Current Affairs 13th October 2026 : Daily GK Update in Marathi
On 13 Oct 2026
Current Affairs 6th March 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. कोणत्या देशाने नुकतीच दशकानंतर पहिल्यांदाच आपल्या अण्वस्त्रांमध्ये वाढ करण्याची घोषणा केली, ज्यामध्ये राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी "मुक्त राहण्यासाठी, आपली भीती वाटणे आवश्यक आहे" असे विधान केले?
A) युनायटेड स्टेट्स
B) रशिया
C) फ्रान्स
D) युनायटेड किंगडम
Answer: C) फ्रान्स
स्पष्टीकरण: मध्य पूर्वमधील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर, फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी मार्च २०२६ च्या सुरुवातीला फ्रान्सच्या अण्वस्त्रांच्या विस्ताराची घोषणा केली आणि 'अणु प्रतिबंधावर' (Deterrence) भर दिला.
2. मार्च २०२६ मध्ये गुरुत्वाकर्षण लहरींशी (Gravitational Waves) संबंधित कोणता मोठा भारतीय प्रकल्प चर्चेत होता?
A) LIGO इंडिया
B) चंद्रयान-४
C) गगनयान
D) आदित्य-L1
Answer: A) LIGO इंडिया
स्पष्टीकरण: हिंगोली (महाराष्ट्र) येथील लेझर इंटरफेरोमीटर ग्रॅव्हिटेशनल-वेव्ह ऑब्झर्व्हेटरी (LIGO) इंडिया साइटच्या बांधकामाची प्रगती मार्च २०२६ मध्ये चर्चेत होती.
3. मार्च २०२६ च्या सुरुवातीस, सर्वोच्च नेते आयतुल्ला अली खामेनी यांच्या निधनानंतर इराणच्या अंतरिम नेतृत्व परिषदेचे नेतृत्व करण्यासाठी कोणाची नियुक्ती करण्यात आली?
A) अध्यक्ष मसूद पेझेश्कियान
B) आयतुल्ला अलीरेझा अराफी
C) परराष्ट्र मंत्री होसेन अमीर-अब्दुल्लाहियान
D) IRGC कमांडर होसेन सलामी
Answer: B) आयतुल्ला अलीरेझा अराफी
स्पष्टीकरण: इराणच्या संरक्षक परिषदेचे सदस्य आयतुल्ला अलीरेझा अराफी यांची अंतरिम परिषदेचे प्रमुख म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. हे परिषद कायमस्वरूपी उत्तराधिकारी मिळेपर्यंत देशाचे नेतृत्व करेल.
4. मार्च २०२६ मध्ये, केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा यांनी भारतातील कोणत्या आगामी राष्ट्रीय सरावासाठी चार डिजिटल साधने आणि शुभंकर (Mascots) लाँच केले?
A) राष्ट्रीय लोकसंख्या नोंदणी
B) जनगणना-२०२७ (Census-2027)
C) आधार अद्ययावत मोहीम
D) मतदार ओळखपत्र पडताळणी
Answer: B) जनगणना-२०२७
स्पष्टीकरण: जनगणना-२०२७ च्या तयारीसाठी "प्रगती" (स्त्री) आणि "विकास" (पुरुष) नावाचे शुभंकर आणि डिजिटल टूल्सचे अनावरण करण्यात आले.
5. मार्च २०२६ च्या सुमारास रशियाने विकसित केलेली कोणती संरक्षण प्रणाली/क्षेपणास्त्र चालू घडामोडींमध्ये चर्चेत होती?
A) श्टिल (Shtil) क्षेपणास्त्र
B) ब्राह्मोस
C) आकाश
D) पृथ्वी
Answer: A) श्टिल क्षेपणास्त्र
स्पष्टीकरण: श्टिल क्षेपणास्त्र (जमिनीवरून हवेत मारा करणारे) ही रशियन बनावटीची प्रणाली आहे, ज्याची चर्चा भारताच्या सुरू असलेल्या संरक्षण खरेदीच्या संदर्भात करण्यात आली.
6. मार्च २०२६ मध्ये भारतातील कोणत्या राज्याने आपले पहिले 'डार्क स्काय पार्क' (Dark Sky Park) घोषित केले?
