઠમંડુ ઘોષણા
Answer: C) દિલ્હી ઘોષણા
स्पष्टीकरण: BIMSTEC ગૃહ મંત્રીઓની પ્રથમ બેઠક નવી દિલ્હીમાં યોજાઈ હતી. કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહની અધ્યક્ષતામાં યોજાયેલી આ બેઠકનો અંત દિલ્હી ઘોષણા સ્વીકારવા સાથે આવ્યો.
11. હૂતીના હુમલા બાદ કઈ મુખ્ય તેલ કંપનીના મુખ્યાલયમાં મર્યાદિત સ્તરે આગ લાગી હતી?
A) સાઉદી અરામકો
B) ADNOC
C) કતાર એનર્જી
D) રોઝનેફ્ટ
Answer: A) સાઉદી અરામકો
स्पष्टीकरण: સાઉદી અરેબિયાના ઊર્જા મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, હૂતીના હુમલા બાદ ધહરાન સ્થિત અરામકોના મુખ્યાલયમાં મર્યાદિત સ્તરે આગ લાગી હતી. આ ઘટનામાં કોઈનું મૃત્યુ થયું ન હતું કે કોઈને ઈજા થઈ હોવાની જાણકારી મળી ન હતી.
12. રશિયાના બેલિસ્ટિક મિસાઇલ હુમલાથી યુક્રેનના કયા શહેરમાં વીજ મથકને નુકસાન થયું, જેના કારણે હજારો લોકોની હીટિંગ સુવિધા પ્રભાવિત થઈ?
A) ખાર્કિવ
B) ઓડેસા
C) કિવ
D) લ્વિવ
Answer: C) કિવ
स्पष्टीकरण: રશિયાના બેલિસ્ટિક મિસાઇલ હુમલામાં યુક્રેનની રાજધાની કિવના ડ્નિપ્રોવ્સ્કી જિલ્લામાં આવેલા એક વીજ મથકને નુકસાન થયું. તેના કારણે 1,000થી વધુ રહેણાક ઇમારતોમાં હીટિંગ સુવિધા પ્રભાવિત થઈ અને વીજ પુરવઠા પર પણ અસર પડી.
13. કયા રોગનું નિદાન થયા બાદ પોપ લિયોનું ઓપરેશન કરવામાં આવ્યું?
A) હૃદયરોગ
B) ફેફસાંનો એડેનોકાર્સિનોમા (ફેફસાંનું કેન્સર)
C) કિડની ફેલ્યોર
D) મગજની ગાંઠ
Answer: B) ફેફસાંનો એડેનોકાર્સિનોમા (ફેફસાંનું કેન્સર)
स्पष्टीकरण: આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર, પોપ લિયોને ફેફસાંના એડેનોકાર્સિનોમાનું નિદાન થયું હતું. ત્યારબાદ તેમના ફેફસાંમાંથી અસામાન્ય વૃદ્ધિ દૂર કરવા માટે શસ્ત્રક્રિયા કરવામાં આવી. તેમની તબિયતમાં સામાન્ય રીતે સુધારો થઈ રહ્યો હોવાની માહિતી આપવામાં આવી હતી.
14. રેલવે કર્મચારીઓ માટેનો ઉત્પાદકતા આધારિત બોનસ (PLB) મુખ્યત્વે કોના માટે છે?
A) ફક્ત રાજપત્રિત અધિકારીઓ માટે
B) પાત્ર બિન-રાજપત્રિત રેલવે કર્મચારીઓ માટે
C) કરાર આધારિત કર્મચારીઓ માટે
D) પેન્શનધારકો માટે
Answer: B) પાત્ર બિન-રાજપત્રિત રેલવે કર્મચારીઓ માટે
स्पष्टीकरण: 78 દિવસના પગાર જેટલો ઉત્પાદકતા આધારિત બોનસ પાત્ર બિન-રાજપત્રિત રેલવે કર્મચારીઓને આપવામાં આવે છે. તેનો મુખ્ય હેતુ તેમની કાર્યક્ષમતા અને ઉત્પાદકતાને માન્યતા આપવાનો છે.
15. ઓક્ટોબર 2026માં PM ગતિશક્તિ રાષ્ટ્રીય માસ્ટર પ્લાનના અમલીકરણનાં કેટલાં વર્ષ પૂર્ણ થયાં?
A) 3 વર્ષ
B) 4 વર્ષ
C) 5 વર્ષ
D) 6 વર્ષ
Answer: C) 5 વર્ષ
स्पष्टीकरण: PM ગતિશક્તિ રાષ્ટ્રીય માસ્ટર પ્લાનની શરૂઆત 13 ઓક્ટોબર 2021ના રોજ થઈ હતી. ઓક્ટોબર 2026માં આ યોજનાના અમલીકરણનાં પાંચ વર્ષ પૂર્ણ થયાં. વિવિધ માળખાગત સુવિધા પ્રોજેક્ટ્સના આયોજન અને અમલીકરણ વચ્ચે વધુ સારો સમન્વય સ્થાપિત કરવો એ આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ છે.
