Current Affairs in Gujarati 15th October 2026 : Current GK
On 15 Oct 2026
Current Affairs 10th January 2026 : Daily GK Update in Marathi
1. नवी दिल्ली विश्व पुस्तक मेळ्याची ५३वी आवृत्ती १० जानेवारी २०२६ रोजी कोणत्या ठिकाणी सुरू झाली?
A) प्रगती मैदान (जुने हॉल)
B) भारत मंडपम
C) इंडिया हॅबिटॅट सेंटर
D) तालकटोरा स्टेडियम
Answer: B) भारत मंडपम
स्पष्टीकरण: नवी दिल्ली विश्व पुस्तक मेळा (NDWBF २०२६) ची ५३वी आवृत्ती १० ते १८ जानेवारी २०२६ या कालावधीत भारत मंडपम (प्रगती मैदान), नवी दिल्ली येथील हॉल क्रमांक २ ते ६ मध्ये आयोजित केली जात आहे. राष्ट्रीय पुस्तक ट्रस्ट, इंडिया (शिक्षण मंत्रालयाच्या अंतर्गत) यांच्या आयोजनातून, सर्व अभ्यागतांसाठी मोफत प्रवेशाची सुविधा आहे जेणेकरून पुस्तके व साहित्याची मोठ्या प्रमाणात पोहोच होईल.
2. नवी दिल्ली विश्व पुस्तक मेळा २०२६ चा मुख्य विषय काय आहे?
A) शाश्वत साहित्य
B) भारतीय लष्करी इतिहास – शौर्य आणि बुद्धिमत्ता@७५
C) डिजिटल प्रकाशन क्रांती
D) बालसाहित्य
Answer: B) भारतीय लष्करी इतिहास – शौर्य आणि बुद्धिमत्ता@७५
स्पष्टीकरण: हा विषय स्वातंत्र्यानंतर गेल्या ७५ वर्षांतील भारताच्या लष्करी वारशाचा सन्मान करतो. यात शौर्य, रणनीती आणि सशस्त्र दलांचे योगदान विशेष मंडप, प्रदर्शने आणि संरक्षण-रणनीती विषयक ५०० हून अधिक पुस्तकांद्वारे दाखवले जात आहे.
3. जागतिक हिंदी दिन (विश्व हिंदी दिवस) दरवर्षी कोणत्या तारखेला साजरा केला जातो?
A) ८ जानेवारी
B) १० जानेवारी
C) १२ जानेवारी
D) १५ जानेवारी
Answer: B) १० जानेवारी
स्पष्टीकरण: १० जानेवारी हा जागतिक हिंदी दिन म्हणून साजरा केला जातो. हा दिवस १९७५ मध्ये नागपूर येथे झालेल्या पहिल्या जागतिक हिंदी परिषदेच्या स्मृतीत साजरा केला जातो. यामुळे हिंदी भाषेचे जागतिक महत्त्व, सांस्कृतिक एकता आणि आंतरराष्ट्रीय संवादातील भूमिका अधोरेखित होते.
4. कोणत्या सार्वजनिक क्षेत्रातील दूरसंचार कंपनीने १ जानेवारी २०२६ रोजी संपूर्ण देशात व्हॉइस ओव्हर वायफाय (VoWiFi) सेवा सुरू केल्या?
A) रिलायन्स जिओ
B) भारती एअरटेल
C) बीएसएनएल
D) वोडाफोन आयडिया
Answer: C) बीएसएनएल
स्पष्टीकरण: बीएसएनएलने १ जानेवारी २०२६ पासून संपूर्ण देशभरात VoWiFi सेवा सुरू केल्या. यामुळे कमकुवत मोबाइल सिग्नल असलेल्या भागांत (ग्रामीण भाग, घर, बेसमेंट) वाय-फायवर निर्बाध कॉल आणि मेसेजिंग करता येईल.