A) तामिळनाडू
B) उत्तराखंड
C) हिमाचल प्रदेश
D) राजस्थान
Answer: A) तामिळनाडू
स्पष्टीकरण: खगोलशास्त्र आणि पर्यावरण-पर्यटनाला चालना देण्यासाठी तामिळनाडूने पहिले डार्क स्काय पार्क घोषित केले.
7. मार्च २०२६ मध्ये, व्यापार बातम्यांमध्ये कोणत्या मंचाच्या मंत्रिस्तरीय परिषदेची (MC14) चर्चा झाली?
A) WTO (जागतिक व्यापार संघटना)
B) G20
C) BRICS
D) SCO
Answer: A) WTO
स्पष्टीकरण: जागतिक व्यापार तणावाच्या दरम्यान WTO च्या १४ व्या मंत्रिस्तरीय परिषदेच्या (MC14) तयारीवर चर्चा झाली.
8. मार्च २०२६ च्या सुरुवातीला इराण रेड क्रेसेंट सोसायटीने दिलेल्या अहवालानुसार इस्रायली आणि अमेरिकन हवाई हल्ल्यात इराणमध्ये किती मृत्यू झाल्याची नोंद आहे?
A) १७५
B) ७८७
C) १,००० पेक्षा जास्त
D) ४०
Answer: B) ७८७
स्पष्टीकरण: इराणमधील अणू आणि सरकारी केंद्रांना लक्ष्य करून केलेल्या हल्ल्यांमध्ये मृतांची संख्या ७८७ वर पोहोचली आणि हजारो लोक जखमी झाले.
9. मानव-वन्यजीव संघर्ष सोडवण्यासाठी कोणत्या भारतीय राज्य सरकारने मार्च २०२६ मध्ये 'प्रोजेक्ट हनुमान' (Project HANUMAN) सुरू केला?
A) मध्य प्रदेश
B) आंध्र प्रदेश
C) कर्नाटक
D) महाराष्ट्र
Answer: B) आंध्र प्रदेश
स्पष्टीकरण: हा प्रकल्प आंध्र प्रदेश राज्यातील वन्यजीवांशी संबंधित संघर्ष कमी करण्यासाठी आणि उपाययोजनांवर लक्ष केंद्रित करतो.
10. मार्च २०२६ मध्ये, जागतिक महिला दिन (८ मार्च) तयारीसाठी कोणती थीम (विषय) संबंधित होती?
A) सर्वांसाठी समानता
B) हक्क. न्याय. कृती. सर्व महिला आणि मुलींसाठी (Rights. Justice. Action. For ALL Women and Girls)
C) महिलांचे आर्थिक सक्षमीकरण करा
D) पूर्वग्रह मोडून काढा (Break the Bias)
Answer: B) हक्क. न्याय. कृती. सर्व महिला आणि मुलींसाठी
स्पष्टीकरण: संयुक्त राष्ट्रांनी २०२६ च्या महिला दिनासाठी महिला आणि मुलींना समान न्याय मिळवून देण्यातील अडथळे दूर करण्यावर भर दिला आहे.
11. कोणत्या भारतीय पंतप्रधानांनी १ मार्च २०२६ रोजी तामिळनाडू आणि पुडुचेरीला भेट दिली आणि ७,१०० कोटी रुपयांहून अधिक प्रकल्पांचे उद्घाटन केले?
A) अमित शहा
B) नरेंद्र मोदी
C) राजनाथ सिंह
D) निर्मला सीतारामन
Answer: B) नरेंद्र मोदी
स्पष्टीकरण: पंतप्रधान मोदींनी पायाभूत सुविधा, कनेक्टिव्हिटी आणि लोककल्याणकारी प्रकल्पांवर लक्ष केंद्रित करून या क्षेत्रांचा दौरा केला.
12. मार्च २०२६ मध्ये अमेरिकन सैन्याने नष्ट केलेल्या इराणी युद्धनौकेचे (Corvette) नाव काय होते?