16. લક્ષદ્વીપને કઈ યોજના હેઠળ ભારતનો પ્રથમ સંપૂર્ણ સાક્ષર કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ જાહેર કરવામાં આવ્યો?
A) સાક્ષર ભારત
B) ઉલ્લાસ (નવ ભારત સાક્ષરતા કાર્યક્રમ)
C) પઢે ભારત બઢે ભારત
D) રાષ્ટ્રીય સાક્ષરતા મિશન
Answer: B) ઉલ્લાસ (નવ ભારત સાક્ષરતા કાર્યક્રમ)
स्पष्टीकरण: ઉલ્લાસ એટલે કે Understanding of Lifelong Learning for All in Society યોજના હેઠળ લક્ષદ્વીપને 100% સાક્ષર જાહેર કરવામાં આવ્યો. ઓળખાયેલા તમામ પુખ્ત શિક્ષાર્થીઓએ પાયાની સાક્ષરતા અને ગણનાકીય મૂલ્યાંકન કસોટી (FLNAT) પાસ કર્યા બાદ આ સિદ્ધિ હાંસલ થઈ.
17. પેરાગ્વેમાં યોજાયેલી વિશ્વ સ્કેટિંગ સ્પર્ધામાં પુરુષોની 1000 મીટર સ્પ્રિન્ટ સ્પર્ધામાં કયા ભારતીય સ્કેટરે રજત ચંદ્રક જીત્યો?
A) આનંદકુમાર વેલકુમાર
B) હર્ષવીર સિંહ સેખોં
C) ગૌરવ સિકરી
D) રોહિત શર્મા
Answer: A) આનંદકુમાર વેલકુમાર
स्पष्टीकरण: ભારતીય સ્કેટર આનંદકુમાર વેલકુમારે પેરાગ્વેમાં યોજાયેલી વિશ્વ સ્કેટિંગ સ્પર્ધામાં પુરુષોની 1000 મીટર સ્પ્રિન્ટ શ્રેણીમાં રજત ચંદ્રક જીત્યો.
18. IDBI બેંકમાં હિસ્સો વેચાયા બાદ ભારત સરકાર પાસે કેટલો હિસ્સો બાકી રહેશે?
A) 10%
B) 15%
C) 20%
D) 26%
Answer: B) 15%
स्पष्टीकरण: પ્રસ્તાવિત વેચાણ હેઠળ કેન્દ્ર સરકાર પોતાનો 30.48% હિસ્સો અને ભારતીય જીવન વીમા નિગમ (LIC) પોતાનો 30.24% હિસ્સો વેચશે. આ વેચાણ બાદ સરકાર પાસે 15% અને LIC પાસે 19% હિસ્સો બાકી રહેશે તેવી માહિતી આપવામાં આવી છે.
19. BIMSTEC ગૃહ મંત્રીઓની બેઠકમાં ગૃહમંત્રી અમિત શાહ દ્વારા પ્રાથમિકતા આપવામાં આવેલા મુખ્ય ક્ષેત્રોમાંથી કયું ક્ષેત્ર સામેલ નહોતું?
A) માદક પદાર્થો પર નિયંત્રણ
B) આતંકવાદ વિરોધી કાર્યવાહી અને કાનૂની સહયોગ
C) આબોહવા પરિવર્તન સાથે અનુકૂલન
D) સાયબર સુરક્ષા અને સાયબર ગુનાઓની તપાસ
Answer: C) આબોહવા પરિવર્તન સાથે અનુકૂલન
स्पष्टीकरण: બેઠકમાં પાંચ મુખ્ય ક્ષેત્રો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું. તેમાં માદક પદાર્થો પર નિયંત્રણ, આતંકવાદ વિરોધી કાર્યવાહી અને કાનૂની સહયોગ, ફરાર ગુનેગારોનું પ્રત્યાર્પણ, સાયબર સુરક્ષા અને સાયબર ગુનાઓ તેમજ સંસ્થાકીય સહયોગ અને ક્ષમતા નિર્માણનો સમાવેશ થાય છે.
20. નાણાકીય વર્ષ 2026-27ના પ્રથમ છ મહિનામાં ભારતનો સંચિત જથ્થાબંધ ભાવ સૂચકાંક (WPI) આધારિત ફુગાવાનો દર અંદાજે કેટલો રહ્યો?
A) 5.5%
B) 7.2%
C) 9.85%
D) 11.39%
Answer: C) 9.85%
स्पष्टीकरण: એપ્રિલથી સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન ભારતનો સંચિત જથ્થાબંધ ભાવ સૂચકાંક આધારિત ફુગાવાનો દર 9.85% રહ્યો. અગાઉના વર્ષના સમાન સમયગાળામાં નોંધાયેલા ઘટાડાની સરખામણીએ આ મોટો ફેરફાર હતો.
21. Fairfax Financial Holdings કયા દેશમાં સ્થિત છે?
A) યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઑફ અમેરિકા
B) યુનાઇટેડ કિંગડમ
C) કેનેડા
D) ઑસ્ટ્રેલિયા
Answer: C) કેનેડા
स्पष्टीकरण: IDBI બેંકમાં હિસ્સો ખરીદનારી વ્યૂહાત્મક ખરીદદાર કંપની 10955230 Canada Inc. છે. આ કેનેડા સ્થિત Fairfax Financial Holdings Ltd.ની પેટાકંપની છે, જેનો સંબંધ પ્રેમ વત્સા સાથે છે.