5. भारताचे उद्दिष्ट आहे की वाहन-ते-वाहन (V2V) संचार तंत्रज्ञान संपूर्ण देशात कोणत्या वर्षाच्या अखेरीस लागू केले जाईल?
A) २०२५
B) २०२६
C) २०२७
D) २०२८
Answer: B) २०२६
स्पष्टीकरण: V2V तंत्रज्ञानामुळे वाहनांमधील रिअल-टाइम संवाद शक्य होतो, ज्यामुळे रस्त्यावरील सुरक्षेत मोठी सुधारणा होते (धोके, गर्दी, आणीबाणीची सूचना). हे तंत्रज्ञान २०२६ च्या अखेरीस संपूर्ण देशात लागू करण्याचे लक्ष्य आहे.
6. जानेवारी २०२६ च्या सुरुवातीला कोणत्या केंद्रीय मंत्र्याने २५ पिकांच्या १८४ नवीन जाती जाहीर केल्या?
A) धर्मेंद्र प्रधान
B) शिवराज सिंह चौहान
C) अमित शाह
D) राजनाथ सिंह
Answer: B) शिवराज सिंह चौहान
स्पष्टीकरण: कृषी मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी ४ जानेवारी २०२६ रोजी १८४ नवीन पिकांच्या जाती जाहीर केल्या. याच वेळी २०२४-२५ मध्ये भारताचे रेकॉर्ड तांदूळ उत्पादन १५०.१८ दशलक्ष टन झाले, ज्यामुळे चीनला मागे टाकून भारत जगातील सर्वात मोठा तांदूळ उत्पादक बनला.
7. जानेवारी २०२६ मध्ये भारतीय शास्त्रज्ञांनी कोणत्या उपक्रमांतर्गत स्वदेशी ३डी-प्रिंटेड ऑटोमॅटिक वेदर स्टेशन (AWS) विकसित केले?
A) मिशन मौसम
B) मेक इन इंडिया
C) डिजिटल इंडिया
D) आत्मनिर्भर भारत
Answer: A) मिशन मौसम
स्पष्टीकरण: आयआयटीएम पुणे (पृथ्वी विज्ञान मंत्रालय) च्या नेतृत्वाखाली हे ३डी-प्रिंटेड AWS मौसम निरीक्षण, डेटा अचूकता आणि पूर्वानुमान क्षमता वाढवतात, मिशन मौसमचा भाग म्हणून.
8. महिला प्रीमियर लीग (WPL) २०२६ च्या उद्घाटन सामन्यात मुंबई इंडियन्सविरुद्ध कोणत्या संघाने विजय मिळवला?
A) दिल्ली कॅपिटल्स
B) रॉयल चॅलेंजर्स बेंगळुरु
C) गुजरात जायंट्स
D) यूपी वॉरियरज
Answer: B) रॉयल चॅलेंजर्स बेंगळुरु
स्पष्टीकरण: रॉयल चॅलेंजर्स बेंगळुरुने मुंबई इंडियन्सविरुद्ध रोमांचक तीन विकेटच्या विजयासह WPL २०२६ च्या उद्घाटन सामन्यात मजबूत उत्तरार्ध फलंदाजी केली.
9. २०२६ मधील संसदेचे अर्थसंकल्प सत्र कोणत्या तारखेपासून सुरू होणार आहे?
A) १५ जानेवारी
B) २८ जानेवारी
C) १ फेब्रुवारी
D) १५ फेब्रुवारी
Answer: B) २८ जानेवारी
स्पष्टीकरण: संसदीय कार्य मंत्री किरेन रिजिजू यांनी घोषित केले की अर्थसंकल्प सत्र २८ जानेवारी ते २ एप्रिल २०२६ पर्यंत चालेल.
10. अमेरिकेचे भारतासाठी नामनिर्देशित राजदूत सर्गियो गोर ९ जानेवारी २०२६ रोजी भारतात आले, मुख्यतः कोणत्या मुद्द्यावर तणाव असताना?