A) IRIS शहीद सुलेमानी
B) IRIS जमारन
C) IRIS सहंद
D) IRIS अलवंद
Answer: A) IRIS शहीद सुलेमानी
स्पष्टीकरण: 'ऑपरेशन एपिक फ्युरी' दरम्यान शहीद सुलेमानी श्रेणीतील मुख्य युद्धनौका अमेरिकन सैन्याने बुडवली.
13. मार्च २०२६ मध्ये, कोणत्या जागतिक सर्वेक्षणात इराणवरील हल्ल्याबाबत ५९% अमेरिकन नागरिकांनी नापसंती दर्शवली?
A) फॉक्स न्यूज पोल
B) CNN पोल
C) गॅलप पोल
D) प्यू रिसर्च
Answer: B) CNN पोल
स्पष्टीकरण: या सर्वेक्षणाने संभाव्य दीर्घकालीन युद्धाबाबत अमेरिकन जनतेमधील चिंता अधोरेखित केली.
14. इराणमधील कोणत्या केंद्राच्या प्रवेशद्वारांवर बॉम्बफेक करण्यात आली, परंतु मार्च २०२६ मध्ये IAEA ने तेथे किरणोत्सवात (Radiation) कोणतीही वाढ झाली नसल्याचे स्पष्ट केले?
A) फोर्डो
B) नटान्झ अणु प्रकल्प (Natanz Nuclear Facility)
C) बुशहर
D) अराक
Answer: B) नटान्झ अणु प्रकल्प
स्पष्टीकरण: IAEA ने नटान्झ प्रकल्पाच्या भौतिक नुकसानीची पुष्टी केली, मात्र कोणताही किरणोत्सर्गी गळती झाली नसल्याचे सांगितले.
15. हवाई सुरक्षा वाढवण्यासाठी मार्च २०२६ मध्ये भारताने कोणत्या मोठ्या संरक्षण खरेदीचे नियोजन केले होते?
A) अतिरिक्त राफेल विमाने
B) रशियाकडून आणखी पाच S-400 स्क्वॉड्रन्स
C) स्वदेशी तेजस Mk2
D) अधिक अपाचे हेलिकॉप्टर
Answer: B) रशियाकडून आणखी पाच S-400 स्क्वॉड्रन्स
स्पष्टीकरण: भारताने आपले S-400 हवाई संरक्षण नेटवर्क विस्तारण्याचे उद्दिष्ट ठेवले होते.
16. २०२६ च्या मध्य पूर्व संकटाच्या काळात पश्चिम आशियामध्ये भारतीय नौदलाचे कोणते ऑपरेशन सुरू राहिले?
A) ऑपरेशन राहत
B) ऑपरेशन संकल्प (Operation Sankalp)
C) ऑपरेशन विजय
D) ऑपरेशन तलवार
Answer: B) ऑपरेशन संकल्प
स्पष्टीकरण: हे ऑपरेशन सागरी सुरक्षा आणि क्षेत्रातील भारतीय जहाजांचे संरक्षण सुनिश्चित करण्यासाठी राबवले जाते.
17. मार्च २०२६ मध्ये, भारताने ब्रिटनकडून कोणत्या संताची १६ व्या शतकातील कांस्य मूर्ती परत आणली?
A) रामानुजाचार्य
B) थिरुमंगाई अलवार (Thirumangai Alvar)
C) आदि शंकराचार्य
D) बसवण्णा
Answer: B) थिरुमंगाई अलवार
स्पष्टीकरण: सांस्कृतिक वारसा परत मिळवण्याच्या प्रयत्नांचा भाग म्हणून ही मूर्ती ब्रिटनमधून भारतात आणली गेली.
18. कोणत्या मंत्रालयाने मार्च २०२६ मध्ये प्रगत हलक्या हेलिकॉप्टरसाठी (ALH) ५,०८३ कोटी रुपयांच्या करारावर स्वाक्षरी केली?
A) संरक्षण मंत्रालय
B) गृह मंत्रालय
C) वित्त मंत्रालय
D) नागरी विमान वाहतूक मंत्रालय
Answer: A) संरक्षण मंत्रालय
स्पष्टीकरण: या करारामध्ये लष्करासाठी ALH मार्क III हेलिकॉप्टर आणि क्षेपणास्त्रांचा समावेश होता.