22. સુપ્રીમ કોર્ટ ચૂંટણી પંચની કઈ વિવાદાસ્પદ પ્રક્રિયા સાથે સંબંધિત અરજીઓની સુનાવણી કરવાની છે?
A) મતવિસ્તારોની સીમાંકન પ્રક્રિયા
B) મતદાર યાદીઓનું વિશેષ સઘન પુનરીક્ષણ (SIR)
C) એકસાથે ચૂંટણીઓ
D) મતદાર ઓળખપત્રને આધાર સાથે જોડવું
Answer: B) મતદાર યાદીઓનું વિશેષ સઘન પુનરીક્ષણ (SIR)
स्पष्टीकरण: ચૂંટણી પંચ દ્વારા મતદાર યાદીઓના વિશેષ સઘન પુનરીક્ષણ (SIR) સંબંધિત અરજીઓ પર સુપ્રીમ કોર્ટમાં સુનાવણી ચાલી રહી છે. વિપક્ષી પક્ષોએ પંચના રેકોર્ડ જાહેર કરવાની અને વચગાળાની રાહત આપવાની માંગ કરી છે. આ પ્રક્રિયાના વિરોધમાં વિવિધ સ્થળોએ પ્રદર્શનો પણ યોજાયાં હતાં.
23. BIMSTEC ગૃહ મંત્રીઓની બેઠકમાં નીચેનામાંથી કઈ પહેલને મંજૂરી આપવામાં આવી?
A) માનવ તસ્કરી વિરુદ્ધ BIMSTEC સંમેલન
B) તમામ સભ્ય દેશો વચ્ચે મુક્ત વેપાર કરાર
C) સામાન્ય ચલણનો પ્રસ્તાવ
D) સંયુક્ત અવકાશ કાર્યક્રમ
Answer: A) માનવ તસ્કરી વિરુદ્ધ BIMSTEC સંમેલન
स्पष्टीकरण: બેઠકમાં માનવ તસ્કરી વિરુદ્ધ BIMSTEC સંમેલન, માદક પદાર્થો પર નિયંત્રણ માટેની કાર્યયોજના, મની લોન્ડરિંગ અને આતંકવાદી ભંડોળ સામે ક્ષમતા નિર્માણ માટેનો સમજૂતી કરાર તથા ગેરકાયદેસર નાણાકીય પ્રવાહો અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપનની તૈયારી સંબંધિત યોજનાઓને મંજૂરી આપવામાં આવી હોવાની માહિતી આપવામાં આવી હતી.
24. ઇન્ડોનેશિયાના જંગલોમાં લાગેલી આગને કારણે ફેલાયેલા ધુમ્મસના પરિણામે સિંગાપોરમાં 2026નું સૌથી વધુ હવા પ્રદૂષણ નોંધાયું. આ પ્રદૂષણનું મુખ્ય કારણ શું હતું?
A) ઑસ્ટ્રેલિયાના જંગલોમાં લાગેલી આગ
B) ઇન્ડોનેશિયાના જંગલોમાં લાગેલી આગ
C) ચીનમાંથી થતું ઔદ્યોગિક ઉત્સર્જન
D) ભારતમાં પાકના અવશેષો બાળવા
Answer: B) ઇન્ડોનેશિયાના જંગલોમાં લાગેલી આગ
स्पष्टीकरण: ઇન્ડોનેશિયાના જંગલોમાં લાગેલી આગમાંથી નીકળેલા ધુમાડાને કારણે સિંગાપોરમાં હવા પ્રદૂષણનું સ્તર નોંધપાત્ર રીતે વધ્યું. PM2.5નું સ્તર આશરે 288 માઇક્રોગ્રામ પ્રતિ ઘન મીટર સુધી પહોંચ્યું હોવાની માહિતી આપવામાં આવી હતી.
25. ઓક્ટોબર 2026માં પ્રથમ BIMSTEC ગૃહ મંત્રીઓની બેઠક ભારતના કયા શહેરમાં યોજાઈ?
A) મુંબઈ
B) બેંગલુરુ
C) નવી દિલ્હી
D) હૈદરાબાદ
Answer: C) નવી દિલ્હી
स्पष्टीकरण: BIMSTEC ગૃહ મંત્રીઓની પ્રથમ બેઠક કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહની અધ્યક્ષતામાં નવી દિલ્હીમાં યોજાઈ હતી. આ બેઠકમાં BIMSTECના તમામ સાત સભ્ય દેશોએ ભાગ લીધો હતો. પ્રાદેશિક સુરક્ષા, આતંકવાદ વિરોધી સહયોગ અને ગુનાહિત પ્રવૃત્તિઓ પર નિયંત્રણ માટે પરસ્પર સહયોગ મજબૂત બનાવવો એ આ બેઠકનો મુખ્ય હેતુ હતો.