A) संरक्षण सहकार्य
B) व्यापार संबंध
C) हवामान बदल
D) स्थलांतर धोरण
Answer: B) व्यापार संबंध
स्पष्टीकरण: त्यांचे आगमन भारत-अमेरिका संबंधातील तणावादरम्यान झाले, मुख्यतः व्यापार करारातील अडथळे आणि अमेरिकी अधिकाऱ्यांच्या टिप्पण्यांमुळे.
11. नवी दिल्ली विश्व पुस्तक मेळा २०२६ मध्ये अतिथी देश म्हणून कोणता देश नियुक्त करण्यात आला?
A) रशिया
B) कतार
C) यूएई
D) जपान
Answer: B) कतार
स्पष्टीकरण: कतार अतिथी देश आहे, ज्यामुळे सांस्कृतिक साहित्यिक देवाणघेवाण वाढेल, अनेक आंतरराष्ट्रीय प्रकाशकांच्या सहभागासह.
12. जानेवारी २०२६ मध्ये तारिक रहमान यांची कोणत्या राजकीय पक्षाचे अध्यक्ष म्हणून नियुक्ती झाली?
A) अवामी लीग
B) बांगलादेश नॅशनलिस्ट पार्टी (BNP)
C) जमात-ए-इस्लामी
D) जतिया पार्टी
Answer: B) बांगलादेश नॅशनलिस्ट पार्टी (BNP)
स्पष्टीकरण: त्यांच्या आई खालिदा जिया यांच्या निधनानंतर तारिक रहमान यांची BNP चे अध्यक्ष म्हणून नियुक्ती झाली, नेतृत्वातील महत्त्वपूर्ण बदल.
13. संघीय अर्थसंकल्प २०२६ कोणत्या तारखेला सादर होणार याची पुष्टी झाली आहे?
A) २८ जानेवारी
B) १ फेब्रुवारी
C) १५ फेब्रुवारी
D) १ मार्च
Answer: B) १ फेब्रुवारी
स्पष्टीकरण: अर्थसंकल्प १ फेब्रुवारी २०२६ (रविवार) रोजी सादर होईल, जे २८ जानेवारीपासून सुरू होणाऱ्या अर्थसंकल्प सत्राचा भाग आहे.
14. जानेवारी २०२६ च्या सुरुवातीला तमिळनाडूतील बंदरांमध्ये २३५ कोटी रुपयांच्या प्रकल्प कोणत्या योजनेअंतर्गत सुरू झाले?
A) सागरमाला
B) विकसित भारत, विकसित पोर्ट्स
C) भारतमाला
D) उडान
Answer: B) विकसित भारत, विकसित पोर्ट्स
स्पष्टीकरण: केंद्रीय मंत्री सर्बानंद सोनोवाल यांनी ८ जानेवारी २०२६ रोजी चेन्नई आणि कमराजर बंदरांमध्ये हे प्रकल्प सुरू केले, बंदर पायाभूत सुविधा वाढवण्यासाठी.
15. जानेवारी २०२६ च्या सुरुवातीतील आठवड्यात भारताचे विदेशी चलन साठे कितीने कमी झाले?
A) ५ अब्ज डॉलर
B) ९.८ अब्ज डॉलर
C) १५ अब्ज डॉलर
D) २० अब्ज डॉलर
Answer: B) ९.८ अब्ज डॉलर
स्पष्टीकरण: आरबीआय डेटानुसार, विदेशी चलन बाजारातील हस्तक्षेप आणि आर्थिक घटकांमुळे साठे सुमारे ६८६.८ अब्ज डॉलरवर घसरले.
16. जागतिक हिंदी दिन २०२६ उत्सवाचा मुख्य फोकस विषय काय आहे?