19. मार्च २०२६ च्या सुरुवातीला जागतिक तेलाच्या किमतीत अचानक मोठी वाढ कशामुळे झाली?
A) OPEC कडून कपात
B) इराणचा समावेश असलेल्या मध्य पूर्व संघर्षात वाढ
C) रशियावर अमेरिकेचे निर्बंध
D) चिनी मागणीत वाढ
Answer: B) इराणचा समावेश असलेल्या मध्य पूर्व संघर्षात वाढ
स्पष्टीकरण: युद्धजन्य परिस्थितीमुळे तेल पुरवठा विस्कळीत होण्याच्या भीतीपोटी जागतिक किमती वाढल्या.
20. मार्च २०२६ मध्ये इराणी हल्ल्यांना उत्तर म्हणून कोणत्या देशाने UAE मध्ये राफेल विमाने तैनात केली?
A) युनायटेड किंगडम
B) फ्रान्स
C) ऑस्ट्रेलिया
D) भारत
Answer: B) फ्रान्स
स्पष्टीकरण: इराणी ड्रोन हल्ल्यांपासून लष्करी तळांचे संरक्षण करण्यासाठी फ्रान्सने UAE मध्ये ही विमाने तैनात केली.
21. मार्च २०२६ मध्ये, कोणत्या भारतीय शहरात/राज्यात ओलियम गॅस गळतीची (Oleum gas leak) घटना घडली?
A) नागपूर, महाराष्ट्र
B) भोपाळ, मध्य प्रदेश
C) सुरत, गुजरात
D) चेन्नई, तामिळनाडू
Answer: A) नागपूर, महाराष्ट्र
स्पष्टीकरण: एका औद्योगिक भागात (स्फोटक कारखाना संदर्भात) सुरक्षा समस्यांमुळे गॅस गळतीची बातमी आली होती.
22. ४ मार्च २०२६ च्या सुमारास जागतिक लठ्ठपणा दिनाचा (World Obesity Day) मुख्य विषय काय होता?
A) बालपणातील लठ्ठपणा
B) 'ग्लोबल ओबेसिटी ॲटलस' प्रसिद्ध करणे (बाल लठ्ठपणामध्ये भारत दुसऱ्या क्रमांकावर)
C) प्रौढ पोषण
D) व्यायामाला प्रोत्साहन
Answer: B) ग्लोबल ओबेसिटी ॲटलस प्रसिद्ध करणे
स्पष्टीकरण: या अहवालात भारतातील मुलांमधील वाढत्या लठ्ठपणाच्या समस्येवर प्रकाश टाकला गेला.
23. मार्च २०२६ च्या सुमारास भारत आणि श्रीलंका यांच्या संयुक्त विद्यमाने कोणता क्रीडा प्रकार आयोजित करण्यात आला होता?
A) ICC पुरुष T20 विश्वचषक
B) आशियाई खेळ
C) राष्ट्रकुल खेळ
D) क्रिकेट कसोटी मालिका
Answer: A) ICC पुरुष T20 विश्वचषक
स्पष्टीकरण: हा विश्वचषक ८ मार्च २०२६ रोजी संपन्न झाला.
24. मार्च २०२६ मध्ये भारतातील कोणत्या बँक फसवणुकीच्या प्रकरणाने लक्ष वेधून घेतले?
A) IDFC फर्स्ट बँक
B) SBI घोटाळा
C) HDFC फसवणूक
D) ॲक्सिस बँक
Answer: A) IDFC फर्स्ट बँक
स्पष्टीकरण: आर्थिक अखंडतेच्या चर्चेदरम्यान या प्रकरणाची दखल घेतली गेली.
25. केंद्रीय मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी मार्च २०२६ मध्ये कोणता नवीन 'बियाणे कायदा' आणि सुधारित 'कीटकनाशक कायदा' जाहीर केला?
A) बियाणे कायदा २०२६ (Seed Act 2026)
B) खत नियंत्रण कायदा
C) कृषी निर्यात धोरण
D) शेतकरी कर्जमाफी
Answer: A) बियाणे कायदा २०२६
स्पष्टीकरण: मसुरी येथे कृषी सुधारणांसाठी या नवीन कायद्याची घोषणा करण्यात आली.