A) शिक्षणात हिंदी
B) हिंदी: पारंपरिक ज्ञान ते कृत्रिम बुद्धिमत्ता पर्यंत
C) फक्त साहित्यात हिंदी
D) हिंदी अधिकृत भाषा म्हणून
Answer: B) हिंदी: पारंपरिक ज्ञान ते कृत्रिम बुद्धिमत्ता पर्यंत
स्पष्टीकरण: १० जानेवारीच्या जागतिक हिंदी दिन उत्सवात हिंदी भाषेच्या उत्क्रांतीवर भर, पारंपरिक मूळांपासून ते AI, डिजिटल साधने आणि जागतिक तंत्रज्ञान अनुप्रयोगांपर्यंत एकीकरण.
17. ७२व्या राष्ट्रीय व्हॉलीबॉल स्पर्धेचे उद्घाटन जानेवारी २०२६ च्या सुरुवातीला कोणत्या राज्यात व्हर्च्युअल पद्धतीने झाले, ज्यात मास्कॉट 'नंदू' आणि 'नीरा' होते?
A) महाराष्ट्र
B) उत्तर प्रदेश
C) पंजाब
D) तमिळनाडू
Answer: B) उत्तर प्रदेश
स्पष्टीकरण: मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी उत्तर प्रदेशात व्हर्च्युअल उद्घाटन केले. मास्कॉट 'नंदू' (नंदी बैल) आणि 'नीरा' (गंगा नदी डॉल्फिन); ५८ संघांच्या १,०००+ खेळाडूंचा सहभाग, ११ जानेवारी २०२६ पर्यंत.
18. जानेवारी २०२६ च्या सुरुवातीला भारताने कूटनीतिक विधानांत कोणत्या खोऱ्यावर आपला दीर्घकालीन क्षेत्रीय दावा पुन्हा मांडला?
A) अक्साई चिन
B) शक्सगाम खोरे
C) सियाचिन ग्लेशियर
D) अरुणाचल प्रदेश क्षेत्र
Answer: B) शक्सगाम खोरे
स्पष्टीकरण: भारताने शक्सगाम खोऱ्यावर (१९६३ मध्ये पाकिस्तानने चीनला बेकायदा दिले) आपला दावा कायम ठेवला, ते भारताचा अविभाज्य भाग म्हणून कूटनीतिक संवादात पुन्हा सांगितले.
19. जानेवारी २०२६ च्या सुरुवातीला कोणत्या प्रमुख महिला क्रिकेट लीगचा २०२६ हंगाम नेहमीपेक्षा लवकर सुरू झाला?
A) आयपीएल महिला
B) महिला प्रीमियर लीग (WPL)
C) बिग बॅश लीग महिला
D) द हंड्रेड महिला
Answer: B) महिला प्रीमियर लीग (WPL)
स्पष्टीकरण: WPL २०२६ नेहमीपेक्षा लवकर सुरू झाला, उद्घाटन सामना रॉयल चॅलेंजर्स बेंगळुरुने मुंबई इंडियन्सविरुद्ध जिंकला, लीगच्या वाढत्या लोकप्रियतेचे दर्शन.
20. जानेवारी २०२६ मध्ये केंद्रीय गृहमंत्र्यांनी आयईडीशी संबंधित ट्रॅकिंग आणि डेटा व्यवस्थापन सुधारण्यासाठी कोणती नवीन प्रणाली व्हर्च्युअल पद्धतीने सुरू केली?
A) राष्ट्रीय गुन्हा डेटाबेस
B) राष्ट्रीय आयईडी डेटा व्यवस्थापन प्रणाली (NIDMS)
C) सायबर गुन्हा पोर्टल
D) सीमा निरीक्षण प्रणाली
Answer: B) राष्ट्रीय आयईडी डेटा व्यवस्थापन प्रणाली (NIDMS)
स्पष्टीकरण: NIDMS सुधारित विस्फोटक उपकरणांचा डेटा केंद्रीकृत करते, सुरक्षा एजन्सींमध्ये समन्वय, विश्लेषण आणि प्रतिबंध सुधारते.
21. १ जानेवारी २०२६ रोजी भारत आणि पाकिस्तान यांनी द्विपक्षीय करारानुसार कोणत्या दोन श्रेणींच्या यादींची देवाणघेवाण केली?
A) व्यापार वस्तू आणि गुंतवणूक
B) अणु प्रतिष्ठाने आणि कैदी
C) सीमा चौक्या आणि लष्करी तळ
D) सांस्कृतिक वारसा स्थळे
Answer: B) अणु प्रतिष्ठाने आणि कैदी
स्पष्टीकरण: १९८८ करारानुसार, दोन्ही देश दरवर्षी अणु प्रतिष्ठानांच्या यादी (हल्ले टाळण्यासाठी) आणि कैदी/नागरिकांच्या यादींची देवाणघेवाण करतात, विश्वासवर्धक उपाय म्हणून १ जानेवारी २०२६ रोजी चालू.
22. जानेवारी २०२६ मध्ये यूआयडीएआयने आधार सेवांना अधिक सुलभ करण्यासाठी कोणता नवीन रहिवासी-केंद्रित मास्कॉट सुरू केला?
A) आधार टायगर
B) उदय
C) भारत
D) डिजी दोस्त
Answer: B) उदय
स्पष्टीकरण: यूआयडीएआयने 'उदय' हा मैत्रीपूर्ण मास्कॉट सुरू केला, ज्यामुळे आधार सेवांशी जनतेचा संवाद सुलभ होईल, जागृती वाढेल आणि ओळख प्रणाली अधिक वापरकर्ता-अनुकूल बनेल.
23. जानेवारी २०२६ मध्ये कोणत्या लोकप्रिय व्यावसायिक खेळ लीगच्या ५व्या हंगामाच्या पुनरुज्जीवनाची घोषणा झाली?
A) इंडियन सुपर लीग
B) प्रो रेसलिंग लीग (PWL)
C) प्रीमियर बॅडमिंटन लीग
D) हॉकी इंडिया लीग
Answer: B) प्रो रेसलिंग लीग (PWL)
स्पष्टीकरण: प्रो रेसलिंग लीग (PWL), फ्रँचायझी-आधारित कुस्ती स्पर्धा, च्या ५व्या हंगामाचे पुनरुज्जीवन जानेवारी २०२६ मध्ये घोषित, उच्च-स्तरीय कुस्तीगीर आणि रोमांचक स्पर्धा परत आणण्यासाठी.
24. २०२४-२५ मध्ये १५०.१८ दशलक्ष टनांच्या रेकॉर्ड उत्पादनासह भारताने कोणत्या पिकाचा जगातील सर्वात मोठा उत्पादक बनून चीनला मागे टाकले?
A) गहू
B) तांदूळ
C) कडधान्ये
D) ऊस
Answer: B) तांदूळ
स्पष्टीकरण: भारताने १५०.१८ दशलक्ष टन तांदूळ उत्पादन करून ऐतिहासिक यश मिळवले, चीनच्या १४५.२८ दशलक्ष टनला मागे टाकून जगातील सर्वात मोठा तांदूळ उत्पादक बनला, नवीन पिक जाती जाहीर करताना अधोरेखित.
25. गृह मंत्रालयाने लद्दाखच्या लोकांच्या चिंतांसाठी स्थापन केलेली उच्चस्तरीय समिती (HPC) जानेवारी २०२६ च्या कोणत्या भागात पुन्हा बैठक घेणार आहे?
A) पहिला आठवडा
B) दुसरा आठवडा
C) शेवटचा भाग
D) जानेवारीत निर्धारित नाही
Answer: C) शेवटचा भाग
स्पष्टीकरण: लद्दाख मुद्द्यांसाठी (२०१९ पुनर्रचना नंतर विकास, शासन, स्थानिक चिंता) HPC जानेवारी २०२६ च्या शेवटच्या भागात पुन्हा बैठक घेईल, चर्चा आणि शिफारशी चालू ठेवण्यासाठी.